Η κυβέρνηση προωθεί ένα ευρύ πρόγραμμα επενδύσεων σε δίκτυα, αποθήκευση και παρεμβάσεις εξοικονόμησης, στο οποίο επαφίεται η προσδοκία για «μόνιμη» μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις — μια μείωση που εκτιμάται ότι μπορεί να φτάσει έως και το 30% έως το 2030.
Το σχέδιο, όπως παρουσιάστηκε από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, δεν εστιάζει σε προσωρινές επιδοτήσεις αλλά σε επενδύσεις: ενίσχυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), ανάπτυξη συστημάτων αποθήκευσης με μπαταρίες, ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και επιχειρήσεων και επέκταση των «έξυπνων» μετρητών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών και στην αντιμετώπιση του υψηλού κόστους στις νησιωτικές περιοχές μέσω ηλεκτρικών διασυνδέσεων.
Οι έξι άξονες για μείωση των τιμών στο ρεύμα
Όπως ανέφερε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, η κυβέρνηση θα επιχειρήσει τη μείωση των τιμών στο ρεύμα μέσα από έξι βασικούς άξονες:
- Συνέχιση των επενδύσεων στις ΑΠΕ.
- Επίσπευση της αποθήκευσης ενέργειας.
- Διασυνδέσεις των νησιών και ανάπτυξη μικρών μονάδων ΑΠΕ για ιδία χρήση.
- Μείωση των ρευματοκλοπών και των ληξιπρόθεσμων οφειλών.
- Συνέχιση των επενδύσεων στην εξοικονόμηση ενέργειας για νοικοκυριά και δημόσια κτίρια.
- Νέο πλαίσιο για την ενεργειακή αυτονομία, ώστε επιχειρήσεις και ΟΤΑ να μπορούν να παράγουν και να αποθηκεύουν ηλεκτρική ενέργεια.
Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος τόνισε ότι οι υπολογισμοί στηρίζονται σε ρεαλιστικά σενάρια και όχι σε ακραίες γεωπολιτικές εξελίξεις, οι οποίες δεν μπορούν να προβλεφθούν. Στο βασικό σενάριο υπάρχει η εκτίμηση για εξομάλυνση στην περιοχή του Περσικού Κόλπου σε βάθος χρόνου, γεγονός που αντανακλάται και στις εκτιμήσεις των αγορών. «Εμείς επηρεάζουμε αυτά που μπορούμε να ελέγξουμε», ήταν το μήνυμα του κ. Τσάφου.
Στο μέτωπο των χρεώσεων, όμως, υπάρχουν όρια παρέμβασης: ορισμένες επιβαρύνσεις θεωρούνται δύσκολα μειώσιμες, όπως το ΕΤΜΕΑΡ και οι χρεώσεις συστήματος και δικτύου. Επιπλέον, παραμένουν υψηλές ταρίφες για τα πρώτα φωτοβολταϊκά που εγκαταστάθηκαν στη χώρα, ενώ ο ΔΕΔΔΗΕ και ο ΑΔΜΗΕ έχουν μπροστά τους ένα μεγάλο επενδυτικό πρόγραμμα για την αναβάθμιση και την επέκταση των δικτύων.
Γι’ αυτό το βάρος έχει στραφεί σε τομείς όπου υπάρχει μεγαλύτερο περιθώριο παρέμβασης: τις ΑΠΕ, την αποθήκευση, τις διασυνδέσεις, την εξοικονόμηση ενέργειας και τον περιορισμό των απωλειών του δικτύου.
Μια σαφής διευκρίνιση αφορά την ίδια την εκτίμηση του 30%: σε αυτόν τον υπολογισμό δεν έχει συμπεριληφθεί η πιθανή μεταφορά των δημοτικών τελών εκτός του λογαριασμού ηλεκτρικού ρεύματος — μια χρέωση που αντιστοιχεί περίπου στο 10% ενός τυπικού λογαριασμού και, σύμφωνα με το πρόσφατο νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών, μπορεί πλέον να εισπράττεται με άλλους τρόπους.
Παράλληλα, η ανοδική κίνηση στη χονδρική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και οι υψηλές τιμές του φυσικού αερίου αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο νέας κρατικής στήριξης προς τους καταναλωτές, εφόσον οι εξελίξεις το επιβάλλουν. Η κυβέρνηση δεν αποκλείει την επαναφορά επιδοτήσεων, με την προϋπόθεση όμως ότι θα υπάρχει ο απαραίτητος δημοσιονομικός χώρος.
«Πάντα πρέπει να κινούμαστε μέσα στα δημοσιονομικά όρια, αλλά κανείς δεν θα μείνει πίσω. Αναλόγως των συνθηκών, στεκόμαστε δίπλα στον πολίτη», ανέφερε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου.
