Ο καγκελάριος της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς πρότεινε σήμερα ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα μπορούσε να χαλαρώσει τις κυρώσεις σε βάρος της Τεχεράνης, στο πλαίσιο μιας συνολικής συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου στο Ιράν. Η πρόταση αυτή διατύπωσε μια πιο ευέλικτη προσέγγιση στις Βρυξέλλες, ωστόσο αρκετοί Ευρωπαίοι ηγέτες έδειξαν επιφύλαξη.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επιβάλει εδώ και χρόνια κυρώσεις στο Ιράν, μεταξύ των οποίων ταξιδιωτικές απαγορεύσεις και πάγωμα περιουσιακών στοιχείων προσώπων και εταιρειών, ως απάντηση στις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, στην πυρηνική δραστηριότητα και στη στρατιωτική στήριξη της Τεχεράνης στη Ρωσία.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν αφήσει να εννοηθεί ότι μια συνολική συμφωνία, η οποία θα κάλυπτε το πυρηνικό και το βαλλιστικό πρόγραμμα του Ιράν και το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, θα μπορούσε να τερματίσει οριστικά τον πόλεμο. Μετά την άτυπη σύνοδο κορυφής των ηγετών της ΕΕ στην Κύπρο, ο Μερτς εκτίμησε ότι η ΕΕ θα μπορούσε σταδιακά να χαλαρώσει τις κυρώσεις, εφόσον επιτευχθεί μια τέτοια συνολική συμφωνία.
«Η χαλάρωση των κυρώσεων μπορεί να αποτελέσει μέρος της διαδικασίας», είπε ο Μερτς μετά την άτυπη σύνοδο. «Κανείς δεν έφερε αντιρρήσεις επ’ αυτού. Είναι, ας πούμε, η συμβολή μας για να προωθήσουμε αυτή τη διαδικασία και να φτάσουμε σε μια μόνιμη κατάπαυση του πυρός».
Ωστόσο, ορισμένοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, στη συνέντευξη που παραχώρησε μετά την ολοκλήρωση των εργασιών της άτυπης συνόδου, τόνισε ότι «είναι πολύ νωρίς να μιλήσουμε» για χαλάρωση των κυρώσεων.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν επισήμανε από την πλευρά της ότι οποιαδήποτε χαλάρωση πρέπει να στηριχθεί σε τεκμηριωμένα στοιχεία. «Πιστεύουμε ότι η άρση των κυρώσεων θα πρέπει να εξαρτάται από την επαλήθευση της αποκλιμάκωσης, ιδίως την πρόοδο στις διεθνείς προσπάθειες για τον περιορισμό της πυρηνικής απειλής και σε μια αλλαγή στην καταστολή του ίδιου του λαού» του Ιράν, είπε στην ίδια συνέντευξη Τύπου.
Η συζήτηση αναδεικνύει τις διευρυμένες διαφωνίες εντός της ΕΕ: ενώ κάποιοι βλέπουν τις κυρώσεις ως εργαλείο για να προσελκυστεί το Ιράν σε διπλωματική λύση, άλλοι ζητούν σαφή και επαληθεύσιμα βήματα από την Τεχεράνη προτού συζητηθεί οποιαδήποτε άρση μέτρων.
