Η Πολεμική Αεροπορία και ολόκληρη η χώρα θρηνούν μετά τη συντριβή του F-4E Phantom στην Τανάγρα κατά τη διάρκεια του Athens Flying Week —ένα δυστύχημα που στοίχισε τη ζωή στους δύο χειριστές, τον 40χρονο επισμηναγό Ιωάννη Μπλέτσα και τον 37χρονο σμηναγό Δημήτρη Πέτρου.
Το μοιραίο αεροσκάφος κατέπεσε μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, ενώ βρισκόταν σε δεξιά στροφή, μέρος του σεναρίου της επίδειξης. Σύμφωνα με τις πρώτες εικόνες και τις μαρτυρίες, το Phantom βρέθηκε σε πολύ χαμηλό ύψος με σημαντική κλίση και καρφώθηκε στο έδαφος ανάμεσα σε δύο αποθήκες, οι οποίες στη συνέχεια τυλίχθηκαν στις φλόγες.
Η πτήση από την απογείωση έως τη συντριβή διήρκεσε λιγότερο από δύο λεπτά. Το σχέδιο προέβλεπε απογείωση, ταχεία άνοδο, αριστερή στροφή και πέρασμα πάνω από το κοινό του Athens Flying Week, πριν την κρίσιμη δεξιά στροφή που θα επανέφερε το αεροσκάφος σε ευθεία με τον διάδρομο σε πολύ χαμηλό ύψος και υψηλή ταχύτητα. Το Phantom, σύμφωνα με πληροφορίες, θα ανέβαινε στα 2.000 πόδια, θα ξεκινούσε κάθοδο και στη συνέχεια θα εκτελούσε χαμηλή διέλευση στα 300 πόδια με ταχύτητα περίπου 550 μιλίων την ώρα —η συντριβή συνέβη λίγο πριν την ολοκλήρωση αυτής της φάσης, περίπου 2–3 ναυτικά μίλια από τον διάδρομο της Τανάγρας.
Η Πολεμική Αεροπορία έχει ήδη ξεκινήσει ενδελεχή έρευνα για να διαπιστωθούν τα αίτια του δυστυχήματος. Οι ανακριτές διαθέτουν τα συντρίμμια του αεροσκάφους, τεχνικά δεδομένα, τις συνομιλίες του πληρώματος με τον πύργο ελέγχου και μεγάλο όγκο οπτικού υλικού από κάμερες και κινητά τηλέφωνα —θα εξεταστούν καρέ καρέ η απογείωση, η απότομη απώλεια ύψους και η πορεία μέχρι την πρόσκρουση.
Στο μικροσκόπιο των ερευνών έχουν μπει πολλά σενάρια. Ένα από τα βασικά είναι η αεροδυναμική κατάσταση του Phantom κατά τη δεξιά στροφή: σε ελιγμό με μεγάλη κλίση το αεροσκάφος χρειάζεται περισσότερη άντωση για να διατηρήσει το ύψος, αυξάνοντας τη φόρτιση σε g και τη γωνία προσβολής. Ακόμη και με υψηλή ταχύτητα, ένα μαχητικό μπορεί να φτάσει στην κρίσιμη γωνία προσβολής, με αποτέλεσμα να υπάρξει απώλεια στήριξης —buffet, απώλεια ταχύτητας και ενδεχομένως απώλεια ελεγχόμενης πτήσης— και, σε τόσο χαμηλό ύψος, ο χρόνος ανάκτησης είναι πρακτικά μηδαμινός.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην «ενεργειακή κατάσταση» του Phantom, καθώς ύψος και ταχύτητα λειτουργούν αλληλοεξαρτώμενες παράμετροι: σε απαιτητικό ελιγμό, η απώλεια ύψους μπορεί να είναι άμεση όταν δεν υπάρχει επαρκές περιθώριο ενέργειας.
Ένα ακόμη σενάριο που εξετάζεται αφορά την απότομη μεταβολή των παραμέτρων της πτήσης κατά τη φάση της κάθοδος —αν δηλαδή γωνία κλίσης, ταχύτητα, g και ύψος ξεπέρασαν τα προβλεπόμενα όρια και δημιούργησαν κατάσταση από την οποία το αεροσκάφος δεν μπορούσε να ανακτηθεί.
Παράλληλα, η πιθανότητα τεχνικής βλάβης δεν αποκλείεται. Η έρευνα θα επικεντρωθεί στους δύο κινητήρες J79, στην τροφοδοσία καυσίμου, στα υδραυλικά συστήματα, στα χειριστήρια πτήσης, στα συστήματα stability augmentation και σε κάθε κρίσιμο εξάρτημα που μπορεί να δώσει στοιχεία για την κατάσταση του μαχητικού πριν την πρόσκρουση. Ωστόσο, μέχρι να αναλυθούν τα ευρήματα, δεν υπάρχει βάση για να αποδοθεί η συντριβή σε μηχανική βλάβη.
Οι ειδικοί κρατάνε επίσης ανοιχτό το ενδεχόμενο συνδυασμού παραγόντων: μια τεχνική δυσλειτουργία σε συνδυασμό με μεταβολή της ταχύτητας ή της κλίσης και το εξαιρετικά χαμηλό ύψος μπορούν θεωρητικά να οδηγήσουν σε ταχύτατη εξέλιξη του ατυχήματος μέσα σε ελάχιστα δευτερόλεπτα.
Στο ερώτημα γιατί οι πιλότοι δεν εγκατέλειψαν τον Phantom, το πιθανότερο σενάριο είναι είτε ότι δεν πρόλαβαν, είτε ότι απέφυγαν να το χρησιμοποιήσουν σε μία ύστατη προσπάθεια να ελέγξουν το αεροσκάφος και να το επαναφέρουν σε ελεγχόμενη πορεία, αποφεύγοντας μια ανεξέλεγκτη πτώση προς την περιοχή γύρω από το αεροδρόμιο.
Οι έρευνες θα συνεχιστούν με εργαστηριακές αναλύσεις των υλικών, εκτίμηση των δεδομένων πτήσης και αξιολόγηση κάθε αποδεικτικού στοιχείου, ώστε να διαλευκανθούν πλήρως τα αίτια της τραγωδίας.
