Η ανακοίνωση της ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν αναζωπύρωσε τις ελπίδες για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ —μιας από τις κρισιμότερες θαλάσσιες αρτηρίες του παγκόσμιου εμπορίου— ωστόσο η ναυτιλιακή αγορά κρατάει στάση επιφύλαξης: η ασφαλής διέλευση των πλοίων πρέπει πρώτα να επιβεβαιωθεί στην πράξη προτού εγκατασταθεί η βεβαιότητα στις συναλλαγές και τους ναύλους.
Άμεσο όφελος αναμένεται στον κλάδο των δεξαμενόπλοιων, όπου σημαντικές ποσότητες αργού πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων που είχαν παραμείνει «εγκλωβισμένες» στον Περσικό Κόλπο κατά την κρίση θα μπορούσαν να κινηθούν τάχιστα προς τις διεθνείς αγορές. Αυτό, σε συνδυασμό με την περιορισμένη διαθεσιμότητα VLCC, προβλέπεται να λειτουργήσει υποστηρικτικά για τους ναύλους βραχυπρόθεσμα.
Ωστόσο, δεν προβλέπεται απότομη αύξηση της προσφοράς πλοίων: η επανατοποθέτηση του στόλου και η αποκατάσταση των εμπορικών δικτύων απαιτούν χρόνο, ενώ σημαντικό μέρος του παγκόσμιου στόλου παραμένει παλαιότερο και δραστηριοποιείται υπό περιορισμούς ή στον λεγόμενο «σκοτεινό στόλο».
Μεσοπρόθεσμα
Σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα η εικόνα δείχνει συγκρατημένα αισιόδοξη. Η ανάκαμψη της παγκόσμιας ζήτησης πετρελαίου, η πιθανή επανεμφάνιση ιρανικών εξαγωγών και η αναπλήρωση στρατηγικών αποθεμάτων μπορούν να διατηρήσουν υψηλή τη ζήτηση μεταφορικού έργου. Ταυτόχρονα, όμως, η γεωγραφική ανακατάταξη των προμηθειών μπορεί να περιορίσει μέρος των ωφελειών: αν οι ασιατικές χώρες αυξήσουν τις αγορές τους από παραγωγούς της Μέσης Ανατολής εις βάρος προμηθευτών του Ατλαντικού, οι μέσες αποστάσεις μεταφοράς θα μειωθούν και μερική μείωση του τονομιλίου είναι πιθανή.
Στο πεδίο του LNG, το κρίσιμο στοιχείο παραμένει η ταχύτητα αποκατάστασης της παραγωγής του Κατάρ. Οι ζημιές στις εγκαταστάσεις του Ras Laffan εξακολουθούν να περιορίζουν την παραγωγική ικανότητα του δεύτερου μεγαλύτερου εξαγωγέα LNG παγκοσμίως, και μέχρι να αποκατασταθεί πλήρως η παραγωγή, η αγορά συνεχίζει να στηρίζεται σε φορτία από πιο απομακρυσμένους προμηθευτές —μια συνθήκη που ενισχύει τη ζήτηση σε όρους τονομιλίων.
Παράλληλα, το άνοιγμα των Στενών θα διευκολύνει την ομαλοποίηση των εξαγωγών LNG από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, αυξάνοντας τη διαθέσιμη προσφορά φορτίων και προσθέτοντας ρευστότητα στην αγορά.
Μακροπρόθεσμα
Μακροπρόθεσμα, ωστόσο, η πλήρης επάνοδος του Κατάρ θα μπορούσε να ασκήσει πιέσεις στους ναύλους LNG. Η επιστροφή σημαντικών ποσοτήτων καταριανού LNG μπορεί να μειώσει τις εισαγωγές από πιο απομακρυσμένες πηγές και, συνακόλουθα, τις αποστάσεις μεταφοράς σε μια περίοδο όπου η προσφορά χωρητικότητας αυξάνεται.
Η αγορά μεταφοράς υγραερίου (LPG) αναμένεται να καρπωθεί άμεσα οφέλη από την επανεκκίνηση των εξαγωγών του Κόλπου: τα συσσωρευμένα φορτία θα αναζητήσουν γρήγορα διέξοδο προς τις διεθνείς αγορές και πολλά πλοία θα επιστρέψουν σταδιακά στην περιοχή. Ωστόσο, οι προοπτικές μετά την αρχική φάση παραμένουν ασαφείς. Κατά τη διάρκεια της κρίσης, μεγάλο μέρος της ζήτησης εξυπηρετήθηκε από αμερικανικά φορτία LPG που διήνυσαν πολύ μεγαλύτερες αποστάσεις προς την Ασία, συχνά μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας· η επανεμφάνιση των φορτίων της Μέσης Ανατολής ενδέχεται να περιορίσει αυτές τις μακρινές γραμμές.
Για τα πλοία ξηρού φορτίου και τα containerships η άμεση έκθεση στα Στενά του Ορμούζ είναι περιορισμένη, αλλά η επαναλειτουργία της περιοχής αναμένεται να έχει θετικές δευτερογενείς επιπτώσεις: η ομαλοποίηση των εξαγωγών λιπασμάτων από τις χώρες του Κόλπου μπορεί να ενισχύσει το παγκόσμιο αγροτικό εμπόριο και την επισιτιστική ασφάλεια, δημιουργώντας επιπλέον ζήτηση για μεταφορές πρώτων υλών και γεωργικών προϊόντων. Στα containerships, η αποσυμφόρηση των λιμένων και η επανεκκίνηση των εμπορικών ροών πιθανότατα θα προκαλέσουν βραχυπρόθεσμη αύξηση φορτώσεων καθώς τα συσσωρευμένα φορτία κινούνται προς τους τελικούς προορισμούς τους.
Συνολικά, η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ ανοίγει τον δρόμο για σταδιακή ανάκαμψη των εμπορικών ροών και υποστηρίζει κυρίως τις αγορές ενέργειας, αλλά η πλήρης εικόνα θα κριθεί από την ταχύτητα επιστροφής της παραγωγής σε κρίσιμες εγκαταστάσεις όπως το Ras Laffan και από τις επιλογές προμήθειας των μεγάλων αγοραστών στην Ασία και αλλού.
