Νέα σοβαρή ένταση στις σχέσεις ΗΠΑ και Ουκρανίας προκαλεί η δημόσια επίθεση του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με αφορμή τη στάση του Κιέβου στις προσπάθειες τερματισμού του πολέμου με τη Ρωσία.
Ο Τραμπ κατηγόρησε τον Ουκρανό πρόεδρο ότι δεν επιθυμεί πραγματικά το τέλος της σύγκρουσης, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να αναλάβει κάποιος άλλος τις διαπραγματεύσεις εκ μέρους της Ουκρανίας.
Η αντιπαράθεση δεν περιορίζεται, πάντως, σε προσωπικό επίπεδο. Οι δύο πλευρές διαφωνούν για τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να τερματιστεί ο πόλεμος, για τη συνέχιση της αμερικανικής βοήθειας προς το Κίεβο, αλλά και για τις παραχωρήσεις που είναι διατεθειμένη να κάνει η Ουάσιγκτον στη Μόσχα.
Τη Δευτέρα, ο Τραμπ υποστήριξε ότι ο Ζελένσκι δεν γνωρίζει για τι πράγμα μιλά και ανέφερε πως ίσως έχει έρθει η ώρα να αναλάβει κάποιος άλλος τις συνομιλίες εκ μέρους του Κιέβου. Μία ημέρα νωρίτερα, είχε γράψει στην πλατφόρμα Truth Social ότι ο Ουκρανός πρόεδρος δεν θέλει πραγματικά να τερματιστεί ο πόλεμος.
Ο Ζελένσκι απορρίπτει τις κατηγορίες ότι εμποδίζει την ειρήνη. Την Κυριακή είχε συνομιλήσει με τον Αμερικανό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του Τραμπ, στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων επαφών για τον τερματισμό της σύγκρουσης.
Την ίδια ώρα, οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις προκαλούν την έντονη αντίδραση του Λευκού Οίκου, ενώ το Κίεβο φοβάται ότι η αμερικανική πολιτική μπορεί να ενισχύσει τη διαπραγματευτική θέση του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η απόφαση της Ουάσιγκτον να χαλαρώσει συγκεκριμένους περιορισμούς που αφορούν τις εξαγωγές ρωσικών καυσίμων. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ υποστηρίζει ότι δεν θέλει να προχωρήσει σε κινήσεις οι οποίες θα μπορούσαν να απομακρύνουν τη Μόσχα από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Παράλληλα, η αμερικανική στάση συνδέεται με την προσπάθεια περιορισμού των τιμών του πετρελαίου και του ντίζελ στις ΗΠΑ, ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών. Για το Κίεβο, ωστόσο, οι εξαιρέσεις από τις κυρώσεις προσφέρουν πρόσθετα έσοδα στη Ρωσία και ενισχύουν τη δυνατότητά της να χρηματοδοτεί τις πολεμικές επιχειρήσεις.
Σε συνέντευξή του στο NBC, ο Ζελένσκι προειδοποίησε ότι η επιλογή των ΗΠΑ να ευθυγραμμιστούν με τη Μόσχα θα αποτελούσε «ιστορικό λάθος». Όταν ρωτήθηκε εάν θεωρεί τον Τραμπ σύμμαχο της Ουκρανίας, απάντησε χαρακτηριστικά: «Το ελπίζω».
Η ένταση κλιμακώθηκε μετά τη μεγάλη ουκρανική επίθεση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη την Κυριακή 18 Οκτωβρίου, η οποία έπληξε, μεταξύ άλλων, τον πετρελαϊκό τερματικό σταθμό της Αγίας Πετρούπολης.
Η συγκεκριμένη εγκατάσταση έχει δυνατότητα διαχείρισης έως και 12,5 εκατομμυρίων τόνων ετησίως. Σύμφωνα με την ουκρανική εταιρεία Fire Point, που κατασκευάζει τα drones, στον χώρο του τερματικού σταθμού ξέσπασε πυρκαγιά.
Η πρόσβαση σε δορυφορικά συστήματα και η έγκαιρη προειδοποίηση για πυραυλικές επιθέσεις αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για την ουκρανική άμυνα. Ενδεχόμενη μείωση της αμερικανικής υποστήριξης θα μπορούσε να δυσκολέψει την προστασία των πόλεων και των ενεργειακών υποδομών, την ώρα που η Ρωσία συνεχίζει να πλήττει ουκρανικούς στόχους.
Τη Δευτέρα, ο Ζελένσκι ανακοίνωσε ότι ρωσική επίθεση με drone στην περιφέρεια του Χαρκόβου σκότωσε έξι ανθρώπους, μεταξύ των οποίων τρία παιδιά.
Οι ανησυχίες της ουκρανικής ηγεσίας εντείνονται και από τις πληροφορίες περί ενδεχόμενης τριμερούς συνάντησης ΗΠΑ, Ρωσίας και Κίνας τον επόμενο μήνα, με αντικείμενο τον τερματισμό του πολέμου, χωρίς τη συμμετοχή της Ουκρανίας.
Ο Ρούμπιο δήλωσε ότι έχει ακούσει να γίνεται σχετική συζήτηση, χωρίς ωστόσο να επιβεβαιώσει ότι έχει οριστικοποιηθεί κάποια συνάντηση.
Ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών, Αντρίι Σιμπίχα, προειδοποίησε ότι μια τέτοια πρωτοβουλία, εφόσον πραγματοποιηθεί χωρίς το Κίεβο, θα μπορούσε να ενθαρρύνει τον Βλαντίμιρ Πούτιν να συνεχίσει τον πόλεμο.
Από την πλευρά του, το Κρεμλίνο ανακοίνωσε ότι δεν έχουν υποβληθεί ούτε συμφωνηθεί συγκεκριμένες προτάσεις για τη συνάντηση ή την πιθανή ατζέντα της.
