Στο Μπισκέκ, με φόντο την ετήσια σύνοδο του Οργανισμού Συνεργασίας της Σανγκάης (ΟΣΣ), οι Πρόεδροι Βλαντίμιρ Πούτιν και Σι Τζινπίνγκ εξήραν τη στενή συνεργασία Ρωσίας και Κίνας, επιχειρώντας να αναδείξουν τον οργανισμό ως αντίβαρο στη δυτική επιρροή, παρά το γεγονός ότι πολλά κράτη-μέλη αντιμετωπίζουν ταυτόχρονα σοβαρές κρίσεις.
Στη σύνοδο συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν, ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο πρωθυπουργός της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι και ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ. Η κορυφαία αυτή συνάντηση θα διαρκέσει μέχρι αύριο, Τρίτη, με την ολομέλεια να τελεί υπό την αιγίδα του προέδρου του Κιργιστάν Σαντίρ Τζαπάροφ.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν χαρακτήρισε τη στρατηγική συνεργασία Ρωσίας-Κίνας ως “πρότυπο διακρατικών σχέσεων”, επισημαίνοντας τη στενή συνεργασία στους τομείς της τεχνολογίας και των ψηφιακών καινοτομιών, όπως η τεχνητή νοημοσύνη.
Από την πλευρά του, ο Σι Τζινπίνγκ μίλησε για “ακόμα πιο πολλά υποσχόμενες προοπτικές” της σινορωσικής συνεργασίας και τόνισε τις συνδυασμένες προσπάθειες των δύο χωρών για εμβάθυνση των δεσμών τους.
Κατά την πρωινή συνάντηση των δύο ηγετών, που είχαν συναντηθεί τελευταία φορά τον Μάιο, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ σημείωσε ότι το ζήτημα του πολέμου στην Ουκρανία συζητήθηκε μόνο “επιφανειακά”.
Ο πρωθυπουργός της Ινδίας, Ναρέντρα Μόντι —ο οποίος έφτασε στο Μπισκέκ με το ίδιο αυτοκίνητο με τον Πούτιν— επανέλαβε την ανάγκη για ειρηνική διευθέτηση της σύγκρουσης στην Ουκρανία. Ο Ρώσος πρόεδρος απάντησε ότι “προχωράμε προς αυτή την κατεύθυνση”, ενώ οι ρωσικές στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Ουκρανία συνεχίζονται με ένταση.
Η ολομέλεια θα περιλάβει επίσης διμερείς συναντήσεις, ανάμεσα στις οποίες προβλέπεται και αυτή μεταξύ Πούτιν και Πεζεσκιάν.
Ο ΟΣΣ, που απαρτίζεται από δέκα κράτη-μέλη —Λευκορωσία, Κίνα, Ινδία, Ιράν, Ρωσία, Καζακστάν, Κιργιστάν, Ουζμπεκιστάν, Πακιστάν και Τατζικιστάν— προβάλλει ως πλατφόρμα για συνεργασία σε θέματα ασφαλείας και οικονομίας. Στην ιδρυτική του διακήρυξη διαβεβαιώνει ότι “δεν είναι μια συμμαχία που στρέφεται εναντίον άλλων κρατών”.
Τα τελευταία χρόνια ο οργανισμός απέκτησε νέα δυναμική, κυρίως λόγω της προσέγγισης Πεκίνου και Μόσχας. Πέρα από τα δέκα μέλη, ο ΟΣΣ περιλαμβάνει δεκαπέντε εταίρους διαλόγου, όπως η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ, καθώς και δύο κράτη παρατηρητές, μεταξύ των οποίων το Αφγανιστάν.
Παρά τις διακηρύξεις περί συνεργασίας, η φετινή σύνοδος πραγματοποιείται σε περίοδο έντονων εντάσεων: η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία συνεχίζεται χωρίς ορατή λύση, και στο παρασκήνιο αναφέρεται και η ισραηλινοαμερικανική επίθεση κατά του Ιράν που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο. Επιπλέον, ορισμένα μέλη έχουν εμπλακεί σε εμπορικές διαμάχες, κυρίως λόγω αμερικανικών δασμών σε κινεζικά και ινδικά προϊόντα.
Πρόσφατες αμερικανικές αποφάσεις περιλαμβάνουν την επιβολή δευτερογενών κυρώσεων σε εμπορικούς εταίρους του Ιράν, με στόχο την οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη, ενώ η Ουάσινγκτον έχει απειλήσει και τους συμμάχους του Ιράν. Η Κίνα, ως σημαντικός εισαγωγέας ιρανικού πετρελαίου, έσπευσε να προειδοποιήσει ότι θα “υπερασπιστεί σθεναρά” τα συμφέροντά της.
Σε συνάντηση με τον πρωθυπουργό της Ινδίας, ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν υπογράμμισε ότι η συνέχιση της αντιπαράθεσης με τις ΗΠΑ δεν εξυπηρετεί την Τεχεράνη, ιδίως μετά από ανταλλαγή πληγμάτων στα Στενά του Ορμούζ. “Είμαστε πεπεισμένοι ότι η συνέχιση του πολέμου δεν είναι ούτε προς το συμφέρον μας ούτε προς το συμφέρον της περιοχής”, ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η Ρωσία παραμένει σημαντικός εταίρος του Ιράν, ενισχύοντας την στρατιωτική και εμπορική συνεργασία, ενώ το Ιράν επιμένει ότι οι οικονομικές πιέσεις και οι διεθνείς κυρώσεις δεν θα το λυγίσουν —μια κατάσταση που αντικατοπτρίζει την ευρύτερη γεωπολιτική πολυπλοκότητα στην οποία λειτουργεί σήμερα ο ΟΣΣ.
Παρά το γεγονός ότι ο οργανισμός εκπροσωπεί περίπου το 40% του παγκόσμιου πληθυσμού και το 25% του παγκόσμιου ΑΕΠ, οι πραγματικές συνέπειες της συμμετοχής στον ΟΣΣ παραμένουν αβέβαιες, καθώς υφίστανται διαφωνίες και ετερογένεια μεταξύ των μελών του.
