Η απόρριψη της ειρηνευτικής πρότασης 14 σημείων της Τεχεράνης από τον Ντόναλντ Τραμπ βυθίζει τις ελπίδες για γρήγορη διπλωματική λύση, στέλνοντας την αντιπαράθεση σε μια νέα, πιο επικίνδυνη φάση. Παρά τις διαμεσολαβητικές προσπάθειες του Πακιστάν, ο Αμερικανός πρόεδρος απέρριψε κατηγορηματικά το σχέδιο, χαρακτηρίζοντάς το «μη αποδεκτό» και αρνούμενος να θεωρήσει ότι ικανοποιεί τις αμερικανικές απαιτήσεις.
Από το Παλμ Μπιτς και μέσω ανάρτησης στο Truth Social, ο Τραμπ έκανε σαφές ότι η πρόταση δεν επαρκεί, λέγοντας μεταξύ άλλων: «Δεν μπορώ να φανταστώ ότι αυτή η πρόταση θα γινόταν αποδεκτή», και προσθέτοντας πως το Ιράν «δεν έχει πληρώσει ακόμα ένα αρκετά υψηλό τίμημα για όσα έχει διαπράξει κατά της ανθρωπότητας και του κόσμου τα τελευταία 47 χρόνια».
Κεντρικό σημείο της διαφωνίας είναι η άρνηση της Τεχεράνης να εντάξει στο πλαίσιο των συνομιλιών το πυρηνικό της πρόγραμμα. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ, Εσμαΐλ Μπαγκάι, επιβεβαίωσε ότι η ιρανική πρόταση αφορούσε αποκλειστικά τον τερματισμό του πολέμου και την άρση του ναυτικού αποκλεισμού, κίνηση που οι ΗΠΑ εκλαμβάνουν ως προσπάθεια κερδοφορίας χρόνου χωρίς ουσιαστικές παραχωρήσεις.
Ο Τραμπ, μάλιστα, περιέγραψε τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών ως έναν «πολύ φιλικό αποκλεισμό» που «κανείς δεν τολμά να αμφισβητήσει», επιχειρώντας να εμφανίσει την κατάσταση ως υπό έλεγχο παρά τον διεθνή αναβρασμό στις αγορές καυσίμων.
Παράλληλα, ο Αμερικανός πρόεδρος δείχνει αποφασισμένος να διατηρήσει τις στρατιωτικές δυνάμεις στο πεδίο: —δηλώνοντας χαρακτηριστικά «δεν φεύγουμε, θα το τελειώσουμε τώρα για να μη χρειαστεί να ξαναπάμε σε πέντε χρόνια»— επιμένει σε στρατηγική εξάντλησης του αντιπάλου. Το Πεντάγωνο, όμως, έχει κοστολογήσει ήδη την επιχείρηση στα 25 δισεκατομμύρια δολάρια, ένα οικονομικό βάρος που προκαλεί ρήγματα στο εσωτερικό του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος.
Οι αντιδράσεις από το κόμμα είναι έντονες: ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές, όπως ο Τζος Χόλεϊ και η Λίζα Μουρκόφσκι, εκφράζουν δημόσια ανησυχία για την πιθανότητα μιας «λευκής επιταγής» που θα οδηγήσει σε έναν ατέρμονο πόλεμο.
Η κλιμάκωση των εντάσεων επεκτείνεται και στις διεθνείς σχέσεις. Η κόντρα με την Ευρώπη οξύνθηκε μετά την κριτική του Γερμανού καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς, και ο Τραμπ διέταξε την απόσυρση 5.000 στρατιωτών από τη Γερμανία, ενώ άφησε αιχμές και για την Ιταλία και την Ισπανία. Ταυτόχρονα, και η Κίνα, που απορροφά περίπου το 80% του ιρανικού πετρελαίου, ασκεί πιέσεις για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, επιτείνοντας τη διεθνή απομόνωση των ΗΠΑ.
Από ιρανικής πλευράς, οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποιούν ότι «ο χρόνος τελειώνει» και ζητούν οριστική λύση εντός 30 ημερών, αλλιώς η επιστροφή σε ολοκληρωτικό πόλεμο θεωρείται «πιθανή». Η Τεχεράνη διαμηνύει ότι η υπομονή της εξαντλείται, αυξάνοντας την πίεση για άμεσες αποφάσεις.
Στο φόντο αυτό, η επιλογή της Ουάσινγκτον να αποκλείσει τη διπλωματική οδό και να συνεχίσει στρατιωτικές επιχειρήσεις δημιουργεί ένα σύνθετο δίλημμα: συνέχιση της στρατιωτικής πίεσης με αυξημένο οικονομικό και πολιτικό κόστος, ή επανεκκίνηση διαπραγματεύσεων υπό νέους, σκληρότερους όρους. Μέχρι στιγμής, το αδιέξοδο παραμένει, με τον κίνδυνο μιας ευρύτερης και μακροχρόνιας σύγκρουσης να μεγαλώνει καθημερινά.
