Η Ψηφιακή Τράπεζα Γης ξεκίνησε τη λειτουργία της στις 16 Μαρτίου 2026, σημειώνοντας ένα σημαντικό βήμα για τη διαδικασία Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης.
Αυτήν την περίοδο, καταχωρίζονται στην Ψηφιακή Τράπεζα οι τίτλοι Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης που είναι σε ισχύ και έχουν εκδοθεί σύμφωνα με τρεις πρόσφατους νόμους (ν. 880/1979, ν. 2300/1995 και ν. 3044/2002), διαθέτοντας αντίστοιχο υπόλοιπο δόμησης για μεταφορά.
Οι τίτλοι Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης (ΜΣΔ) αφορούν δομήσιμα τετραγωνικά μέτρα, τα οποία θεωρούνται μη υλοποιήσιμα λόγω παράλληλων απαιτήσεων για διατήρηση, ρυμοτομία ή προστασία. Έτσι, οι ιδιοκτήτες που δεν μπορούν να χτίσουν στα ακίνητά τους λαμβάνουν τίτλους, τους οποίους μπορούν να πωλήσουν για χρήση σε άλλες περιοχές.
Η πιλοτική αυτή λειτουργία σηματοδοτεί την πιθανότητα τακτοποίησης αυθαιρέτων κτισμάτων με μεγάλες πολεοδομικές παραβάσεις, γνωστών και ως «κατηγορία 5», υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Ως βασική προϋπόθεση για τη νομιμοποίηση των αυθαιρέτων, θα πρέπει να υπάρχουν καθορισμένες Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ) μέσω πολεοδομικού σχεδιασμού.
Με τη συνδρομή της τοπογράφου-μηχανικού Γραμματής Μπακλατσή, «ΤΑ ΝΕΑ» παρουσιάζουν 10+3 ερωτήσεις και απαντήσεις που καλύπτουν όλες τις λεπτομέρειες σχετικά με την Ψηφιακή Τράπεζα Γης και την επίλυση του ζητήματος της τακτοποίησης των αυθαιρέτων.
1η) Πώς γίνεται η διαδικασία καταχώρισης τίτλων μεταφοράς;
Η καταχώριση τίτλων Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης γίνεται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, με συμμετοχή εξουσιοδοτημένων μηχανικών και με επιβεβαίωση από τους ιδιοκτήτες ή τους νόμιμους εκπροσώπους τους.
Η πλατφόρμα συνδέεται μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας με πηγές της Δημόσιας Διοίκησης όπως φορολογικό μητρώο, Κτηματολόγιο και Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας, εξασφαλίζοντας τη διαλειτουργικότητα και την αξιοπιστία των δεδομένων.
2η) Τι είναι η Ψηφιακή Τράπεζα Γης;
Η Ψηφιακή Τράπεζα Γης αποτελεί έναν απλό και αποτελεσματικό μηχανισμό για τη μεταφορά του συντελεστή δόμησης από ακίνητα προσφοράς σε ακίνητα υποδοχής. Εν ολίγοις, λειτουργεί ως ηλεκτρονική αγορά δικαιωμάτων δόμησης.
3η) Γιατί είναι απαραίτητη η λειτουργία αυτής της πλατφόρμας;
Πολλοί ιδιοκτήτες ακινήτων, για διάφορους λόγους, δεν μπορούν να χτίσουν. Η νέα πλατφόρμα διευκολύνει τη διαδικασία πώλησης αυτών των αναγνωρισμένων δικαιωμάτων δόμησης χωρίς γραφειοκρατικές αγκυλώσεις.
4) Μερικά παραδείγματα
(Α): Πωλητής με διατηρητέο κτίριο
Ιδιοκτήτης διατηρητέου ακινήτου 200 τ.μ. που ετοιμάζεται να κτίσει επιπλέον 800 τ.μ. θα λάβει τίτλο για τα 600 τ.μ., τα οποία δεν μπορεί να οικοδομήσει.
(Β): Αγοραστής με αυθαίρετο κατηγορίας 5
Από την άλλη, ιδιοκτήτης κτιρίου 180 τ.μ. μπορεί να αγοράσει 80 τ.μ. μέσω της Τράπεζας Γης για να ρυθμίσει τη νομιμότητα του ακινήτου του.
5η) Και ποιες είναι οι προϋποθέσεις;
Το ακίνητο πρέπει να ανήκει σε περιοχή όπου επιτρέπεται η Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης, αποκλείοντας δάσος, αιγιαλό και ρέμα.
6η) Ποιοι ιδιοκτήτες μπορούν να μπουν στην πλατφόρμα;
- Ιδιοκτήτες διατηρητέων με τίτλους συντελεστή
- Ιδιοκτήτες άλλων διατηρητέων χωρίς τίτλους
- Ιδιοκτήτες κοινών χώρων που απαιτούν αποζημίωση.
7η) Τι άλλο περιλαμβάνει η προαναφερόμενη λίστα;
Περιλαμβάνει πρώην στρατόπεδα και δημόσιες εκτάσεις.
8η) Ποια είναι η διαδικασία εξαγοράς;
Για κάθε δικαιούμενο ακίνητο εκδίδεται ηλεκτρονικά τίτλος Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης, και η αγορά προϋποθέτει καταχώριση του ζητούμενου συντελεστή.
9η) Πώς δημιουργείται η αξία;
Η ισχύς του συστήματος καθορίζεται από τη διαφορά μεταξύ προσφορών και ζητήσεων καθώς και από τις τιμές ζώνης.
10η) Πώς θα γίνεται η καταβολή της αποζημίωσης;
Ο ιδιοκτήτης ενός διατηρητέου θα λαμβάνει το 30% της αποζημίωσης και το υπολειπόμενο με την αποπεράτωσή των εργασιών, καθώς οι συναλλαγές επιβαρύνονται με 5% επί της αξίας.
11η) Πώς θα αγοράζεται ο Συντελεστής Δόμησης;
Ένας ιδιοκτήτης με αυθαίρετο κατηγορίας 5 μπορεί να νομιμοποιήσει το κτίσμα του αγοράζοντας συντελεστή δόμησης.
12η) Τι είναι οι Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή;
Οι ΖΥΣ είναι περιοχές όπου επιτρέπεται η αύξηση της δόμησης, αλλά μόνο με την αγορά δικαιωμάτων δόμησης.
13η) Πώς συνδυάζονται με τα αυθαίρετα;
Ο ιδιοκτήτης αυθαιρέτου μπορεί να το νομιμοποιήσει εφόσον το ακίνητο βρίσκεται εντός ΖΥΣ.
