Η λειτουργία των δορυφορικών συστημάτων Starlink και Starshield για τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις επανήλθε στα επίπεδα πριν από τους πρόσφατους περιορισμούς, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ουκρανίας, Volodymyr Zelenskyy.
«Το σημαντικότερο σήμερα είναι ότι το Starlink και το Starshield λειτουργούν ξανά με τις προ του περιορισμού ταχύτητες. Οι ταχύτητες είναι πλέον στο επίπεδο που χρειαζόμαστε», ανέφερε ο Zelenskyy σε διπλωματικό βίντεο μήνυμα που δημοσίευσε το Σάββατο στο Telegram, εκφράζοντας την ευγνωμοσύνη του προς τους Αμερικανούς συμμάχους, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, και το State Department.
Η αποκατάσταση της λειτουργίας ξεκίνησε κατά τη διάρκεια της νύχτας. «Μέχρι το πρωί, οι ταχύτητες ήταν ήδη επαρκείς για επιχειρησιακή χρήση», δήλωσε ο Ουκρανός πρόεδρος, τονίζοντας πως «Αυτό είναι πολύ σημαντικό για τη γραμμή ανεφοδιασμού του μετώπου και την άμυνα κατά των Shahed με κινητήρα τζετ».
Δέκα ημέρες νωρίτερα, η κυβέρνηση της Ουκρανίας είχε ανακοινώσει ότι η πρόσβαση του στρατού στο δορυφορικό σύστημα είχε περιοριστεί ξαφνικά. Αργότερα, γνωστοποίησε πως πλέον διαθέτει «σταθερή σύνδεση με το Starlink».
Οι Starlink τερματικοί σταθμοί, που παράγονται από τη SpaceX του Elon Musk και διαχειρίζονται από την αμερικανική κυβέρνηση, αποτελούν κρίσιμο εργαλείο για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της Ουκρανίας. Οι αιφνίδιοι περιορισμοί στην ταχύτητα, που περιόρισαν τη λειτουργία στα 160 χλμ./ώρα, προκάλεσαν νωρίτερα μέσα στον μήνα την αποτυχία αρκετών ουκρανικών αποστολών μάχης.
Παράλληλα, περιορίστηκε η δυνατότητα του ουκρανικού στρατού να αναχαιτίζει ρωσικά drones, ενώ ακυρώθηκαν επιχειρήσεις πίσω από τις γραμμές του εχθρού. Η Ρωσία κατάφερε, μάλιστα, να εκτοξεύσει βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον της Ουκρανίας χωρίς προειδοποίηση από τις ΗΠΑ.
Ο Elon Musk, διευθύνων σύμβουλος της SpaceX, υποστήριξε λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση του Κιέβου ότι οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις παραβίασαν τους όρους χρήσης της εταιρείας. «Η ουκρανική στρατιωτική ηγεσία παραβίασε τους όρους χρήσης του Starlink και το χρησιμοποίησε για επιθετικές επιθέσεις με drones με στόχο τη θανάτωση ανθρώπων. Αυτό το παράθυρο έκλεισε την περασμένη εβδομάδα», έγραψε σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο Serhiy Beskrestnov, σύμβουλος του προέδρου της Ουκρανίας, απέρριψε ουσιαστικά τη συγκεκριμένη αιτίαση, δηλώνοντας μέσω Telegram ότι είναι «φυσικά αδύνατο» για τη χώρα να χρησιμοποιήσει το Starlink σε επιχειρήσεις επιθετικών drones μεγάλου και μεσαίου βεληνεκούς. Το γενικό επιτελείο και το υπουργείο Άμυνας της Ουκρανίας δεν σχολίασαν άμεσα το ζήτημα.
Οι περιορισμοί συνέπεσαν με την ανακοίνωση του Trump για συμφωνία αγοράς ρωσικού ντίζελ από τις ΗΠΑ. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε αρχικά αρνηθεί ότι η κυβέρνησή του ευθυνόταν για την απόφαση περιορισμού της ανταλλαγής πληροφοριών με την Ουκρανία.
«Δεν ξέρω αν ήταν κάποιος άλλος, αλλά δεν ήμουν εγώ, ούτε νομίζω ότι ήταν ο Elon», δήλωσε ο Trump, αναφερόμενος στον Musk.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Marco Rubio, υπερασπίστηκε τον Trump, αφήνοντας παράλληλα αιχμές για τον Musk. «Ο πρόεδρος δεν έχει καμία σχέση με τις αποφάσεις που λαμβάνονται από το Starlink, το Starshield ή τον κύριο Musk. Αυτή είναι μια ιδιωτική εταιρεία. Ο πρόεδρος δεν τη διοικεί και δεν μπορεί να την κατευθύνει», σημείωσε.
Ο Musk, από την πλευρά του, απέδωσε τους περιορισμούς στη διακυβέρνηση Trump, γράφοντας ότι τα συστήματα «ανήκουν και ελέγχονται από την αμερικανική κυβέρνηση». «Κάθε περιορισμός στην ταχύτητα ή τη χρήση αποφασίζεται από τον αμερικανικό στρατό και τελικά από τον πρόεδρο των ΗΠΑ», υποστήριξε.
Στο πλευρό του Musk τάχθηκε ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, JD Vance, δηλώνοντας πως ο δισεκατομμυριούχος «δεν θέλει να εμπλακεί στη μέση ενός πολέμου μεταξύ κρατικών δρώντων χωρίς σαφείς οδηγίες από την αμερικανική κυβέρνηση».
Ο Zelenskyy επέρριψε ευθύνες και στις δύο πλευρές: «Ήταν ένα μήνυμα από την αμερικανική κυβέρνηση για να περιοριστεί η ταχύτητα… Και τεχνικά, η SpaceX το υλοποίησε».
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας υποστήριξε ακόμη ότι δεν υπήρχαν αντίστοιχοι περιορισμοί στους τερματικούς Starshield σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάνοντας λόγο για «προγραμματισμένη ενέργεια». Παράλληλα, προειδοποίησε ότι η απόφαση θα «φέρει πολλές ανθρώπινες απώλειες… φυσικά, άνθρωποι θα πεθάνουν».
Την Πέμπτη, ο Trump είχε υποστηρίξει ότι η υπηρεσία λειτουργούσε ξανά με πλήρη ταχύτητα, όμως Ευρωπαίος αξιωματούχος που μίλησε στο Associated Press διέψευσε τον ισχυρισμό.
Όταν δημοσιογράφοι ρώτησαν τον πρόεδρο των ΗΠΑ αν θα ζητούσε από τον Musk να σταματήσει να «παίζει» με την πρόσβαση της Ουκρανίας στο Starlink, εκείνος απάντησε: «Δεν έχω μιλήσει μαζί του. Ίσως χρειαστεί… Άκουσα ότι το πρόβλημα λύθηκε. Αν όχι, θα του μιλήσω… Αν υπάρχει πρόβλημα, θα το τακτοποιήσω…».
Στη συνέχεια, ο Trump χαρακτήρισε τον Musk «πολύ λαμπρό» και «πολύ καλό» άνθρωπο.
