Με την ισχύουσα, διετές μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν εκεχειρία να εκπνέει σύντομα, η αμερικανική πλευρά επιταχύνει διπλωματικές κινήσεις: ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς αναμένεται να ταξιδέψει στο Πακιστάν την Τρίτη για να συμμετάσχει σε συνομιλίες που στοχεύουν σε επανέναρξη των διαπραγματεύσεων με το Ιράν, σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το αμερικανικό Axios.
Στην αποστολή από την Ουάσινγκτον θα συμμετέχουν επίσης οι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, οι οποίοι είχαν πάρει μέρος και στον πρώτο γύρο των συνομιλιών στην Ισλαμαμπάντ στις 11 Απριλίου. Η ομάδα αναμένεται στην πρωτεύουσα του Πακιστάν ενώ η δοθείσα δύο εβδομάδων εκεχειρία βρίσκεται στα πρόθυρα λήξης.
Ένας αξιωματούχος στην Ουάσινγκτον διαβεβαίωσε το Γαλλικό Πρακτορείο ότι αμερικανική αντιπροσωπεία θα αναχωρήσει «σύντομα» για να διεξαγάγει συνομιλίες με αντιπροσώπους της Ισλαμικής Δημοκρατίας, χωρίς να δοθεί συγκεκριμένη ημερομηνία.
Οι εντάσεις μεταξύ των δύο πλευρών κλιμακώθηκαν με παρεχόμενες αλληλοκατηγορίες και απειλές, λίγες ώρες πριν από το τέλος της κατάπαυσης του πυρός: ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο Bloomberg ότι το τελεσίγραφο εκπνέει «το βράδυ της Τετάρτης ώρα Ουάσιγκτον», χαρακτηρίζοντας «πολύ απίθανη» την παράταση της ανακωχής.
Στη συνέχεια ο αμερικανός πρόεδρος επανέλαβε απειλές σε τηλεοπτική συνέντευξη στο PBS: «θα αρχίσουν να εκρήγνυνται πολλές βόμβες», ενώ νωρίτερα αυτόν τον μήνα είχε δηλώσει ότι θα αφανιστεί «ένας πολιτισμός ολόκληρος» στο Ιράν. Μέσω Truth Social, ο Τραμπ τόνισε ακόμη ότι θα συνεχιστεί ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών «όσο δεν υπάρχει ‘ντιλ’», υποστηρίζοντας πως το Ιράν χάνει «500 εκατομμύρια δολάρια την ημέρα» σε έσοδα.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ απάντησε μέσω X: «Δεν δεχόμαστε να διαπραγματευτούμε απειλούμενοι και, κατά τη διάρκεια των δυο τελευταίων εβδομάδων, προετοιμαστήκαμε να αποκαλύψουμε νέα χαρτιά στο πεδίο της μάχης».
Η ιρανική κυβέρνηση εμφανίζεται επιφυλακτική για τη σοβαρότητα των αμερικανικών προθέσεων. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγαεΐ δήλωνε στην Τεχεράνη πως το Ιράν δεν έχει «σε αυτό το στάδιο» προγραμματίσει τίποτε «για τον επόμενο κύκλο διαπραγματεύσεων» και ότι «δεν έχει ληφθεί καμιά απόφαση για το ζήτημα αυτό».
Οι ναυτιλιακές κινήσεις και ο αποκλεισμός στη θάλασσα προσθέτουν νέο πεδίο αντιπαράθεσης: ο ιστότοπος Lloyd’s List Intelligence ανέφερε ότι «τουλάχιστον 26 πλοία του ιρανικού σκιώδους στόλου παρέκαμψαν τον αποκλεισμό των ΗΠΑ» αφότου επιβλήθηκε πρόσφατα. Το Ιράν ανακοίνωσε επίσης την επαναφορά «αυστηρού ελέγχου» στο στενό του Χορμούζ και τόνισε ότι θα «θα ανταποδώσει σύντομα» τη σύλληψη του φορτηγού πλοίου Touska στον Κόλπο του Ομάν.
«Πιθανόν δεν θα κινηθούμε προς συμφωνία. Καθεμιά πλευρά επιβάλλει αποκλεισμό σε διαφορετικές τοποθεσίες, οι Ιρανοί στη στροφή του στενού, οι ΗΠΑ στον κόλπο του Ομάν και στην έξοδο», ανέφερε σε δήλωσή του ο ερευνητής Πιερ Ραζού.
Στο εσωτερικό της Τεχεράνης, όπου τα κύρια αεροδρόμια άνοιξαν ξανά, η καθημερινότητα έδειχνε σημάδια επανόδου σε κανονικούς ρυθμούς, με γεμάτα καφέ και πολίτες σε πάρκα. Παρά ταύτα, πολλοί πολίτες εκφράζουν απογοήτευση και κόπωση: «Ό,τι κι αν γίνει, χαμένος θα είναι ο ιρανικός λαός», είπε μία βιολόγος που μίλησε υπό τον όρο να μην κατονομαστεί, ενώ η Σαγάρ, 39 ετών, περιέγραψε την κατάσταση ως «φρικτή», με χιλιάδες νεκρούς και τραυματίες από τους βομβαρδισμούς των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Οι διεθνείς οικονομικές επιπτώσεις γίνονται αισθητές: οι τιμές του πετρελαίου υποχωρούν σήμερα ελαφρά, μετά από άνοδο εξαιτίας νέας ανησυχίας για το Χορμούζ, σταθερά όμως παραμένει η ευαισθησία της αγοράς απέναντι σε κάθε κλιμάκωση.
Εν τω μεταξύ, ο κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ τόνισε, σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον σαουδάραβα πρίγκιπα διάδοχο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, ότι πρέπει «να παραμείνει ανοικτό» το στενό του Χορμούζ, ενώ το Ιράν, αντιμέτωπο με τον αποκλεισμό, ανακάλεσε προηγούμενη απόφασή του για χαλάρωση των περιορισμών.
Παρά τις προσπάθειες για αποκλιμάκωση στη μία εστία, σε άλλη μέτωπο η σύγκρουση συνεχίζεται: την Παρασκευή τέθηκε σε εφαρμογή εύθραυστη κατάπαυση του πυρός ανάμεσα στον ισραηλινό στρατό και τη Χεζμπολά στον Λίβανο· και όπως ανακοινώθηκε, μεθαύριο Πέμπτη θα διεξαχθούν στην Ουάσιγκτον συνομιλίες ανάμεσα στην ισραηλινή και τη λιβανική κυβέρνηση σε επίπεδο πρεσβευτών.
Οι δεκαπέντε χώρες μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ καταδίκασαν την επίθεση που στοίχισε τη ζωή σε γάλλο υπαξιωματικό της δύναμης των κυανόκρανων στον Λίβανο και ζήτησαν να προσαχθούν οι δράστες «ενώπιον της δικαιοσύνης χωρίς καθυστέρηση». Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν κατηγόρησε τη Χεζμπολά για την επίθεση, ενώ το λιβανικό υπουργείο Υγείας ανεβάζει τον τελευταίο απολογισμό σε 2.387 νεκρούς στις έξι εβδομάδες του πολέμου.
Η απόσταση ανάμεσα στις δύο πλευρές παραμένει μεγάλο εμπόδιο και στο ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος· ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι το Ιράν «δέχτηκε» να παραδώσει στις ΗΠΑ ποσότητες υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, μια πληροφορία που η Ισλαμική Δημοκρατία «το διέψευσε ξανά χθες». Η Τεχεράνη επιμένει πως το πρόγραμμα είναι ειρηνικό και αποτελεί κυριαρχικό της δικαίωμα.
