Σε «εγρήγορση, αλλά όχι σε κατάσταση συναγερμού» βρίσκεται η ευρωζώνη απέναντι στις πιέσεις που δέχονται τα γαλλικά ομόλογα, την ώρα που οι υψηλές τιμές ενέργειας και η άνοδος του πληθωρισμού εντείνουν την πίεση στους ευρωπαϊκούς προϋπολογισμούς. Η χθεσινή συνεδρίαση του Eurogroup στο Λουξεμβούργο ανέδειξε για ακόμη μία φορά τις δυσκολίες επίτευξης κοινής ευρωπαϊκής απάντησης.
Τα αιτήματα της Ελλάδας και της Ιταλίας για πρόσθετη δημοσιονομική ευελιξία, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η ενεργειακή ακρίβεια, παραπέμφθηκαν προς συζήτηση σε επίπεδο ηγετών στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 15ης και 16ης Οκτωβρίου. Η Κομισιόν κράτησε επιφυλακτική στάση, ζητώντας δημοσιονομική σύνεση, χωρίς ωστόσο να κλείσει τον δρόμο για «διεξοδική» εξέταση των αιτημάτων των δύο χωρών.
Ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, μεταφέροντας το κλίμα της συνεδρίασης, σημείωσε ότι ορισμένοι υπουργοί Οικονομικών υποδέχθηκαν θετικά τις προτάσεις Αθήνας και Ρώμης, ενώ άλλοι εξέφρασαν επιφυλάξεις. Όπως ανέφερε, πάντως, «όλοι» συμφώνησαν στην ανάγκη προστασίας των πολιτών, αλλά και στη διαφύλαξη της δημοσιονομικής σταθερότητας και της αξιοπιστίας του δημοσιονομικού πλαισίου.
Ο κ. Πιερρακάκης έκανε λόγο για την ανάγκη να βρεθεί η «σωστή ισορροπία», προσθέτοντας ότι «η συζήτηση προφανώς θα μεταφερθεί και σε επίπεδο ηγετών». Νωρίτερα, προσερχόμενος στη συνεδρίαση και απαντώντας σε ερώτηση των «ΝΕΩΝ», είχε δηλώσει ότι «βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια δύσκολη διττή εξίσωση. Από τη μία πλευρά έχουμε υψηλές τιμές ενέργειας και άνοδο του πληθωρισμού, αλλά από την άλλη αντιμετωπίζουμε πιέσεις και προκλήσεις στην αγορά ομολόγων», υπογραμμίζοντας την ανάγκη για «προστασία» των Ευρωπαίων από το ενεργειακό σοκ και «διαφύλαξη» της δημοσιονομικής αξιοπιστίας.
Ο αρμόδιος επίτροπος Βάλντις Ντομπρόβσκις, απαντώντας σε ερώτηση των «ΝΕΩΝ» μετά τη συνεδρίαση, τόνισε την «ανάγκη για δημοσιονομική σύνεση ιδίως υπό το πρίσμα των τρεχουσών εξελίξεων στην αγορά ομολόγων». Παράλληλα, σημείωσε ότι «υπάρχουν στοιχεία στο πλαίσιο δημοσιονομικής διακυβέρνησης που ήδη βοηθούν και λαμβάνουν υπόψη το ζήτημα του υψηλότερου πληθωρισμού, καθώς και τον αντίκτυπο που έχει αυτός στην πορεία αύξησης των καθαρών δαπανών».
Ο Βάλντις Ντομπρόβσκις πρόσθεσε ότι «θα εξετάσουμε πιο διεξοδικά τα αιτήματα της Ιταλίας και της Ελλάδας», αποκαλύπτοντας ότι είχε σχετικές συνομιλίες τόσο με τον έλληνα υπουργό και πρόεδρο του Eurogroup Κυριάκο Πιερρακάκη όσο και με τον ιταλό υπουργό Τζανκάρλο Τζορτζέτι. «Είναι σαφές ότι θα εξετάσουμε το θέμα περαιτέρω».
Η Κομισιόν έχει ήδη αξιολογήσει θετικά τα αιτήματα Ελλάδας και Ιταλίας για την αξιοποίηση της διευρυμένης εθνικής ρήτρας διαφυγής, η οποία καλύπτει συγκεκριμένες δαπάνες ενεργειακής ασφάλειας. Το «πράσινο» φως αναμένεται να δοθεί σήμερα από το Ecofin.
Οι τοποθετήσεις των υπουργών Οικονομικών πριν από τη συνεδρίαση ανέδειξαν, πάντως, τις διαφορετικές προσεγγίσεις. Ο βέλγος Βίνσεντ βαν Πετέγκεμ δήλωσε ότι δεν στηρίζει ούτε την αλλαγή των δημοσιονομικών κανόνων ούτε τη δημιουργία διαδικασίας εθνικής ρήτρας διαφυγής για την αντιμετώπιση της αύξησης των ενεργειακών τιμών.
Ακόμη πιο κατηγορηματικός εμφανίστηκε ο ολλανδός Ελκο Χάινεν, απορρίπτοντας τη συζήτηση για μεγαλύτερη ευελιξία στους δημοσιονομικούς κανόνες. Ο γερμανός Λαρς Κλίνγκμπαϊλ έδωσε έμφαση στην ανάγκη να παρουσιάσει η Κομισιόν προτάσεις για τη φορολόγηση των υπερβολικών κερδών των εταιρειών ενέργειας, ενώ ο ισπανός υπουργός Κάρλος Κουέρπο ανέφερε ότι η χώρα του είναι «ανοιχτή να εξετάσει» τα αιτήματα Ιταλίας και Ελλάδας.
Η κατάσταση στη Γαλλία καθιστά ακόμη δυσκολότερη τη συζήτηση για χαλάρωση των δημοσιονομικών κανόνων. Ο Κυριάκος Πιερρακάκης εξέφρασε την εμπιστοσύνη του στη δέσμευση της Γαλλίας για τη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών της, ενώ ο Βάλντις Ντομπρόβσκις υπογράμμισε ότι απαιτείται ένας αξιόπιστος και δημοσιονομικά υγιής γαλλικός προϋπολογισμός για το 2027, ώστε να καθησυχαστούν οι αγορές.
Ο γάλλος υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ δεν συμμετείχε στη συνεδρίαση του Eurogroup, καθώς βρισκόταν στο Λονδίνο στο πλαίσιο διήμερης επίσκεψης.
