Παρά την εικόνα βελτίωσης στο μέτωπο των πυρκαγιών, οι επιστήμονες και οι Αρχές προειδοποιούν ότι δεν υπάρχει περιθώριο εφησυχασμού. Οι μετεωρολογικές προβλέψεις δείχνουν διατήρηση των μελτεμιών και άνοδο της θερμοκρασίας, συνθήκες που διατηρούν τον κίνδυνο σε υψηλά επίπεδα.
Στον Χάρτη Πρόβλεψης Κινδύνου της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας η Αττική, όπως και η Εύβοια, η Χίος και η Λέσβος, καταγράφονται για ακόμη μία ημέρα στην κατηγορία κινδύνου 4 (πολύ υψηλός κίνδυνος). Μεγάλο τμήμα της κεντρικής και νότιας Ελλάδας παραμένει στην κατηγορία 3, δηλαδή σε υψηλό κίνδυνο.
Την ίδια ώρα, οι περιπτώσεις ανθρώπινης αμέλειας δεν σταμάτησαν να φτάνουν στα χέρια των δυνάμεων καταστολής. Όπως τόνισε χθες στην έκτακτη ενημέρωση ο διευθυντής Στρατηγικού Σχεδιασμού και Επικοινωνίας του αρχηγείου Πυροσβεστικού Σώματος, αρχιπύραρχος Βασίλειος Βαθρακογιάννης, πολλές φορές κάποιοι επιδεικνύουν «επικίνδυνη αμέλεια». Ανέφερε τρία χαρακτηριστικά επεισόδια, για τα οποία οι υπαίτιοι συνελήφθησαν και τους επιβλήθηκε διοικητικό πρόστιμο 3.000 ευρώ: στη Ραφήνα έγινε χρήση συσκευής έψησης σε απόσταση μικρότερη των 300 μέτρων από δασική έκταση, στο Ίλιον έγινε μπάρμπεκιου κοντά σε δασική βλάστηση και στη Νέα Κηφισιά έγιναν θερμές εργασίες με φλόγιστρο μόλις 30 μέτρα από δάσος.
Οι πρώτοι απολογισμοί αποτυπώνουν ωστόσο τις βαθύτερες επιπτώσεις των φετινών πυρκαγιών. Το meteo.gr καταγράφει ότι μέσα στην τελευταία δεκαετία έχουν καεί 512.000 στρέμματα δάσους στην Αττική — ποσοστό 42% των δασικών εκτάσεων του νομού και 32% της συνολικής επιφάνειάς του. Η χαρτογράφηση και η αποτίμηση που δημοσιοποίησε η επιχειρησιακή μονάδα Beyond του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών δείχνουν ότι η πρόσφατη πυρκαγιά στη δυτική Αττική έκαψε ξανά το 78,26% της περιοχής που είχε καεί το 2009, ακολουθώντας ουσιαστικά την ίδια διαδρομή.
Για τη μεταβολή του τοπίου και το φαινόμενο των επαναλαμβανόμενων καύσεων οι ερευνητές επισημαίνουν με ιδιαίτερη βαρύτητα: «Η πρόσφατη πυρκαγιά στον Κιθαιρώνα προστίθεται στη διαχρονική καταγραφή μεγάλων πυρκαγιών που έχουν εκδηλωθεί σε περιοχές όπως η Πάρνηθα, τα Δερβενοχώρια, η Βαρυμπόμπη, η Πεντέλη, ο Κάλαμος, τα Γεράνεια, η Κινέτα και ο Κουβαράς, αποτυπώνοντας τη σημαντικότητα των γεγονότων αυτών από άποψη επιπτώσεων στα δασικά και φυσικά οικοσυστήματα της Αττικής – ένας νομός που μεταλλάσσεται ταχύτατα σε περιοχή χωρίς πνεύμονες πρασίνου, αυξημένους ρύπους χωρίς δάση και ικανότητα να αντισταθμίσουν τις πηγές εκπομπής αερίων, και με έντονα φαινόμενα θερμικής νησίδας».
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα διπλοκαμένα: ο πρώτος απολογισμός του WWF Ελλάς για τις επιπτώσεις των πρόσφατων πυρκαγιών εντοπίζει ως κρίσιμη προτεραιότητα τις περιοχές που έχουν καεί ξανά σε διάστημα μικρότερο των 20 ετών, καθώς εκεί η δυνατότητα φυσικής αναγέννησης είναι επισφαλής. Στη δυτική Αττική, για παράδειγμα, από τα περίπου 102.000 στρέμματα που κάηκαν πρόσφατα, τα 28.280 στρέμματα είχαν ήδη καεί μέσα στα τελευταία 20 χρόνια. Παρόμοιο πρόβλημα εμφανίζεται και στην Κεφαλονιά, όπου τμήματα της περιοχής έχουν πληγεί επανειλημμένα σε σύντομο χρονικό διάστημα.
Το WWF Ελλάς υπογραμμίζει ότι «στις άμεσες προτεραιότητες είναι η ανάγκη συνολικής χαρτογράφησης των καμένων περιοχών» προκειμένου να ιεραρχηθούν οι τόποι με τον μεγαλύτερο κίνδυνο αποτυχίας φυσικής αναγέννησης, διάβρωσης και μακροχρόνιας υποβάθμισης. Επιπλέον, το σωματείο τονίζει την ανάγκη για την «προώθηση της πλήρους εφαρμογής όλων των διατάξεων του νέου νόμου για την πρόληψη και καταστολή των δασικών πυρκαγιών “Ενεργή Μάχη”», ο οποίος υιοθετήθηκε την άνοιξη του τρέχοντος έτους.
