Η εύθραυστη κυβέρνηση εθνικής ενότητας της Βόρειας Ιρλανδίας βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο μιας βαθιά φορτισμένης διαμάχης, καθώς η αντιπαράθεση ανάμεσα στα δικαιώματα των βρετανών Προτεσταντών και εκείνα των ιρλανδών Καθολικών αναζωπυρώθηκε στην πόλη Πορταντάουν, κοντά στο Μπέλφαστ.
Εκατοντάδες εθνικιστές διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν υπό καταρρακτώδη βροχή και μέσα στο κρύο, προκειμένου να αποκλείσουν τη διαδρομή μιας πορείας του Τάγματος της Οράγγης, της σημαντικότερης προτεσταντικής αδελφότητας της Βόρειας Ιρλανδίας. Πολλοί, σύμφωνα με την «Guardian», πιάστηκαν χέρι-χέρι και τραγουδούσαν, ενώ από μεγάφωνα ακούγονταν προειδοποιήσεις ότι κινδύνευαν να συλληφθούν και να διωχθούν ποινικά.
Η κινητοποίηση πραγματοποιήθηκε στην οδό Γκάρβαγκι, έναν καθολικό θύλακο στην κατά κύριο λόγο προτεσταντική πόλη, όπου εκατοντάδες κάτοικοι πέρασαν στους δρόμους ολόκληρη τη νύχτα του Σαββάτου προς Κυριακή, αλλά και όλη την επόμενη ημέρα.
Η πορεία του Τάγματος απαγορευόταν από το 1998, καθώς στο παρελθόν είχε προκαλέσει μερικές από τις σοβαρότερες και πιο βίαιες ταραχές στην ιστορία της περιοχής. Ωστόσο, την Παρασκευή η Επιτροπή Παρελάσεων, ο διορισμένος από τη βρετανική κυβέρνηση φορέας, έδωσε τελικά την άδειά της, επιβάλλοντας συγκεκριμένους περιορισμούς.
Μεταξύ άλλων, ο αριθμός των συμμετεχόντων περιορίστηκε στους 35, η έναρξη ορίστηκε για τις 8 το πρωί αντί για τη μία το μεσημέρι και η πορεία θα έπρεπε να πραγματοποιηθεί σιωπηλά. Η απόφαση είχε ληφθεί αφού η Επιτροπή είχε προηγουμένως απορρίψει περισσότερα από 1.300 αιτήματα του Τάγματος της Οράγγης.
Η απόφαση προσβλήθηκε δικαστικά και ανεστάλη το Σάββατο. Μετά από πολύωρη δικαστική μάχη, όμως, ο ανώτατος δικαστής της Βόρειας Ιρλανδίας αποφάνθηκε κατά τη διάρκεια της νύχτας ότι τα δικαστήρια δεν έχουν την εξουσία να ανατρέψουν μια ανεξάρτητη απόφαση της Επιτροπής.
Παρά την απόφαση, τα μέλη του Τάγματος της Οράγης παρέμειναν όλη την ημέρα σε μια εκκλησία, περίπου 1,5 χιλιόμετρο μακριά από το σημείο εκκίνησης. Όπως ανέφεραν, θα περίμεναν έως ότου η Αστυνομία τους ενημέρωνε ότι ο δρόμος είχε ανοίξει.
Η κρίση πήρε γρήγορα πολιτικές διαστάσεις, καθώς τα δύο μεγαλύτερα κόμματα της διακοινοτικής κυβέρνησης της Βόρειας Ιρλανδίας τάχθηκαν σε αντίθετες πλευρές. Η συγκεκριμένη κυβέρνηση επανήλθε μόλις πριν από δύο χρόνια, έπειτα από παρατεταμένη πολιτική παράλυση λόγω Brexit.
Το Σιν Φέιν, το ιρλανδικό ρεπουμπλικανικό κόμμα που εκπροσωπεί την πλειονότητα των Καθολικών και έχει εξελιχθεί στο μεγαλύτερο κόμμα της Βόρειας Ιρλανδίας, έδωσε μαζικά το «παρών» στο πλευρό των διαδηλωτών της οδού Γκάρβαγκι. «Οι κάτοικοι δικαιούνται να ζουν χωρίς σεχταριστική παρενόχληση και εκφοβισμό», δήλωσε η πρώτη υπουργός της τοπικής κυβέρνησης και αντιπρόεδρος του Σιν Φέιν, Μισέλ Ο’ Νιλ.
Στον αντίποδα, το Δημοκρατικό Ενωτικό Κόμμα (DUP), το κυριότερο φιλοβρετανικό κόμμα της Βόρειας Ιρλανδίας, πήρε το μέρος των αποκλεισμένων μελών του Τάγματος της Οράγγης. Το κόμμα απαίτησε από την αστυνομία να εφαρμόσει την απόφαση της Επιτροπής και να απομακρύνει τους Καθολικούς από τον δρόμο.
Η τελευταία φορά που εφαρμόστηκε αντίστοιχο μέτρο ήταν το 1997, όταν ακολούθησαν τρεις νύχτες ταραχών από ιρλανδούς ρεπουμπλικανούς σε ολόκληρη τη Βόρεια Ιρλανδία.
Εκκληση για «ηρεμία από όλες τις πλευρές» απηύθυνε ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, Αντι Μπέρναμ. Ο υπουργός του για τη Βόρεια Ιρλανδία, Κρις Μπράιαντ, αποχώρησε από το ετήσιο συνέδριο των Εργατικών στο Λίβερπουλ, επιστρέφοντας στο Μπέλφαστ.
Έκκληση για ηρεμία απηύθυνε και ο πρωθυπουργός της Ιρλανδίας, Μίχεαλ Μάρτιν, χαρακτήρισε ωστόσο την απόφαση της Επιτροπής Παρελάσεων «ακατανόητη και λανθασμένη».
Στη Βόρεια Ιρλανδία πραγματοποιούνται έως και 4.000 τέτοιες πορείες κάθε χρόνο, κυρίως την άνοιξη και το καλοκαίρι. Οι προτεστάντες τιμούν τη νίκη του Γουλιέλμου της Οράγγης επί του καθολικού βασιλιά Ιακώβου Β΄ στη μάχη του Μπόιν το 1690.
Για δεκαετίες, ωστόσο, πολλές από αυτές τις πορείες θεωρούνταν από την καθολική κοινότητα επίδειξη προτεσταντικής ισχύος και σεκταρισμού, ενώ αρκετές είχαν καταλήξει σε βίαιες συγκρούσεις.
