Η ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου, που αναμένεται στο άμεσο μέλλον, επισημαίνει μια σειρά προβλημάτων που αφορούν την εγγραφή και την αποτύπωση των ακινήτων. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται, καθώς μικρά λάθη μπορεί να έχουν σοβαρές συνέπειες για τους ιδιοκτήτες, όπως η αδυναμία μεταβίβασης ή έκδοσης οικοδομικής άδειας, έως και η απώλεια του δικαιώματος κυριότητας.
Σύμφωνα με ειδικούς, τα σφάλματα που ανακύπτουν συχνά δεν εντοπίζονται στη διαδικασία της κτηματογράφησης. Σε πολλές περιοχές όπου το Κτηματολόγιο έχει ήδη ολοκληρωθεί, παρατηρούνται σημαντικές αποκλίσεις, ακόμα και 50%, ανάμεσα στο πραγματικό εμβαδόν των ακινήτων και στα στοιχεία που έχουν καταχωριστεί στη βάση δεδομένων.
Η έλλειψη σαφώς καθορισμένων ορίων και οι παλιές μετρήσεις είναι συχνές αιτίες για τα προβλήματα αυτά. Συμβόλαια που αναφέρουν εκτάσεις «κατά προσέγγιση» και η διαφορά ανάμεσα στο εμβαδόν που περιγράφεται στο συμβόλαιο και το ψηφιακό υπόβαθρο του Κτηματολογίου οδηγούν σε ανακρίβειες που πρέπει να διορθωθούν.
Η ανησυχία αυτή γίνεται πιο έντονη στις περιπτώσεις που οι ιδιοκτήτες προσπαθούν να προβούν σε μεταβίβαση ή να αξιοποιήσουν τα ακίνητά τους. Ενδεικτικά παραδείγματα περιλαμβάνουν την ανακάλυψη ότι το οικόπεδο ενός ιδιοκτήτη εμφανίζεται μικρότερο στο Κτηματολόγιο, ή ότι μια ιδιοκτησία φαίνεται μετατοπισμένη στον χάρτη.
Τα μεγαλύτερα λάθη που εντοπίζονται περιλαμβάνουν:
- Λάθη στο εμβαδόν που οδηγούν σε διαφορές στα δηλωμένα μεγέθη.
- Λάθη στη θέση των ακινήτων, όπου ακίνητα εμφανίζονται «μετατοπισμένα».
- Λάθη στα όρια που προκαλούν συγκρούσεις μεταξύ γειτόνων.
- Ασαφή παλιά συμβόλαια που αναφέρουν εκτάσεις χωρίς καθορισμένες διαστάσεις.
- Λάθη στη δήλωση ή μη δήλωση ακινήτων.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, είναι απαραίτητη η συμμετοχή τοπογράφου – μηχανικού για την ενημέρωση των κτηματολογικών στοιχείων. Η διαδικασία διόρθωσης μπορεί να πραγματοποιηθεί είτε εξωδικαστικά είτε δικαστικά. Η εξωδικαστική διαδικασία είναι πιο απλή και ταχεία, ιδίως όταν δεν υπάρχει διαφωνία ή αμφισβήτηση σχετικά με τα δικαιώματα.
Αλλά και στην περίπτωση που απαιτείται δικαστική λύση, η διαδικασία είναι αναγκαία για την επίλυση διαφορών που μπορεί να αφορούν την κυριότητα ή τα όρια των ακινήτων. Η αδράνεια στην υποβολή των αιτήσεων διόρθωσης μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες, όπως η μεταβίβαση των ακινήτων «αγνώστου ιδιοκτήτη» στο Δημόσιο.
Είναι λοιπόν κρίσιμο οι ιδιοκτήτες να ελέγχουν προσεκτικά τις καταχωρίσεις τους στο Κτηματολόγιο, ώστε να προστατευτούν τα νόμιμα δικαιώματά τους και να αποφευχθούν περιπέτειες στο μέλλον.
