Με συγκεκριμένα βήματα και απαραίτητα έγγραφα θα πρέπει να κινηθούν οι κληρονόμοι μιας τραπεζικής θυρίδας, αν θέλουν να αποκτήσουν πρόσβαση στο περιεχόμενό της. Ο θάνατος του μισθωτή δεν τους δίνει αυτόματα το δικαίωμα να ανοίξουν τη θυρίδα και να παραλάβουν ό,τι βρίσκεται μέσα.
Πριν από οποιαδήποτε ενέργεια, προηγείται η νομιμοποίησή τους απέναντι στην τράπεζα, ενώ στη συνέχεια ακολουθεί ειδική διαδικασία απογραφής και φορολογικού ελέγχου.
Σε περίπτωση εξ αδιαθέτου διαδοχής, οι κληρονόμοι καλούνται να προσκομίσουν ληξιαρχική πράξη θανάτου, πιστοποιητικό πλησιέστερων συγγενών και πιστοποιητικό περί μη αποποίησης της κληρονομιάς.
Για θανάτους μετά την 1.11.2025 απαιτείται και πρόσφατο πιστοποιητικό από το Μητρώο Διαθηκών περί μη δημοσίευσης διαθήκης. Για προγενέστερους θανάτους ισχύουν τα ειδικότερα πιστοποιητικά που ζητά η τράπεζα από το Μητρώο Διαθηκών και τα Πρωτοδικεία.
Αν υπάρχει διαθήκη, πρέπει να κατατεθούν επιπλέον επικυρωμένο αντίγραφό της, το πρακτικό δημοσίευσης, πιστοποιητικό περί μη δημοσίευσης άλλης διαθήκης και πιστοποιητικό μη αποποίησης. Όταν έχει εκδοθεί κληρονομητήριο, η διαδικασία νομιμοποίησης απλοποιείται, αρκεί και η προσκόμιση πρόσφατου πιστοποιητικού περί μη ανάκλησής του.
Καθοριστική είναι η διάταξη του άρθρου 108 του Ν. 5219/2025. Η τράπεζα δεν μπορεί να αποδώσει στους κληρονόμους τα κινητά πράγματα που βρίσκονται στη θυρίδα, αν προηγουμένως δεν έχει γίνει απογραφή του περιεχομένου. Η απογραφή γίνεται σύμφωνα με τον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, παρουσία των ενδιαφερομένων και εκπροσώπου της Φορολογικής Διοίκησης. Για την απόδοση απαιτείται επίσης το πιστοποιητικό του άρθρου 102 του ίδιου Κώδικα.
Στην πράξη, η σειρά είναι ξεκάθαρη: πρώτα η νομιμοποίηση στην τράπεζα, μετά το άνοιγμα και η απογραφή της θυρίδας και, στη συνέχεια, η φορολογική τακτοποίηση των αντικειμένων που βρέθηκαν μέσα.
Η δήλωση φόρου κληρονομιάς για κινητά περιουσιακά στοιχεία υποβάλλεται πλέον ψηφιακά μέσω myPROPERTY, στις περιπτώσεις που υποστηρίζονται από την εφαρμογή.
Η Κατερίνα Φραγκάκη είναι δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω
