Η παρουσία του Σεργκέι Λαβρόφ στην υπουργική σύνοδο της G20 στην Ατλάντα προκάλεσε ένταση πριν ακόμη αρχίσουν οι συνομιλίες, με αποτέλεσμα οι ΗΠΑ να ακυρώσουν την καθιερωμένη ομαδική φωτογράφιση των υπουργών Εξωτερικών.
Αρκετοί Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αρνήθηκαν να φωτογραφηθούν μαζί με τον Ρώσο υπουργό Εξωτερικών και απείλησαν να αποχωρήσουν. Σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο αποφάσισε να ματαιώσει τη φωτογράφιση, κρίνοντας ότι η αντιπαράθεση για τη συμμετοχή του Λαβρόφ θα επισκίαζε τις εργασίες της συνόδου.
Η φωτογράφιση αποτελεί πάγια πρακτική στην έναρξη των διπλωματικών συναντήσεων, η ακύρωσή της όμως ανέδειξε τις βαθιές διαφωνίες στους κόλπους της G20 για τις διεθνείς κρίσεις, την παγκόσμια ασφάλεια και το εμπόριο.
Η συνάντηση στην Ατλάντα θα πραγματοποιηθεί κανονικά, με βασικό στόχο την προετοιμασία της Συνόδου Κορυφής των ηγετών της G20. Η σύνοδος θα φιλοξενηθεί τον Δεκέμβριο από τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, στο γκολφ κλαμπ του στο Μαϊάμι.
Ωστόσο, το επεισόδιο με τη φωτογράφιση ενισχύει τις ανησυχίες ότι οι χώρες της G20 θα δυσκολευτούν να καταλήξουν σε κοινές θέσεις για τα σημαντικότερα ζητήματα που τις χωρίζουν.
Στην εναρκτήρια συνεδρίαση των υπουργών Εξωτερικών, ο Μάρκο Ρούμπιο υπογράμμισε την ανάγκη συνεργασίας για την αντιμετώπιση των απειλών κατά της παγκόσμιας οικονομικής τάξης. Αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στις πιέσεις που δέχονται ο παγκόσμιος ενεργειακός εφοδιασμός, η αγορά τροφίμων, οι διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες και το εμπόριο, καθώς και στις απειλές κατά της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας.
Στα βασικά σημεία τριβής περιλαμβάνονται ο πόλεμος Ρωσίας – Ουκρανίας, ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν, οι αμερικανικοί δασμοί και οι κινήσεις της Κίνας στη Νότια Σινική Θάλασσα. Οι εξελίξεις αυτές έχουν αυξήσει το ενεργειακό κόστος και την αβεβαιότητα στο διεθνές εμπόριο.
Η πρόσκληση της Ρωσίας από τις ΗΠΑ είχε προκαλέσει επιφυλάξεις σε αρκετές χώρες της G20, την ώρα που η Μόσχα εντείνει τις επιθέσεις της κατά της Ουκρανίας. Οι αντιδράσεις έγιναν εντονότερες μετά την απόφαση του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, να μην επιβάλει νέες κυρώσεις στη Μόσχα και να περιορίσει προσωρινά τη στρατιωτική υποστήριξη και την παροχή πληροφοριών προς το Κίεβο.
Παράλληλα, το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών διαμαρτυρήθηκε για προβλήματα στην έκδοση θεωρήσεων εισόδου (βίζας) για τα μέλη της ρωσικής αντιπροσωπείας, τα οποία, όπως ανέφερε, επιλύθηκαν την τελευταία στιγμή.
Η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, δήλωσε ότι τα προβλήματα αυτά δημιούργησαν την εντύπωση πως «δεν βλέπουν όλοι στην Ουάσινγκτον με καλό μάτι» τη συμμετοχή του Σεργκέι Λαβρόφ.
Σύμφωνα με την ίδια, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών σκοπεύει να αξιοποιήσει τη συνάντηση για να προωθήσει την ανάγκη «ταχείας μεταρρύθμισης των παγκόσμιων οικονομικών θεσμών».
Από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, τον Φεβρουάριο του 2022, και την επιβολή κυρώσεων στη Μόσχα, ο Λαβρόφ έχει πραγματοποιήσει ελάχιστες επισκέψεις σε χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ.
Η παρουσία του στην Ατλάντα ενδέχεται να προκαλέσει πολιτικές πιέσεις στον Ντόναλντ Τραμπ, λίγες ημέρες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ, αλλά και να διευρύνει το χάσμα μεταξύ των δυτικών χωρών της G20. Αυτό εκτιμά ο Ίαν Κέλι, πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στη Γεωργία κατά την πρώτη προεδρική θητεία του Τραμπ.
Όπως επισημαίνει, αρκετοί Ρεπουμπλικανοί βουλευτές ανησυχούν για το ενδεχόμενο απώλειας της πλειοψηφίας στο Κογκρέσο και εκφράζουν δυσαρέσκεια για τη διαλλακτική στάση του Τραμπ απέναντι στον Ρώσο πρόεδρο, Βλαντίμιρ Πούτιν.
Ο Κέλι εκτιμά ακόμη ότι οι Δημοκρατικοί θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν την πρόσκληση προς τον Λαβρόφ, προκειμένου να ασκήσουν κριτική στους Ρεπουμπλικανούς ενόψει των εκλογών της Τρίτης.
Σε επίπεδο G20, ο πρώην Αμερικανός πρεσβευτής θεωρεί πως η συμμετοχή του Λαβρόφ θα δυσκολέψει τη διαμόρφωση κοινής στάσης απέναντι στον πόλεμο στην Ουκρανία. Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε, «σίγουρα θα αποδυναμώσει το μήνυμα που θέλουν να στείλουν τουλάχιστον τα δυτικά μέλη».
Παραμένει, τέλος, ασαφές αν ο Ρώσος πρόεδρος, Βλαντίμιρ Πούτιν, θα αποδεχθεί την πρόσκληση του Ντόναλντ Τραμπ για τη Σύνοδο Κορυφής της G20, η οποία έχει προγραμματιστεί για τον Δεκέμβριο στη Φλόριντα.
