Ο Βλαντίμιρ Πούτιν προσγειώνεται απόψε στο Πεκίνο για συνομιλίες με τον Σι Τζινπίνγκ, σε μια επίσκεψη που αποσκοπεί στην επιβεβαίωση των στενών σινορωσικών δεσμών — μόλις λίγες ημέρες μετά τη μεγαλοπρεπή υποδοχή του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στην κινεζική πρωτεύουσα.
Η άφιξη του Ρώσου προέδρου συμπίπτει με την ολοκλήρωση της πρώτης επίσκεψης Αμερικανού προέδρου στην Κίνα μετά από εννέα χρόνια και εντείνει τις διεθνείς συγκρίσεις για τη θέση που επιδιώκει να κρατήσει το Πεκίνο μεταξύ Μόσχας και Ουάσινγκτον.
Σύμφωνα με τη ρωσική προεδρία, οι δύο ηγέτες θα συζητήσουν τρόπους για να «ενισχύσουν» τη διμερή στρατηγική συνεργασία και «θα ανταλλάξουν απόψεις για τα μεγάλα διεθνή και περιφερειακά ζητήματα». Αναμένεται επίσης η υπογραφή κοινής δήλωσης που θα επιβεβαιώνει τη συνέχιση της στενής συνεργασίας τους.
Πριν από την επίσκεψη αντήλλαξαν «συγχαρητήριες επιστολές» για τα 30 χρόνια της διμερούς στρατηγικής σύμπραξης, με τον Σι να εξάρει μια σχέση που «εμβαθύνεται διαρκώς». Στο πλαίσιο αυτό, η ρητορική των δύο πλευρών περιλαμβάνει και θερμούς προσδιορισμούς — ο Σι είχε αποκαλέσει τον Πούτιν «παλιό (του) φίλο» και ο ίδιος ο Πούτιν αναφέρει τον Σι ως «αγαπητό φίλο».
Σε βίντεο που απηύθυνε «στον κινεζικό λαό», ο Βλαντίμιρ Πούτιν τόνισε ότι οι σχέσεις των δύο χωρών έχουν φτάσει σε «ένα πραγματικά άνευ προηγουμένου επίπεδο» και διαδραματίζουν «μεγάλο σταθεροποιητικό ρόλο σε παγκόσμια κλίμακα».
Η επίσκεψη δεν θα έχει την ίδια προβολή με εκείνη του Ντόναλντ Τραμπ, ωστόσο αναλυτές επισημαίνουν ότι το Πεκίνο και η Μόσχα θεωρούν τους δεσμούς τους «πιο γερούς και σταθερούς» από τις σινοαμερικανικές σχέσεις, όπως υπογραμμίζει η Πατρίσια Κιμ του Brookings Institution.
Η συνεργασία μεταξύ Κίνας και Ρωσίας ενισχύθηκε μετά την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία το 2022. Απομονωμένη από τη Δύση, η Ρωσία έχει αυξήσει την οικονομική της εξάρτηση από την Κίνα, η οποία έχει αναδειχθεί σε βασικό αγοραστή ρωσικού πετρελαίου υπό κυρώσεις. Το Πεκίνο, παρά την επίκληση του σεβασμού της εδαφικής ακεραιότητας και της ειρηνικής λύσης, δεν έχει καταδικάσει την εισβολή.
Οι συζητήσεις της προηγούμενης εβδομάδας μεταξύ Ντόναλντ Τραμπ και Σι για την Ουκρανία —και η απουσία ουσιαστικής προόδου— «καθησυχάζει τη Μόσχα ότι ο κ. Σι δεν συνήψε συμφωνία με τον κ. Τραμπ που θα έβλαπτε τα ρωσικά συμφέροντα», ενώ, όπως εκτιμά η Πατρίσια Κιμ, ο Σι «θα μοιραστεί σίγουρα με τον κ. Πούτιν αυτό που ειπώθηκε».
Για τη Μόσχα, η κινεζική οικονομική στήριξη είναι κρίσιμη: σύμφωνα με τον Λάιλ Μόρις της Asia Society, η Ρωσία εξαρτάται από αυτήν για τη συνέχιση της πολεμικής της προσπάθειας. Παράλληλα, ειδικοί επισημαίνουν ότι η ενέργεια αναμένεται να έχει κεντρικό ρόλο στις συνομιλίες, με το Πεκίνο να επιδιώκει μεγαλύτερη πρόσβαση σε ρωσικές πηγές και τη Μόσχα να βλέπει την ανατολική αγορά ως εναλλακτική λόγω των δυτικών κυρώσεων.
Στο μέτωπο της Μέσης Ανατολής, ο Πούτιν αναμένεται να ζητήσει ενημέρωση για τις κινεζικές πρωτοβουλίες, μετά και την έκφραση ευχής του Ντόναλντ Τραμπ για «πρωταγωνιστικό ρόλο» του Πεκίνου στην περιοχή. Ωστόσο, σε κρίσιμα ζητήματα—όπως ο αμερικανοϊσραηλινός πόλεμος με το Ιράν και ο αποκλεισμός του Στενού του Ορμούζ—οι οπτικές Κίνας και Ρωσίας διαφοροποιούνται, με την Κίνα να επιδιώκει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα και τη Ρωσία να «επωφελείται οικονομικά» από τις ροές ενέργειας.
Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών είχε δηλώσει τον Απρίλιο ότι η Μόσχα μπορεί να «αντισταθμίσει» τυχόν κινεζικές ελλείψεις ενέργειας που προκαλούνται από τον πόλεμο στο Ιράν, ενώ ειδικοί όπως ο Τζόζεφ Γουέμπστερ του Atlantic Council εκτιμούν ότι «η ενίσχυση των δεσμών στην ενέργεια θα μπορούσε να αποτελέσει βασικό θέμα στη συνάντηση».
Η επίσκεψη, παρά την έλλειψη λαμπρότητας που συνόδευσε την πρόσφατη αμερικανική αποστολή, στέλνει ένα σαφές μήνυμα: η Μόσχα θέλει να δείξει ότι οι σχέσεις με το Πεκίνο παραμένουν σταθερές και ανεπηρέαστες, ακόμη και μετά τη θερμή υποδοχή του Ντόναλντ Τραμπ από τον Σι Τζινπίνγκ.
