Η Ιαπωνία επέστρεψε χθες με νέα άμεση παρέμβαση στις διεθνείς αγορές συναλλάγματος, προσπαθώντας να ανακόψει την επιτάχυνση της αποδυνάμωσης του γεν έναντι του αμερικανικού δολαρίου. Η κίνηση ενεργοποιήθηκε καθώς η ισοτιμία πλησίασε το κρίσιμο σημείο των 160 γεν ανά δολάριο, το οποίο οι αρχές αντιμετωπίζουν πλέον ως «κόκκινη γραμμή».
Η παρέμβαση απέδωσε άμεσα: το γεν ενισχύθηκε με ρυθμό και η τιμή γύρισε κοντά στα 157 γεν ανά δολάριο, με αναλυτές να εκτιμούν ότι το υπουργείο Οικονομικών και η κεντρική τράπεζα επενέβησαν πουλώντας δολάρια και αγοράζοντας γεν για να σταθεροποιήσουν την αγορά.
Πίσω από τη συνεχιζόμενη αδυναμία του ιαπωνικού νομίσματος κρύβεται κυρίως η μεγάλη διαφορά επιτοκίων μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιαπωνίας. Η Federal Reserve διατήρησε υψηλά επιτόκια για να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό, καθιστώντας το δολάριο πιο ελκυστικό, ενώ η Bank of Japan παρέμεινε σε μακρά περίοδο πολύ χαλαρής νομισματικής πολιτικής.
Το αποτέλεσμα είναι σημαντικές ροές κεφαλαίων προς το δολάριο: επενδυτές δανείζονται σε γεν με χαμηλό κόστος και τοποθετούν τα κεφάλαιά τους σε αμερικανικά assets με υψηλότερες αποδόσεις, επιτείνοντας την πτωτική πίεση στο γεν.
Η εξασθένηση του γεν έχει πραγματικές συνέπειες για το εσωτερικό της Ιαπωνίας. Εξαρτώμενη σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές ενέργειας και πρώτων υλών, η χώρα βλέπει το κόστος καυσίμων, τροφίμων και βασικών προϊόντων να ανεβαίνει, πλήττοντας την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών και δημιουργώντας πολιτικό βάρος για την κυβέρνηση του Τόκιο.
Η ειδικός της Commonwealth Bank of Australia, Κάρολ Κονγκ, τόνισε ότι η αντίδραση των αρχών ενισχύει την άποψη πως το επίπεδο των 160 γεν ανά δολάριο έχει αποκτήσει συμβολική και πρακτική σημασία, συνιστώντας το ανεπίσημο «όριο ανοχής» της ιαπωνικής κυβέρνησης.
Δεν πρόκειται για πρώτη φορά: σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Bloomberg, οι ιαπωνικές αρχές δαπάνησαν περίπου 100 δισεκατομμύρια δολάρια σε διαδοχικές παρεμβάσεις υπέρ του γεν μέσα στο 2024 — μια από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις στήριξης νομίσματος διεθνώς τα τελευταία χρόνια.
Παρά τις παρεμβάσεις, πολλοί οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι οι παρεμβάσεις από μόνες τους δύσκολα θα αναστρέψουν μόνιμα την πορεία του γεν όσο παραμένει τόσο μεγάλη η απόσταση επιτοκίων μεταξύ ΗΠΑ και Ιαπωνίας. Εάν η Federal Reserve συνεχίσει τη σφιχτή νομισματική πολιτική και η Ιαπωνία καθυστερήσει περαιτέρω αυξήσεις επιτοκίων, οι πιέσεις ενδέχεται να παραμείνουν.
Η εξέλιξη έχει και γεωπολιτικές διαστάσεις: η σταθερότητα του γεν επηρεάζει ολόκληρη την ασιατική περιοχή, καθώς η Ιαπωνία παραμένει βασικός πυλώνας του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος. Ένα παρατεταμένο σοκ στο νόμισμα θα μπορούσε να πυροδοτήσει αλυσιδωτές επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές, στις εμπορικές ισορροπίες και στις επενδυτικές ροές.
Η νέα αυτή παρέμβαση υποδηλώνει ότι το Τόκιο εισέρχεται σε περίοδο αυξημένης νομισματικής έντασης, όπου η μάχη για τη σταθερότητα του γεν θα είναι από τις κεντρικές οικονομικές προκλήσεις για τη χώρα.
