Σημαντικές ανακαλύψεις αποκαλύφθηκαν στον κόλπο του Αλχεθίρας, ο οποίος βρίσκεται ανάμεσα στο λιμάνι και τον βράχο του Γιβραλτάρ. Ισπανοί αρχαιολόγοι κατέγραψαν περισσότερα από 30 ναυάγια πλοίων που βυθίστηκαν κοντά στους Στήλους του Ηρακλή, χρονολογούμενα από τον 5ο αιώνα π.Χ. έως τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Αυτή η περιοχή, γνωστή για τη στρατηγική της σημασία, έχει καταπιεί πλοία ποικίλων πολιτισμών και ιστορικών εποχών.
Μέσα από ένα τριετές ερευνητικό πρόγραμμα του Πανεπιστημίου του Κάδιθ, οι ερευνητές εντόπισαν 151 αρχαιολογικές τοποθεσίες στον κόλπο, μεταξύ των οποίων 134 ναυάγια. Έχουν ήδη τεκμηριώσει 34 από αυτά, καλύπτοντας ένα ευρύ ιστορικό φάσμα με πλοία που ανήκουν στην φοινικική, ρωμαϊκή και μεσαιωνική περίοδο, καθώς και σκάφη του 18ου αιώνα και αεροσκάφη.
Ο καθηγητής Felipe Cerezo Andreo, επικεφαλής του προγράμματος «Project Herakles», δήλωσε ότι η περιοχή υπήρξε ένα υδάτινο σταυροδρόμι, σημειώνοντας: «Είναι ένα από εκείνα τα σημεία-λαιμούς μπουκαλιού από όπου πάντα έπρεπε να περάσουν τα πλοία, είτε σε εμπορικά ταξίδια, είτε σε αποστολές εξερεύνησης, είτε λόγω πολεμικών συγκρούσεων».
Μεταξύ των σημαντικών ευρημάτων είναι το ναυάγιο του Puente Mayorga IV, ενός μικρού πυροβόλου πλοίου που χρησίμευε σε γρήγορες επιθέσεις κατά βρετανικών πλοίων. Τα πλοία αυτά ήταν μεταμφιεσμένα σε ψαρόβαρκες πριν επιτίθενται.
Η ομάδα του Cerezo ζητά από την περιφερειακή κυβέρνηση και το υπουργείο Πολιτισμού να προστατεύσουν αυτές τις τοποθεσίες, οι οποίες είναι απειλούμενες από λιμενικά έργα και την κλιματική κρίση. Οι ερευνητές έχουν δημιουργήσει εικονικά μοντέλα και βίντεο 360 μοιρών για να ευαισθητοποιήσουν το κοινό, προσφέροντας μια «ξηρά κατάδυση» για όσους δεν μπορούν να καταδυθούν.
Σύμφωνα με τον καθηγητή, οι βυθοί του κόλπου προσφέρουν ένα μοναδικό μικρόκοσμο ναυτικής και πολιτιστικής εξέλιξης. «Σε έναν πολύ μικρό χώρο μπορούμε να αναλύσουμε την εξέλιξη της ναυτικής ιστορίας της Ιβηρικής και της βόρειας Αφρικής», εξήγησε. Η μελέτη αυτών των ευρημάτων επιτρέπει στους επιστήμονες να κατανοήσουν τη σχέση των παράκτιων κοινωνιών με τη θάλασσα και τις ιστορίες των ανθρώπων που ζούσαν και ταξίδευαν πάνω σε αυτήν.
Τα ενάλια ευρήματα, όπως το ισπανικό πυροβόλο πλοίο του 18ου αιώνα και η μηχανή ενός αεροσκάφους της δεκαετίας του 1930, αποτελούν πολύτιμα κομμάτια της ιστορίας του πολέμου, του εμπορίου και της εξερεύνησης στη Μεσόγειο.
Η περιοχή αυτή, που χωρίζει την Ευρώπη από την Αφρική, αποτυπώνει όχι μόνο το παρελθόν των πολιτισμών, αλλά και την ανάγκη για προστασία των ιστορικών καταλοίπων που παραμένουν θαμμένα κάτω από τη θάλασσα.
