Μετά από 22 χρόνια, το ημερήσιο όριο των 6 ευρώ για τις διατακτικές σίτισης μπαίνει σε τροχιά αναπροσαρμογής. Η κυβέρνηση εξετάζει την αύξησή του στα 10 ευρώ, έπειτα από κοινό αίτημα των κοινωνικών εταίρων, σε προσπάθεια να ανακουφιστεί μέρος της πίεσης από την άνοδο των τιμών στα τρόφιμα και να δοθεί στις επιχειρήσεις μεγαλύτερο περιθώριο για πρόσθετες παροχές προς τους εργαζόμενους.
Οι διατακτικές σίτισης είναι κουπόνια ή vouchers που χορηγούν οι εργοδότες στους εργαζομένους για την αγορά τροφίμων και γευμάτων και εξαργυρώνονται σε συνεργαζόμενα καταστήματα, εστιατόρια, καφετέριες και σούπερ μάρκετ.
Σήμερα, η παροχή αυτή αποτιμάται σε μηνιαία βάση στα 132 ευρώ (22 εργάσιμες ημέρες x 6 ευρώ). Εάν το ημερήσιο όριο αυξηθεί στα 10 ευρώ, η αντίστοιχη μηνιαία αξία θα διαμορφωθεί στα 220 ευρώ.
Για τον εργαζόμενο αποτελεί ένα επιπλέον αφορολόγητο μπόνους που ενισχύει τον μισθό, ενώ για την επιχείρηση είναι δαπάνη που δεν επιβαρύνεται με ασφαλιστικές εισφορές και εκπίπτει φορολογικά. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, ένας στους τέσσερις εργαζομένους στην Ελλάδα λαμβάνει διατακτικές ή κάρτα σίτισης σε σταθερή ή περιστασιακή βάση, με μεγάλο μέρος των δικαιούχων να απολαμβάνει τη συγκεκριμένη παροχή επί σειρά ετών.
Με το ισχύον καθεστώς, οι διατακτικές σίτισης που χορηγούνται από τον εργοδότη έχουν ειδική φορολογική μεταχείριση. Η αξία τους απαλλάσσεται από τον φόρο εισοδήματος μέχρι το ποσό των 6 ευρώ ανά εργάσιμη ημέρα. Εάν η ημερήσια αξία της διατακτικής ξεπερνά τα 6 ευρώ, το ποσό παύει να έχει την ειδική φορολογική μεταχείριση και αντιμετωπίζεται ως παροχή σε είδος προς τον εργαζόμενο, με τις αντίστοιχες φορολογικές συνέπειες. Εφόσον γίνει δεκτό το αίτημα των κοινωνικών εταίρων και το ημερήσιο όριο αυξηθεί στα 10 ευρώ, το αφορολόγητο ποσό που θα μπορούν να λαμβάνουν οι εργαζόμενοι μέσω διατακτικών σίτισης θα μπορεί να υπερβαίνει τα 2.500 ευρώ τον χρόνο, δίνοντας μεγαλύτερη ανάσα στο διαθέσιμο εισόδημά τους.
Δωροεπιταγές και κουπόνια
Στα δωροεπιταγές και τα κουπόνια αγορών που δίνουν οι επιχειρήσεις ισχύουν διαφορετικοί κανόνες. Συνήθως θεωρούνται παροχές σε είδος και δεν έχουν την ίδια ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση με τις διατακτικές σίτισης. Όταν η συνολική αξία των παροχών σε είδος που λαμβάνει ένας εργαζόμενος μέσα στο έτος δεν υπερβαίνει τα 300 ευρώ, δεν προκύπτει φορολογική επιβάρυνση. Όταν όμως ξεπερνά το όριο αυτό, ενεργοποιούνται οι διατάξεις για τη φορολόγηση των παροχών σε είδος.
Τι ισχύει για τον ΦΠΑ
Ως προς τον ΦΠΑ, τα κουπόνια διακρίνονται σε κουπόνια συγκεκριμένου σκοπού και σε κουπόνια πολλαπλών σκοπών. Η διάκριση καθορίζει πότε γεννιέται η υποχρέωση απόδοσης του φόρου. Στα κουπόνια συγκεκριμένου σκοπού είναι ήδη γνωστά κατά την έκδοσή τους ο τόπος φορολόγησης και ο συντελεστής ΦΠΑ, γι’ αυτό ο ΦΠΑ αποδίδεται κατά την έκδοση ή τη μεταβίβαση του κουπονιού.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το κουπόνι για αγορά ρούχων ή υποδημάτων από συγκεκριμένη αλυσίδα στην Ελλάδα, εφόσον τα προϊόντα στα οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί υπάγονται στον ίδιο συντελεστή ΦΠΑ. Αντιθέτως, στα κουπόνια πολλαπλών σκοπών δεν είναι δυνατόν να προσδιοριστεί κατά την έκδοσή τους ο τόπος φορολόγησης ή ο συντελεστής ΦΠΑ και ο φόρος αποδίδεται κατά την εξαργύρωσή τους — όπως για παράδειγμα μια δωροεπιταγή σούπερ μάρκετ, όπου ο καταναλωτής μπορεί να αγοράσει προϊόντα με διαφορετικούς συντελεστές ΦΠΑ.
