Μια εξαιρετικά ανησυχητική εικόνα για την κατάσταση των οχημάτων που κινούνται στο εθνικό οδικό δίκτυο αποκαλύπτει η τελευταία ετήσια έκθεση της Ένωσης Ευρωπαίων Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (ACEA). Τα επίσημα στοιχεία, που καταγράφουν την πλήρη εικόνα έως και το 2024, επιβεβαιώνουν ότι η Ελλάδα δεν ακολουθεί απλώς ασθμαίνοντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, αλλά κατέχει τη θλιβερή «κορυφή» της παλαιότητας σε σχεδόν όλες τις κατηγορίες οχημάτων.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο οικονομικό ή αισθητικό, αλλά πρωτίστως ζήτημα οδικής ασφάλειας και περιβαλλοντικής επιβάρυνσης, καθώς ένας γηρασμένος στόλος σημαίνει λιγότερα συστήματα ενεργητικής ασφάλειας και υψηλότερες εκπομπές ρύπων.
Πρωταθλητές στην παλαιότητα: Η σύγκριση με την Ε.Ε.
Τα νούμερα είναι αμείλικτα. Ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση προσπαθεί να ανανεώσει τον στόλο της στρεφόμενη προς την ηλεκτροκίνηση και τις καθαρές τεχνολογίες, η Ελλάδα φαίνεται να κινείται με ρυθμούς… αντίκας.
Συγκεκριμένα, η μέση ηλικία των επιβατικών αυτοκινήτων (ΙΧ) στη χώρα μας έχει σκαρφαλώσει στα 17,8 έτη. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος της απόκλισης, αρκεί να αναφέρουμε ότι ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι μόλις 12,7 έτη. Ουσιαστικά, τα αυτοκίνητα που οδηγούμε είναι κατά μέσο όρο μια πενταετία παλαιότερα από αυτά των υπόλοιπων Ευρωπαίων πολιτών.
Ακόμη πιο δραματική είναι η κατάσταση στα βαρέα οχήματα, τα οποία διανύουν καθημερινά χιλιάδες χιλιόμετρα:
- – Στα φορτηγά, η Ελλάδα κατέχει το απόλυτο αρνητικό ρεκόρ με μέση ηλικία τα 22,9 έτη.
- – Στα λεωφορεία, βρισκόμαστε στην προτελευταία θέση της Ευρώπης (πίσω μόνο από τη Ρουμανία) με μέσο όρο ηλικίας τα 17,2 έτη.
Μέση ηλικία οχημάτων (Ελλάδα vs Ευρωπαϊκή Ένωση
| Κατηγορία οχήματος | Μέση ηλικία Ελλάδα | Μέση ηλικία Ε.Ε. | Απόκλιση |
| Επιβατικά ΙΧ | 17,8 χρόνια | 12,7 χρόνια | +5,1 |
| Ελαφρά φορτηγά | 21,4 χρόνια | 12,5 χρόνια | +8,9 |
| Φορτηγά & Βαρέα | 22,9 χρόνια | 14,2 χρόνια | +8,7 |
| Λεωφορεία | 17,2 χρόνια | 12,7 χρόνια | +4,5 |
Η ακτινογραφία του Ελληνικού στόλου: Πόσα οχήματα κυκλοφορούν;
Πέρα από την ηλικία, η έκθεση της ACEA παρέχει και ακριβή στοιχεία για τον όγκο των οχημάτων. Συνολικά, στους ελληνικούς δρόμους κυκλοφορούν 6.840.059 οχήματα κάθε κατηγορίας.
Η μερίδα του λέοντος ανήκει φυσικά στα επιβατικά ΙΧ, τα οποία ανέρχονται σε 5.738.572 μονάδες. Παρατηρείται μάλιστα μια αύξηση του στόλου κατά 2,2% σε σύγκριση με το 2020. Ωστόσο, το στοιχείο που προκαλεί τον μεγαλύτερο προβληματισμό είναι το εξής:
Το 79% των επιβατικών αυτοκινήτων στην Ελλάδα (δηλαδή 4.534.837 οχήματα) έχουν ηλικία άνω των 10 ετών.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι σχεδόν 8 στα 10 αυτοκίνητα που συναντάμε στον δρόμο στερούνται σύγχρονων συστημάτων ασφαλείας και επιβαρύνουν δυσανάλογα την ατμόσφαιρα.
Σύνθεση στόλου οχημάτων στην Ελλάδα
| Τύπος οχήματος | Αριθμός μονάδων |
| Επιβατικά (ΙΧ) | 5.738.572 |
| Ελαφρά επαγγελματικά | 878.046 |
| Φορτηγά | 195.728 |
| Λεωφορεία | 27.113 |
| ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ | 6.840.059 |
Οι τάσεις στην αγορά και το μείγμα καυσίμου
Ενώ η «δεξαμενή» των παλαιών αυτοκινήτων παραμένει γεμάτη, η ροή των νέων πωλήσεων δείχνει σημάδια αλλαγής, σύμφωνα με τα συμπληρωματικά στοιχεία του Συνδέσμου Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων (ΣΕΑΑ).
Η προτίμηση των Ελλήνων αγοραστών έχει μετατοπιστεί σαφώς προς την υβριδική τεχνολογία. Τα υβριδικά αυτοκίνητα έχουν πλέον τα ηνία με μερίδιο αγοράς 42,3%, αφήνοντας στη δεύτερη θέση τα αμιγώς βενζινοκίνητα (35,7%). Ταυτόχρονα, τα οχήματα που μπαίνουν στην πρίζα (αμιγώς ηλεκτρικά και Plug-in Hybrid) κατέχουν πλέον ένα σεβαστό 12,4%, ποσοστό που αναμένεται να αυξηθεί εφόσον συνεχιστούν τα κρατικά προγράμματα επιδότησης και απόσυρσης.
Συμπέρασμα: Ανάγκη για άμεσα κίνητρα
Τα στοιχεία της ACEA αποτελούν «καμπανάκι» για την πολιτεία. Η γήρανση του στόλου δεν αναστρέφεται μόνο με την φυσική φθορά, αλλά απαιτεί γενναία κίνητρα. Η συζήτηση για νέα προγράμματα απόσυρσης παλαιών ρυπογόνων οχημάτων και επιδότησης για την αγορά νεότερων (όχι απαραίτητα μόνο ηλεκτρικών, αλλά και Euro 6) είναι πιο επίκαιρη από ποτέ, προκειμένου η Ελλάδα να πάψει να αποτελεί το «νεκροταφείο» της ευρωπαϊκής αυτοκίνησης.
