Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το απόγευμα της Κυριακής το νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΥΠΕΘΟ), το οποίο περιλαμβάνει τα μέτρα που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκου (ΑΕΛΑ), ο γνωστός «Κουμπαράς για τη Νέα Γενιά», μέσω του οποίου επιδιώκεται να ενισχυθεί η αποταμίευση των ελληνικών νοικοκυριών και να κατευθυνθεί μέρος των καταθέσεων σε επενδυτικά προϊόντα.
Παρά το γεγονός ότι το νομοσχέδιο αφιερώνει 18 άρθρα και 9 σελίδες στον ΑΕΛΑ και τη λειτουργία του, παραμένουν αδιευκρίνιστα αρκετά σημεία. Τραπεζικές πηγές χαρακτηρίζουν θετική τη συγκεκριμένη πρωτοβουλία, καθώς ανταποκρίνεται στις ανάγκες της ελληνικής οικονομίας και ακολουθεί διεθνείς βέλτιστες πρακτικές, εντοπίζουν ωστόσο «γκρίζες ζώνες» στο υπό διαβούλευση κείμενο.
Για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες των «ΝΕΩΝ», μέσα στην τρέχουσα και την επόμενη εβδομάδα αναμένεται να πραγματοποιηθούν συναντήσεις των υποψήφιων παρόχων του ΑΕΛΑ με στελέχη του ΥΠΕΘΟ. Στόχος είναι να αποσαφηνιστούν οι επίμαχες διατάξεις και να ενσωματωθούν στο τελικό κείμενο οι προβληματισμοί των φορέων.
Στη διαβούλευση θα λάβουν μέρος οι τράπεζες, οι ασφαλιστικές εταιρείες μέσω της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών Ελλάδος (ΕΑΕΕ), καθώς και οι εταιρείες αμοιβαίων κεφαλαίων και επενδύσεων μέσω της Ένωσης Θεσμικών Επενδυτών (ΕΘΕ). Τα βασικά σημεία που χρήζουν διευκρινίσεων είναι τα εξής:
1. Εγγύηση κεφαλαίων
Το άρθρο 38 προβλέπει ότι κάθε πάροχος θα πρέπει να διαθέτει τουλάχιστον ένα προϊόν για κάθε επενδυτικό προφίλ. Συνολικά ορίζονται τέσσερα προφίλ, ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου, και σε τουλάχιστον ένα προϊόν ανά κατηγορία θα πρέπει να υπάρχει μηχανισμός εγγύησης των εισφορών της οικογένειας και του Δημοσίου.
Πηγές της αγοράς επισημαίνουν, ωστόσο, ότι η εγγύηση του αρχικού κεφαλαίου είναι δύσκολο να συνδυαστεί με επενδυτικά προϊόντα. «Αν γίνει ένα κραχ αντίστοιχο του 1929 και καταρρεύσουν οι αξίες, πώς θα εγγυηθούμε τα κεφάλαια;» αναρωτιούνται χαρακτηριστικά.
2. Μεταφορά του λογαριασμού μεταξύ παρόχων
Το άρθρο 44 προβλέπει τη φορητότητα του ΑΕΛΑ από έναν πάροχο σε άλλον, χωρίς απώλεια των φορολογικών ευεργετημάτων ή άλλων δικαιωμάτων που συνδέονται με τον λογαριασμό. Σύμφωνα με τη διάταξη, «η μεταφορά πραγματοποιείται σε είδος, με μεταφορά των χρηματοπιστωτικών μέσων χωρίς προηγούμενη ρευστοποίησή τους, εφόσον αυτό είναι τεχνικά εφικτό».
Το συγκεκριμένο σημείο θεωρείται προβληματικό, καθώς κάθε πάροχος αναμένεται να διαθέτει διαφορετικά επενδυτικά πακέτα. Έτσι, η μεταφορά των στοιχείων του λογαριασμού μπορεί να αποδειχθεί στην πράξη ιδιαίτερα δύσκολη ή και αδύνατη. Για παράδειγμα, αν το «καλάθι» της τράπεζας Α περιλαμβάνει ομόλογα του Χ κράτους και μετοχές της Ψ εταιρείας, ενώ το αντίστοιχο προϊόν της τράπεζας Β αποτελείται από διαφορετικούς τίτλους, η μεταφορά δεν θα μπορεί να γίνει χωρίς να προηγηθεί ρευστοποίηση των στοιχείων του λογαριασμού.
3. Ανώτατο όριο μετρητών στο 5% του χαρτοφυλακίου
Με το άρθρο 36 θεσπίζεται ανώτατο όριο διακράτησης μετρητών στο 5% της συνολικής αξίας του χαρτοφυλακίου. Όπως διευκρινίζεται, «ως μετρητά νοούνται οι καταθέσεις και τα αμοιβαία κεφάλαια χρηματαγοράς μαζί».
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν, ωστόσο, ότι για να επιτευχθεί το συντηρητικό επενδυτικό προφίλ, ιδιαίτερα σε συνδυασμό με τη διάταξη για την εγγύηση του αρχικού κεφαλαίου, το ποσοστό των μετρητών θα πρέπει να είναι υψηλότερο από το 5% του χαρτοφυλακίου.
