Με την τουριστική περίοδο να κορυφώνεται, το σύστημα ελέγχου της εναέριας κυκλοφορίας στην Ελλάδα εκπέμπει συναγερμό, καθώς οι αριθμοί του Eurocontrol δείχνουν υπέρμετρη επιβάρυνση: οι καθυστερήσεις στις πτήσεις που αποδίδονται στον ελληνικό εναέριο χώρο αυξήθηκαν κατά 63% σε σχέση με πέρυσι, καταγράφοντας την πιο σημαντική επιδείνωση σε όλη την Ευρώπη.
Την τελευταία εβδομάδα του Ιουνίου, η Ελλάδα είχε μερίδιο 13% στις συνολικές καθυστερήσεις του ευρωπαϊκού δικτύου· από αυτές το 9% προέρχεται από το Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και άλλο 4% από την περιοχή Μακεδονίας.
Το Eurocontrol αποδίδει το πρόβλημα στους περιορισμούς χωρητικότητας που προκαλεί το «αρχαίο» σύστημα ελέγχου της εναέριας κυκλοφορίας, στην υποστελέχωση των υπηρεσιών και στην αυξημένη διέλευση αεροσκαφών εξαιτίας των γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. Η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) έχει διαφορετική ερμηνεία, ωστόσο πίσω από τα νούμερα φαίνεται μια διαχρονική αδυναμία υποδομών.
Στην πράξη, η ΥΠΑ εξακολουθεί να στηρίζεται σε κρίσιμα συστήματα αεροναυτιλίας και τεχνολογίας της δεκαετίας του 1990. Η έλλειψη έμπειρων αεροελεγκτών περιορίζει τη δυνατότητα αποδοτικής διαχείρισης της αυξημένης κυκλοφορίας· οι τελευταίες προσλήψεις εκτιμάται ότι θα αποδώσουν επιχειρησιακά σε περίπου ενάμιση χρόνο.
Το πρόσφατο τεχνικό συμβάν στο ραντάρ προσέγγισης της Μερέντα, στις 24 Ιουνίου, που εξυπηρετεί τον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος», δεν ήταν μεμονωμένο. Παρόμοιες αστοχίες είχαν καταγραφεί τόσο τους προηγούμενους μήνες όσο και στην κορύφωση της περσινής θερινής περιόδου, επιβεβαιώνοντας ότι οι βλάβες δεν είναι συγκυριακό φαινόμενο.
Στο μεγαλύτερο αεροδρόμιο της χώρας εκτελούνται καθημερινά περίπου 1.000 πτήσεις. Σύμφωνα με τους αεροελεγκτές, περίπου το 80% των καθυστερήσεων στις ώρες αιχμής οφείλεται σε περιορισμούς του συστήματος διαχείρισης, δημιουργώντας ένα «ντόμινο» που ξεκινά από τις πρώτες πρωινές αναχωρήσεις και διαχέεται σε όλο το πρόγραμμα της ημέρας, με καθυστερήσεις που σε ορισμένες περιπτώσεις ξεπερνούν τα 90 λεπτά.
Παρά το ότι φέτος το Ελευθέριος Βενιζέλος λειτουργεί ως αεροδρόμιο IATA Level 2, οι ελεγκτές υποστηρίζουν ότι τα συμφωνημένα όρια χωρητικότητας παραβιάζονται συστηματικά. Ενδεικτικά, σε πρωινές ζώνες αιχμής προγραμματίζονται έως και 40 αναχωρήσεις ή 35 αφίξεις ανά ώρα, όταν η προβλεπόμενη δυναμικότητα είναι 35 αναχωρήσεις και 31 αφίξεις, με αποτέλεσμα οι πρώτες καθυστερήσεις να αναπαράγονται στο ημερήσιο πρόγραμμα.
Το ζήτημα τέθηκε χθες στη σύσκεψη που συγκάλεσαν η ΥΠΑ, η Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας, ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών και οι αεροπορικές εταιρείες, με στόχο την άμεση λήψη μέτρων. Οι ελεγκτές ζητούν την αναβάθμιση του Ελευθέριος Βενιζέλος σε IATA Level 3, με αυστηρότερη και δεσμευτική διαχείριση των χρονοθυρίδων, προειδοποιώντας ότι η ζήτηση έχει ξεπεράσει τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες του συστήματος.
