Οι δρόμοι της Ευρώπης γεμίζουν ξανά με διαδηλωτές, καθώς η κοινωνική ένταση που εκδηλώθηκε στη Γαλλία φαίνεται να λειτουργεί ως καταλύτης για κινητοποιήσεις και σε άλλες χώρες. Το αυξανόμενο κόστος διαβίωσης, οι ανισότητες, η πτώση του βιοτικού επιπέδου και η χρηματοδότηση της εκπαίδευσης βρίσκονται στην κορυφή των αιτημάτων.
Από το Βέλγιο έως τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, συνδικάτα, φοιτητές και κοινωνικές ομάδες οργανώνουν πορείες και στάσεις εργασίας. Παρότι η ένταση διαφέρει από χώρα σε χώρα, το κοινό στοιχείο είναι η ανησυχία για την πίεση που δέχονται τα νοικοκυριά. Οι Βρυξέλλες και οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις παρακολουθούν με προσοχή την εξάπλωση των κινητοποιήσεων, καθώς ενισχύονται οι πιέσεις για μέτρα στήριξης, χωρίς να διαταραχθεί η δημοσιονομική σταθερότητα.
1. ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ
Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι κατέκλυσαν το Σάββατο το κέντρο της Λισαβόνας, διαμαρτυρόμενοι για την αύξηση του κόστους διαβίωσης και την επιδείνωση της στεγαστικής κρίσης. Η κινητοποίηση εντείνει την πίεση προς την κεντροδεξιά κυβέρνηση της Πορτογαλίας.
Το μεγαλύτερο συνδικάτο της χώρας, το CGTP, που διοργάνωσε τη συγκέντρωση, ανέφερε ότι «πολλές δεκάδες χιλιάδες πολίτες» έδωσαν το «παρών» σε μία από τις κεντρικές λεωφόρους της πρωτεύουσας. Οι διαδηλωτές καταγγέλλουν ότι οι χαμηλοί μισθοί δεν μπορούν να ακολουθήσουν την άνοδο του κόστους στέγασης και των καθημερινών αγαθών, με πολλούς πολίτες να δυσκολεύονται να τα βγάλουν πέρα.
Η διαδήλωση πραγματοποιήθηκε έπειτα από ημέρες αυξανόμενης αναταραχής. Στο Πόρτο, ακτιβιστές είχαν στήσει καταυλισμό σκηνών, διαμαρτυρόμενοι για το στεγαστικό πρόβλημα, όμως η Αστυνομία προχώρησε στην εκκένωσή του.
Ο πληθωρισμός στην Πορτογαλία έφτασε το 3,6% τον Σεπτέμβριο, ενώ οι τιμές των τροφίμων και των καυσίμων αυξήθηκαν σημαντικά. Τα καύσιμα κατέγραψαν ετήσια άνοδο 15% μετά την αύξηση της έντασης στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, οι τιμές των κατοικιών έχουν υπερδιπλασιαστεί από το 2017 και τα ενοίκια για νέες μισθώσεις έχουν σχεδόν διπλασιαστεί, τροφοδοτώντας μία από τις σοβαρότερες κρίσεις προσιτής στέγασης στην Ευρώπη.
2. ΙΤΑΛΙΑ
Στην Ιταλία, οι κινητοποιήσεις για το κόστος ζωής μετατράπηκαν σε πεδίο συγκρούσεων στο Μιλάνο. Η μεγάλη διαδήλωση ήταν ειρηνική μέχρι τη στιγμή που ομάδες κουκουλοφόρων αποσπάστηκαν από το πλήθος και επιτέθηκαν στις δυνάμεις ασφαλείας.
Οι κουκουλοφόροι πέταξαν πέτρες στην πλατεία μπροστά από τον γοτθικό καθεδρικό ναό του Μιλάνου και έσπασαν βιτρίνες καταστημάτων. Οι αστυνομικοί απάντησαν με χρήση δακρυγόνων, ενώ προσπάθησαν να απομακρύνουν τους ταραξίες και από την Galleria Vittorio Emanuele II, την πολυτελή εμπορική στοά δίπλα στην πλατεία.
Τα καταστήματα κατέβασαν τα παντζούρια τους και οι τουρίστες εγκατέλειψαν άρον άρον την περιοχή. Ο κεντρικός σταθμός του μετρό Ντουόμο έκλεισε κατά τη διάρκεια των επεισοδίων, ενώ σύμφωνα με δημοσιεύματα των ιταλικών μέσων ενημέρωσης τραυματίστηκαν αρκετά άτομα και έγιναν συλλήψεις.
Συγκρούσεις σημειώθηκαν και στην Μπολόνια, όπου η αστυνομία χρησιμοποίησε κανόνια νερού για να διαλύσει τα πλήθη και προχώρησε σε επτά συλλήψεις. Η ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, η οποία αντιμετωπίζει εκλογές τον επόμενο χρόνο, καταδίκασε τη βία. «Η διαδήλωση είναι δικαίωμα. Η μετατροπή των πόλεών μας σε πεδία μάχης δεν είναι», ανέφερε στο X.
3. ΒΕΛΓΙΟ
Μεγάλες διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν την ίδια ημέρα και στο Βέλγιο, με επίκεντρο το αυξανόμενο κόστος της εκπαίδευσης και τις μεταρρυθμίσεις που, σύμφωνα με τους συγκεντρωμένους, απειλούν να κάνουν την τριτοβάθμια εκπαίδευση λιγότερο προσβάσιμη.
Στις Βρυξέλλες, διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στο κέντρο της πόλης, πολλοί από τους οποίους φορούσαν μάσκες και φώναζαν αντιφασιστικά συνθήματα. Η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων και κανόνων νερού, ενώ διαδηλωτές ανέτρεψαν ένα αυτοκίνητο.
Κινητοποίηση πραγματοποιήθηκε και στη Λιέγη, στα ανατολικά της χώρας. Φοιτητές είχαν διαδηλώσει νωρίτερα μέσα στον μήνα για το γαλλόφωνο εκπαιδευτικό σύστημα, επικαλούμενοι την άνοδο του κόστους της εκπαίδευσης και τις δυσκολίες πρόσβασης σε εκπαιδευτικό υλικό.
4. ΑΛΒΑΝΙΑ
Για έκτη συνεχόμενη ημέρα συνεχίστηκαν οι μεγάλες διαδηλώσεις στην Αλβανία, με πρωταγωνιστές φοιτητές που καταγγέλλουν σκάνδαλα διαφθοράς της κυβέρνησης, την έλλειψη θέσεων εργασίας και τα προβλήματα στην εκπαίδευση.
Οι διαδηλωτές ζητούν την παραίτηση του πρωθυπουργού Εντι Ράμα. Χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν έξω από το υπουργείο Παιδείας, όπου η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων, αντλιών νερού και σφαιρών από καουτσούκ.
Ο Εντι Ράμα απέρριψε τις εκκλήσεις για παραίτηση και δήλωσε ότι οι διαμαρτυρίες στους δρόμους δεν απειλούν την κυβέρνησή του, αλλά τις ευρωπαϊκές προοπτικές της Αλβανίας. Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κατήγγειλε «τη χρήση βίας στα Τίρανα και άλλες πόλεις στην Αλβανία».
Οι αναταραχές αποτελούν τη μεγαλύτερη πρόκληση μέχρι σήμερα για τον Ράμα, ο οποίος κυβερνά από το 2013 και πέρυσι κέρδισε μια τέταρτη θητεία. «Δεν αμφισβητούμαι, η κυβέρνηση δεν αμφισβητείται, αλλά μια πορεία αμφισβητείται, μια αποστολή αμφισβητείται», δήλωσε ο Ράμα σε ζωντανή μετάδοση στο Facebook. «Οι Αλβανοί πρέπει να σκεφτούν πολύ καθαρά: Θέλουν αυτό, θέλουν εκείνο ή θέλουν την ΕΕ;».
Η αστυνομία ανακοίνωσε ότι 388 άτομα κατηγορήθηκαν για ποινικά αδικήματα κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων. Δεκάδες αστυνομικοί και διαδηλωτές έχουν τραυματιστεί.
