Η κάνναβη που καλλιεργείται νόμιμα στον Καναδά έχει μετατραπεί σε προμηθευτή της ευρωπαϊκής μαύρης αγοράς, σύμφωνα με έρευνα της Telegraph, και έχει ήδη σύρει πίσω της ένα κύμα λαθρεμπορίου που δοκιμάζει τα όρια των ευρωπαϊκών τελωνείων και εντείνει τον φόβο ότι χώρες όπως το Βέλγιο κινδυνεύουν να μετατραπούν σε «ναρκοκράτη». Από τα χωράφια του Καναδά μέχρι τα κοντέινερ που φτάνουν στην Αμβέρσα, οι διαδρομές είναι πλέον καλά χαρτογραφημένες — και ιδιαίτερα επικερδείς για τα κυκλώματα διακίνησης.
Μόνο τον τελευταίο χρόνο, οι τελωνειακές αρχές δήλωσαν πως κατάσχεσαν 32 τόνους κάνναβης στο λιμάνι της Αμβέρσας, ποσότητα που περιγράφεται ως πρωτοφανής και σύμφωνα με πληροφορίες είναι αυξημένη κατά 500% σε σύγκριση με το 2024. Τα φορτία αναχωρούν σε εμπορευματοκιβώτια μήκους έξι μέτρων από τα λιμάνια του Βανκούβερ, του Μόντρεαλ, του Χάλιφαξ και του Σεντ Τζον, με προορισμό την Ευρώπη.
Οι τιμές εξηγούν την έκρηξη: ένα κιλό που στον Καναδά κοστίζει περίπου 800 λίρες μπορεί στην ευρωπαϊκή αγορά να φτάσει έως και 4.500 λίρες — περιθώριο κέρδους που αναγκάζει τα εγκληματικά δίκτυα να προτιμούν την εξαγωγή αντί της νόμιμης διάθεσης στη χώρα προέλευσης.
Πίσω από τις αποστολές στέκονται, σύμφωνα με την έρευνα, μαφιόζικες οργανώσεις κινεζικής προέλευσης με διασυνδέσεις που φτάνουν μέχρι την καναδική ύπαιθρο. Τα κυκλώματα αυτά, όπως αναφέρουν αστυνομικές πηγές, εκμεταλλεύτηκαν τον κορεσμό της εγχώριας αγοράς μετά τη νομιμοποίηση της κάνναβης το 2018 και στράφηκαν στην επικερδή παράνομη εξαγωγή προς την Ευρώπη.
Στο λιμάνι της Αμβέρσας, σύμφωνα με αξιωματούχους των τελωνείων που μίλησαν στην Telegraph, εγκληματικές οργανώσεις καταβάλλουν έως και 40.000 λίρες σε διεφθαρμένους λιμενεργάτες για να μετακινούν κοντέινερ εντός του χώρου και να αποφεύγουν ελέγχους. Από εκεί τα φορτία κατευθύνονται στην Ολλανδία, τη Γερμανία, τη Γαλλία και την Ιταλία, ακολουθώντας τις ίδιες χερσαίες διαδρομές της ζώνης Σένγκεν που χρησιμοποιούνται και για τη διακίνηση κοκαΐνης και αμφεταμινών.
Τα τελωνεία του Βελγίου, υπό τον Κρίστιαν Βάντερβαερεν, βλέπουν φέτος για πρώτη φορά περισσότερη κάνναβη από κοκαΐνη στο ενιαίο λιμάνι Αμβέρσας-Μπριζ. Κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους καταγράφηκαν 10,8 τόνοι κάνναβης, ενώ οι κατασχέσεις κοκαΐνης μειώθηκαν κατά 68%, από 16,7 τόνους σε 5,4 τόνους.
Οι αρχές προειδοποιούν πως τα τεράστια κέρδη από το λαθρεμπόριο δεν μένουν μόνο στις πωλήσεις χασίς: χρηματοδοτούν επίσης διακίνηση μεταναστών, εμπόριο όπλων και άλλες παράνομες δραστηριότητες, ενισχύοντας τη δύναμη των κυκλωμάτων εντός και εκτός συνόρων.
Ο φόβος ότι το Βέλγιο εξελίσσεται σε «ναρκοκράτος»
Η ανησυχία έχει περάσει στα κορυφαία στρώματα της βελγικής Δικαιοσύνης: δικαστές και δημόσιοι λειτουργοί δηλώνουν πως το οργανωμένο έγκλημα «έχει αποκτήσει τόσο ισχυρή επιρροή στην πόλη και στο δικαστικό σύστημα», ώστε κάποιοι εργαζόμενοι αναγκάζονται να ζουν υπό συνεχή αστυνομική προστασία. Στην Αμβέρσα, ομάδες εξοπλισμένες με πολεμικά τυφέκια και χειροβομβίδες εκβιάζουν και απειλούν, και το 2022 ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης Vincent Van Quickenborne αναγκάστηκε να κρυφτεί μετά από σχέδιο απαγωγής που αποδίδεται σε ολλανδικό κύκλωμα.
Έδωσαν στους υπαλλήλους των τελωνείων ημιαυτόματα όπλα
Η απάντηση των αρχών ήταν να ενισχύσουν την προστασία: ο επικεφαλής των βελγικών τελωνείων εξόπλισε το προσωπικό του με ημιαυτόματα πιστόλια Heckler & Koch SFP9 και με τυφέκια μεγάλου διαμετρήματος, ως μέτρο προς αντιμετώπιση του βαρέος οπλισμού των συμμοριών.
Ο Ρόμπερτ Πατράνκους, ερευνητής της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ναρκωτικών (EU Drugs Agency), περιγράφει την έκρηξη του λαθρεμπορίου ως μια «ακούσια παρενέργεια» της απόφασης του Καναδά να νομιμοποιήσει την κάνναβη το 2018 και σημειώνει: «Ένας από τους βασικούς στόχους της νομιμοποίησης ήταν να περιοριστεί η παράνομη αγορά. Όμως, όπως έχει δείξει η ιστορία, οι παράνομες αγορές προσαρμόζονται κάθε φορά στις νέες συνθήκες», δηλώνει χαρακτηριστικά και προσθέτει μιλώντας στον ανταποκριτή της Telegraph: «Πρόκειται για μια δυσάρεστη και ακούσια συνέπεια της νομιμοποίησης. Επιπλέον, μιλάμε για μια πολιτική που εφαρμόζεται σχετικά πρόσφατα στην ιστορία της ανθρωπότητας, επομένως είναι εξαιρετικά δύσκολο να προβλεφθεί πώς θα εξελιχθεί και ποιες επιπτώσεις θα έχει».
Η Βασιλική Έφιππη Αστυνομία του Καναδά (RCMP) επιβεβαίωσε στην Telegraph ότι τα καναδικά δίκτυα εκμεταλλεύονται τη ζήτηση στην ευρωπαϊκή αγορά, μιλώντας για «θεαματική αύξηση» στις ποσότητες που επιχειρείται να εξαχθούν παράνομα από το 2023 έως σήμερα. Οι καναδικές αρχές αναφέρουν ότι οι κατασχέσεις υπολογίζονται πλέον σε δεκάδες τόνους και προειδοποιούν πως το 2026 ενδέχεται να είναι χρονιά-ρεκόρ για το λαθρεμπόριο.
Σύμφωνα με τον Ζαν-Κριστιάν Πρεμόν, αναπληρωτή περιφερειακό διευθυντή της Υπηρεσίας Συνοριακών Υπηρεσιών του Καναδά (CBSA) για την Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και την Αφρική, μέσα στους τελευταίους 16 μήνες οι καναδικές αρχές κατέσχεσαν 46 τόνους κάνναβης που προορίζονταν για την ευρωπαϊκή αγορά — ποσότητα τριπλάσια σε σχέση με την περσινή αντίστοιχη περίοδο.
Άλλη ενδεικτική επιχείρηση σημειώθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο: τον περασμένο Μάιο η Border Force κατάσχεσε 12 τόνους κάνναβης αξίας περίπου 139 εκατομμυρίων λιρών, την μεγαλύτερη τέτοια κατάσχεση που έχει γίνει ποτέ σε βρετανικό έδαφος.
Η ανησυχία για την «Cali weed»
Στην αύξηση του λαθρεμπορίου σημαντικό ρόλο φαίνεται να παίζει και η ζήτηση για την ιδιαίτερα ισχυρή ποικιλία γνωστή ως «Cali weed», που αρχικά αναπτύχθηκε στην Καλιφόρνια αλλά σήμερα καλλιεργείται μαζικά στον Καναδά από κινεζικές εγκληματικές οργανώσεις (Triads). Η περιεκτικότητά της σε THC — τη βασική ψυχοδραστική ουσία της κάνναβης — φτάνει το 28% έως 30%, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από εκείνο των ποικιλιών που παράγονται στην Ισπανία.
Στους δρόμους των ευρωπαϊκών μεγαλουπόλεων, διακινητές προωθούν ενεργά την «Cali weed» μέσω κρυπτογραφημένων εφαρμογών ανταλλαγής μηνυμάτων, όπως το Telegram και το Signal, καθιστώντας την προσφορά τόσο πρόσφορη όσο και πολύ δυσκολότερη στον εντοπισμό για τις αρχές.
