Ανοδος των βάσεων εισαγωγής στις πολυτεχνικές σχολές και τις σχολές Πληροφορικής, «στροφή» υποψηφίων προς τις στρατιωτικές σχολές και σημαντικός αριθμός κενών θέσεων σε αρκετά τμήματα: αυτή είναι, με λίγα λόγια, η εικόνα που προκύπτει από τα στατιστικά των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 και των βάσεων εισαγωγής, όπως τα έδωσε στη δημοσιότητα το υπουργείο Παιδείας.
Ιδιαίτερη δυναμική καταγράφεται στις στρατιωτικές σχολές μετά την επέκταση της δυνατότητας εισαγωγής και για υποψήφιους του 3ου και 4ου Επιστημονικού Πεδίου, πέραν του 2ου που ίσχυε έως πέρυσι. Η «δεξαμενή» των υποψηφίων μεγάλωσε δραματικά και μαζί της αυξήθηκε και η ζήτηση.
Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Στράτος Στρατηγάκης, μαθηματικός, ερευνητής, σύμβουλος σταδιοδρομίας, ανέφερε χαρακτηριστικά:
«Μέχρι τώρα τις στρατιωτικές σχολές δήλωναν μόνο τα παιδιά του δεύτερου πεδίου που είναι περίπου 13.000. Όταν μπήκαν στο παιχνίδι και το τρίτο και το τέταρτο πεδίο, η δεξαμενή των υποψηφίων έφτασε τις 53.000. Αφού τόσα περισσότερα παιδιά δυνητικά θα μπορούσαν να δηλώσουν —γιατί πρώτα χρειάζεται να δώσουν προκαταρκτικές εξετάσεις— θα αυξανόταν η ζήτηση. Όντως, αυξήθηκε η ζήτηση και είδαμε να ανεβαίνουν, πχ. οι σχολές Ευελπίδων η μία 2.695 μόρια, και η άλλη 2.125 (σ.σ. ΣΣΕ-Όπλα και ΣΣΕ-Σώματα, αντίστοιχα). Επίσης, δεν έμειναν κενές θέσεις, το οποίο ήταν ζητούμενο για το στρατό, διότι τα προηγούμενα πέντε χρόνια είχαμε περισσότερες από 100 κενές θέσεις της σχολής Ευελπίδων κάθε χρόνο».
Αντίθετα, μειωμένο ενδιαφέρον παρατηρήθηκε για τις παιδαγωγικές και καθηγητικές σχολές —μεταξύ των οποίων φιλολογικές σχολές καθώς και τα Τμήματα Φυσικής και Μαθηματικών— που φέτος συγκέντρωσαν λιγότερες προτιμήσεις από τους υποψηφίους.
Παράλληλα, οι «κλασικές» επιλογές διατηρούν την πρωτοκαθεδρία: ιατρικές, νομικές σχολές και σχολές Ψυχολογίας στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη παραμένουν στις κορυφαίες προτιμήσεις, όπως και τμήματα Ναυτιλιακών Σπουδών, Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας και πολυτεχνικές σχολές του ΕΜΠ.
Όπως σχολίασε ο κ. Στρατηγάκης: «Ισχύει ακόμα αυτό που ίσχυε από τη δεκαετία του ’80, να έχουν ζήτηση οι παραδοσιακές σχολές: γιατρός, μηχανικός, δικηγόρος», προσθέτοντας ότι «οι σχολές αυτές παραμένουν σχολές υψηλής ζήτησης και η εισαγωγή σε αυτές είναι πολύ δύσκολη. Για παράδειγμα, στην Ιατρική Αθηνών υπάρχουν 140 διαθέσιμες θέσεις και τα παιδιά που τη δηλώνουν ως πρώτη επιλογή είναι χιλιάδες (σ.σ. φέτος ήταν 1.357), οπότε ο ανταγωνισμός είναι πολύ μεγάλος».
Αναλυτικότερα, τα τμήματα με τις περισσότερες προτιμήσεις ως πρώτη επιλογή από τους υποψήφιους ήταν τα εξής:
1. Ιατρική (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών): 1.357 υποψήφιοι.
2. Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης): 1.290 υποψήφιοι.
3. Νομική (ΕΚΠΑ): 1.190 υποψήφιοι.
4. Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας (Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών): 1.043 υποψήφιοι.
5. Χημείας (ΑΠΘ): 1.024 υποψήφιοι.
Την πρώτη δεκάδα συμπληρώνουν τα τμήματα Ψυχολογίας (ΕΚΠΑ), Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών (ΕΜΠ), Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (ΕΚΠΑ), Ιατρική (ΑΠΘ) και Ναυτιλιακών Σπουδών (Πανεπιστήμιο Πειραιώς).
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν επίσης τα στοιχεία για το πόσοι από τους επιτυχόντες εισήχθησαν στο τμήμα της πρώτης επιλογής τους. Στο Τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, όλοι οι εισακτέοι το είχαν δηλώσει ως πρώτη επιλογή. Στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών του ΕΜΠ και στην Ιατρική Αθηνών (ΕΚΠΑ), το σύνολο των εισακτέων πλην ενός ήταν επιτυχόντες που τα δήλωσαν ως πρώτη επιλογή.
Οι δέκα σχολές με το υψηλότερο ποσοστό επιτυχόντων που τις δήλωσαν ως πρώτη επιλογή έχουν ως εξής:
1. Σχολή Πλοιάρχων Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού: 1η επιλογή 397 επιτυχόντων, σε σύνολο 424
2. Νομική Σχολή – Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών: 1η επιλογή 363 επιτυχόντων, σε σύνολο 365
3. Νομική – Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης: 1η επιλογή 234 επιτυχόντων, σε σύνολο 334
4. Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών – Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο: 1η επιλογή 220 επιτυχόντων, σε σύνολο 221
5. Αστυφυλάκων: 1η επιλογή 212 επιτυχόντων, σε σύνολο 743
Την πρώτη δεκάδα συμπληρώνουν οι σχολές Ναυτιλιακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς, τα τμήματα Ψυχολογίας σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα, η Ιατρική Αθηνών και η σχολή Μηχανικών του Εμπορικού Ναυτικού.
Για μια ακόμη χρονιά, μετά την εφαρμογή της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής, το φαινόμενο των κενών θέσεων στα ΑΕΙ παραμένει έντονο —και όχι μόνο στην περιφέρεια αλλά και σε κεντρικές πόλεις. Ακόμα και τμήματα με προφανή σύνδεση με την αγορά εργασίας δεν κάλυψαν τον προβλεπόμενο αριθμό θέσεων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Παιδείας, από τις 62.731 θέσεις των ΑΕΙ που προορίζονταν για τους υποψηφίους των ΓΕΛ, έμειναν κενές οι 9.747, δηλαδή το 15,54%. Ο αριθμός, ωστόσο, είναι μειωμένος σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, όταν είχαν μείνει 10.636 κενές θέσεις στα δημόσια ΑΕΙ.
Ο κ. Στρατηγάκης σχολίασε σχετικά: «Κάθε χρόνο είναι περίπου 10.000 οι κενές θέσεις στα πανεπιστήμια. Αυτό οφείλεται στην Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, διότι τα παιδιά είναι περισσότερα από τις θέσεις. Εάν δεν υπήρχε ΕΒΕ θα καλύπτονταν όλες οι θέσεις», προσθέτοντας: «Η ΕΒΕ “κόβει” κάποιες θέσεις και δημιουργεί πάρα πολλά προβλήματα. Μία από τις “παρενέργειες” έχει να κάνει για παράδειγμα με τη Σχολή Ευελπίδων. Εάν δεν υπήρχε η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, θα εισέρχονταν παιδιά μόνο από το δεύτερο πεδίο. Μπορεί να μην ήταν όλοι άριστοι, αλλά γνώριζαν λίγα μαθηματικά και λίγη φυσική. Τώρα, τα παιδιά από το 3ο δεν θα γνωρίζουν Μαθηματικά και από το 4ο πεδίο δεν θα γνωρίζουν Φυσική. Και, φυσικά, με την ΕΒΕ “αδειάζουν” τμήματα, όχι μόνο της επαρχίας: τα τμήματα Μαθηματικών και Φυσικής σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη έχουν κάθε χρόνο κενές θέσεις».
Πιο συγκεκριμένα, τμήματα σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Αιγάλεω ή Ρέθυμνο εμφανίζουν διψήφιο —και σε πολλές περιπτώσεις— τριψήφιο αριθμό κενών θέσεων, ακόμη και σε αντικείμενα με σαφή ζήτηση:
– Στο Τμήμα Διοίκησης Τουρισμού στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής έμειναν 238 θέσεις κενές, από τις συνολικά 289 προσφερόμενες.
– Στο Μαθηματικό του ΕΚΠΑ, στην Αθήνα, έμειναν 118 θέσεις αδιάθετες, από τις συνολικά 174 προσφερόμενες.
– Στη Σχολή Μηχανικών της ΑΕΝ έμειναν 372 κενές θέσεις (σε σύνολο 527).
– Στο Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής του Πανεπιστημίου Πατρών, από τις 199 θέσεις, οι 156 έμειναν κενές.
– Στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων και Ηλεκτρονικών Μηχανικών στο Αιγάλεω καλύφθηκαν 68 από τις 152.
Τριψήφιο αριθμό κενών θέσεων εμφανίζουν επίσης τα Τμήματα Φιλολογίας σε Θεσσαλονίκη και Ρέθυμνο (124 και 134 κενά, αντίστοιχα).
Ως επιπλέον δείγμα της εικόνας, καταγράφονται και μονοψήφιοι αριθμοί εισακτέων σε ορισμένα τμήματα: στο Τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αιγαίου στη Σάμο εισήχθησαν 4 επιτυχόντες, στο Τμήμα Φυσικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης στην Καβάλα εισήχθησαν 5 επιτυχόντες και στο Τμήμα Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΕΚΠΑ εισήχθησαν 6 επιτυχόντες.
