Συνάντηση Τραμπ-Σι: Κόκκινο χαλί, επίσημη υποδοχή, δηλώσεις φιλίας και περιορισμένες προσδοκίες

Με μια εντυπωσιακή τελετή υποδέχθηκε την Πέμπτη στον Λευκό Οίκο ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, τον Κινέζο ομόλογό του, Σι Τζινπίνγκ, στην πρώτη επίσκεψη του Κινέζου ηγέτη στην Ουάσινγκτον εδώ και περισσότερα από δέκα χρόνια.

Πίσω από το κόκκινο χαλί, τις στρατιωτικές τιμές και τις δημόσιες φιλοφρονήσεις, οι προσδοκίες για ουσιαστική πρόοδο παραμένουν περιορισμένες. Η τεχνητή νοημοσύνη, το εμπόριο, η Ταϊβάν και ο πόλεμος στο Ιράν βρέθηκαν στο επίκεντρο μιας συνάντησης που επιχείρησε να εκπέμψει μήνυμα σταθερότητας, παρά τις βαθιές γεωπολιτικές και οικονομικές διαφορές των δύο χωρών.

Ο Ντόναλντ Τραμπ εξήρε από το μεγάλο φουαγιέ του Λευκού Οίκου την «πραγματικά σπουδαία φιλία» του με τον Σι Τζινπίνγκ, υποστηρίζοντας ότι οι δύο δυνάμεις έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο στα εμπορικά ζητήματα από το τελευταίο ταξίδι του στην Κίνα, τον περασμένο Μάιο.

«Κατά τη διάρκεια αυτής της επίσκεψης, θα συζητήσουμε επίσης πιεστικά ζητήματα που αφορούν την ασφάλεια, την τεχνολογία και την “υπερνοημοσύνη”», τόνισε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, χρησιμοποιώντας τον δικό του εναλλακτικό όρο για την τεχνητή νοημοσύνη “Super Intelligence”. Πρόσθεσε μάλιστα με έμφαση ότι «οι αποφάσεις που λαμβάνουμε σε αυτούς τους τομείς σήμερα μπορούν να προωθήσουν την ειρήνη και την ευημερία για δεκαετίες ολόκληρες».

Από την πλευρά του, ο Σι Τζινπίνγκ υπογράμμισε πως ο ανταγωνισμός μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας πρέπει να παραμείνει «υγιής». Ο Κινέζος ηγέτης καλωσόρισε τη δραστηριοποίηση των αμερικανικών επιχειρήσεων στην Κίνα, εκφράζοντας παράλληλα την ελπίδα ότι «οι κινεζικές εταιρείες θα τύχουν δίκαιης μεταχείρισης εδώ στις Ηνωμένες Πολιτείες».

Ο Σι πρότεινε επίσης τη διατήρηση τακτικού διαλόγου ανάμεσα στις ένοπλες δυνάμεις των δύο χωρών, με στόχο την πρόληψη κρίσεων. «Η παγίδα του Θουκυδίδη μπορεί να ξεπεραστεί», δήλωσε χαρακτηριστικά, αναφερόμενος στην ακαδημαϊκή θεωρία που υποστηρίζει ότι η σύγκρουση μεταξύ μιας ανερχόμενης και μιας κατεστημένης δύναμης είναι σχεδόν αναπόφευκτη.

Η υποδοχή του Κινέζου προέδρου αποτέλεσε για τον Ντόναλντ Τραμπ ζήτημα εθνικού γοήτρου, αλλά και ευκαιρία για διπλωματία υψηλού επιπέδου. Ο Αμερικανός πρόεδρος, που επενδύει προσωπικά στις σχέσεις του με ισχυρούς ηγέτες και αρέσκεται στις μεγαλοπρεπείς τελετές, θέλησε να ανταποδώσει τη θερμή υποδοχή που του επιφυλάχθηκε στο Πεκίνο τον περασμένο Μάιο.

Έτσι, στρώθηκε κόκκινο χαλί για τον Σι κατά την άφιξή του στην αεροπορική βάση Άντριους το βράδυ της Τετάρτης. Ήταν η πρώτη φορά που Αμερικανός πρόεδρος υποδέχθηκε ξένο ηγέτη στη συγκεκριμένη βάση μετά την ιστορική υποδοχή του Πάπα Φραγκίσκου από τον Μπαράκ Ομπάμα το 2015.

Παρά τη λαμπρή τελετή, οι δηλώσεις των δύο ηγετών δεν μεταδόθηκαν ζωντανά από κανένα μεγάλο αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο. Τα μέσα ενημέρωσης επέλεξαν να μποϊκοτάρουν τη ζωντανή κάλυψη, διαμαρτυρόμενα για την απόφαση του Λευκού Οίκου να αποκλείσει τους δημοσιογράφους των CNN, MS Now και Politico.

Το πρόγραμμα συνεχίστηκε κανονικά, με τους δύο ηγέτες να παρακολουθούν στρατιωτική τελετή και αεροπορική επίδειξη στον Κήπο των Ρόδων. Οι σημαίες των δύο χωρών κυμάτιζαν μαζί στην οροφή του Οβάλ Γραφείου, προτού ο Τραμπ και ο Σι ξεκινήσουν την κατ’ ιδίαν διμερή συνάντησή τους.

Οι αναλυτές, πάντως, κρατούν μικρό καλάθι για τα απτά αποτελέσματα της συνάντησης. Το πιθανότερο είναι να υπάρξει παράταση της εμπορικής ανακωχής, η οποία λήγει τον Νοέμβριο, καθώς και συμφωνία για τη διερεύνηση των κινδύνων που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη.

Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ επιβεβαίωσε στο Fox News ότι, μετά τις συνομιλίες του με τον Κινέζο αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Χε Λιφένγκ, συμφωνήθηκε η παράταση της αναστολής των δασμών έως τις 10 Ιανουαρίου, προσφέροντας σημαντική ανάσα στις αγορές.

Στο μέτωπο της τεχνολογίας, ο Ντόναλντ Τραμπ ξεκαθάρισε μέσω ανάρτησής του στο Truth Social ότι δεν επιθυμεί την επιβολή νέων ρυθμίσεων στην τεχνητή νοημοσύνη, παρά τις ανησυχίες της βιομηχανίας. «Θέλω να αφήσω την Υπερνοημοσύνη ακριβώς εκεί που βρίσκεται. Αυτή είναι και η θέση της Κίνας», έγραψε.

Ο Σι Τζινπίνγκ δήλωσε από την πλευρά του ότι οι δύο χώρες έχουν την ευθύνη να αναπτύξουν την τεχνολογία προς όφελος της ανθρωπότητας, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι θα παραμείνει υπό ανθρώπινο έλεγχο.

Το παρασκήνιο των συνομιλιών περιλαμβάνει, τέλος, σκληρά παζάρια για την Ταϊβάν και το Ιράν. Ο Σι, έχοντας ενισχυμένη θέση λόγω της ανόδου των κινεζικών εξαγωγών και του ελέγχου των σπάνιων γαιών, αναμένεται να πιέσει τον Τραμπ να σταματήσει τις πωλήσεις όπλων στην Ταϊβάν κατά την προγραμματισμένη επίσκεψή τους στα Εθνικά Αρχεία την Παρασκευή.

Ως αντάλλαγμα, το Πεκίνο προσφέρει τη συνδρομή του στην άσκηση πίεσης προς το Ιράν. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ήδη παγώσει ένα εξοπλιστικό πακέτο ύψους 14 δισεκατομμυρίων δολαρίων προς την Ταϊβάν, χαρακτηρίζοντάς το ως ένα «πολύ καλό διαπραγματευτικό χαρτί».

Η επίσκεψη ενδέχεται, πάντως, να περιπλέξει και την προεκλογική εκστρατεία του Τραμπ εν όψει των κρίσιμων ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, στις οποίες διακυβεύεται η οριακή πλειοψηφία των Ρεπουμπλικανών στο Κογκρέσο. Ενώ ο πρόεδρος επί μήνες χαρακτήριζε τους Δημοκρατικούς «κομμουνιστές» για να τους παρουσιάσει ως ακραίους, υποδέχθηκε τον ηγέτη του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος ως έναν αγαπημένο προσωπικό φίλο.

Παρά την παρουσία κορυφαίων CEOs της Silicon Valley στο επίσημο δείπνο —όπως οι Τιμ Κουκ της Apple, Τζεφ Μπέζος της Amazon, Σουντάρ Πιτσάι της Alphabet, Σαμ Άλτμαν της OpenAI, Ίλον Μασκ της Tesla και Τζένσεν Χουάνγκ της Nvidia— οι ΗΠΑ αναμένεται να διατηρήσουν τους αυστηρούς ελέγχους στις εξαγωγές τεχνολογίας, τους οποίους το Πεκίνο επιθυμεί διακαώς να χαλαρώσουν.