Σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις Ουάσινγκτον και Πεκίνου δοκιμάζονται από τον ανταγωνισμό στο εμπόριο, την τεχνητή νοημοσύνη και το ζήτημα της Ταϊβάν, ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ και ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησαν να αναδείξουν τη σημασία του διαλόγου και της συνεργασίας.
Οι δύο ηγέτες υπογράμμισαν την ανάγκη να διατηρηθούν ανοιχτοί οι δίαυλοι επικοινωνίας, ώστε να αποφευχθεί η λεγόμενη «παγίδα του Θουκυδίδη», η οποία, σύμφωνα με τη θεωρία, μπορεί να οδηγήσει μια ανερχόμενη δύναμη και μια εδραιωμένη ηγεμονική δύναμη σε ευθεία στρατιωτική σύγκρουση.
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στον Λευκό Οίκο, όπου ο Τραμπ υποδέχθηκε τον Σι και τη σύζυγό του. Πρόκειται για την πρώτη επίσημη επίσκεψη του Κινέζου προέδρου στις Ηνωμένες Πολιτείες από το 2015, ενώ ο Σι είναι ο πρώτος Κινέζος ηγέτης που πραγματοποιεί δεύτερη επίσημη επίσκεψη στη χώρα, μετά την προηγούμενη επί προεδρίας Μπαράκ Ομπάμα.
Κατά την έναρξη της συνάντησης, ο Σι έθεσε ως προτεραιότητα την «αμοιβαία κατανόηση», επισημαίνοντας ότι αυτή μπορεί να αποτρέψει μια μελλοντική στρατιωτική σύγκρουση και να οδηγήσει σε οφέλη και για τις δύο χώρες.
Παρουσία του Τραμπ, ο Κινέζος πρόεδρος δήλωσε: «Πρέπει να ενισχύσουμε την επικοινωνία. Η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες διαφέρουν ως προς τις εθνικές συνθήκες, αλλά μέσω ενός ειλικρινούς, εις βάθος και διαρκούς διαλόγου, οι δύο χώρες μας μπορούν να κατανοήσουν καλύτερα η μία την άλλη, να αναζητήσουν κοινό έδαφος παραμερίζοντας τις διαφορές και να οικοδομήσουν αμοιβαία εμπιστοσύνη».
Ο Σι υπογράμμισε ακόμη ότι, αντί της αντιπαράθεσης, στόχος θα πρέπει να είναι η «επίτευξη της μεγάλης αναγέννησης του κινεζικού έθνους και για να ξαναγίνει η Αμερική μεγάλη», παραπέμποντας στο πολιτικό σλόγκαν του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ «Κάντε την Αμερική ξανά Μεγάλη» (MAGA).
Ο Κινέζος ηγέτης πρόσθεσε επίσης: «Πρέπει να συνυπάρχουμε ειρηνικά. Η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες, ως δύο μεγάλες δυνάμεις, έχουν να κερδίσουν από τη συνεργασία και θα βγουν χαμένες και οι δύο σε περίπτωση αντιπαράθεσης. Οι ένοπλες δυνάμεις των δύο χωρών μας πρέπει να διατηρούν τακτικό διάλογο και να βελτιώνουν τους μηχανισμούς επικοινωνίας και πρόληψης κρίσεων».
Ο όρος «παγίδα του Θουκυδίδη» επινοήθηκε το 2015 από τον καθηγητή του Χάρβαρντ Γκράχαμ Άλισον και περιγράφει την ένταση που μπορεί να προκύψει όταν μια ανερχόμενη δύναμη απειλεί να εκτοπίσει μια εδραιωμένη ηγεμονική δύναμη. Ο Σι είχε αναφερθεί στην έννοια και κατά τη συνάντησή του με τον Τραμπ στο Πεκίνο, τον περασμένο Μάιο, θέτοντας στον Αμερικανό πρόεδρο το ερώτημα με ποιον τρόπο θα μπορούσε να αποφευχθεί μια τέτοια εξέλιξη.
Στο πλαίσιο των προτάσεών του για την αποκλιμάκωση της έντασης, ο Σι εισηγήθηκε επίσης την πρόσκληση 100.000 νέων Αμερικανών στην Κίνα μέσω προγραμμάτων φοιτητικών ανταλλαγών. Η πρόταση διατυπώθηκε ενώ ο ανταγωνισμός μεταξύ των δύο χωρών παραμένει έντονος στην τεχνητή νοημοσύνη και το εμπόριο, με τις δύο πλευρές να έχουν επιβάλει αμοιβαίους δασμούς.
Από την πλευρά του, ο Τραμπ ανέφερε πως έχει αναπτύξει «μια πραγματικά σπουδαία φιλία» με τον Σι και υποστήριξε ότι οι δύο πλευρές έχουν σημειώσει πρόοδο σε σημαντικά ζητήματα. «Οι ομάδες μας εργάζονται για την προώθηση μιας πιο ισορροπημένης εμπορικής σχέσης, συμπεριλαμβανομένης της νέας πρόσβασης στην αγορά για τους Αμερικανούς αγρότες και κτηνοτρόφους», σημείωσε.
Η ατζέντα των συνομιλιών περιλάμβανε, μεταξύ άλλων, την ασφάλεια, την τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη, την οποία ο Τραμπ αποκάλεσε «υπερ-νοημοσύνη», όρο που είχε χρησιμοποιήσει στην ομιλία του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.
Ο Σι εξήρε την προσωπική του σχέση με τον Αμερικανό ομόλογό του, κάνοντας λόγο για επικοινωνία και αμοιβαίο σεβασμό. Σε δηλώσεις του προς τον Τραμπ ανέφερε: «Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής σας στην Κίνα φέτος, συμφωνήσαμε να οικοδομήσουμε μια εποικοδομητική σχέση Κίνας-ΗΠΑ, βασισμένη στη στρατηγική σταθερότητα. Είμαι έτοιμος να συνεργαστώ μαζί σας για να κατευθύνουμε το τεράστιο πλοίο της σχέσης Κίνας-ΗΠΑ σε μια σταθερή πορεία προς το μέλλον».
Ο Τραμπ παρέθεσε επίσημο δείπνο προς τιμήν του Κινέζου προέδρου, παρουσία σημαντικών προσκεκλημένων από τον χώρο της τεχνολογίας, μεταξύ των οποίων οι επικεφαλής των Nvidia, Meta, Apple, SpaceX, Tesla και OpenAI.
Κατά την ομιλία του, ο Αμερικανός πρόεδρος αναφέρθηκε στη μακρά ιστορία των διπλωματικών επαφών μεταξύ Κίνας και ΗΠΑ, καθώς και στην πολιτιστική και πολιτική κληρονομιά των δύο χωρών. «Απόψε, αναβιώνουμε το πνεύμα εκείνης της πρώτης συνάντησης σε αμερικανικό έδαφος, έχοντας μαζί μας μερικούς από τους κορυφαίους ηγέτες του επιχειρηματικού κόσμου, του πολιτισμού και της κυβέρνησης της εποχής μας», δήλωσε.
Ο Τραμπ εξήρε παράλληλα τη σχέση του με τον Σι, υπογραμμίζοντας ότι, παρά τις διαφορές στα συστήματα διακυβέρνησης, οι δεσμοί μεταξύ των δύο λαών παραμένουν ισχυροί και η μεταξύ τους συνεννόηση είναι καλύτερη από ποτέ. Ο Κινέζος πρόεδρος τόνισε ότι οι συνομιλίες τους οδήγησαν σε «συναντίληψη για πολλά ζητήματα» και πρότεινε μια νέα προσέγγιση στη συνεργασία των δύο χωρών. «Η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες οφείλουν να ενεργούν ως υπεύθυνες μεγάλες δυνάμεις», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Παρά το θετικό κλίμα που επιχείρησαν να προβάλλουν οι δύο ηγέτες, αναλυτές εκφράζουν επιφυλάξεις για το κατά πόσο μπορούν να επιτευχθούν μακροχρόνιες και σταθερές συμφωνίες.
Στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αυστηρούς ελέγχους στις εξαγωγές μικροτσίπ, ημιαγωγών, λογισμικού και εξοπλισμού, επιδιώκοντας να επιβραδύνουν την κινεζική ανάπτυξη.
Η εκεχειρία που είχε συμφωνηθεί μεταξύ Τραμπ και Σι στη Νότια Κορέα πέρυσι, με στόχο τη διατήρηση των δασμών σε χαμηλά επίπεδα, παρατάθηκε έως τον Φεβρουάριο, όπως ανακοίνωσε ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η παράταση δείχνει πως ο Ρεπουμπλικάνιος πρόεδρος συνεχίζει να ασκεί πίεση για μια καλύτερη εμπορική συμφωνία, ενόψει πιθανής νέας συνάντησης στη σύνοδο κορυφής της G20 στο Μαϊάμι, τον Δεκέμβριο.
Την ίδια ώρα, παρά τον εμπορικό πόλεμο, οι κινεζικές εισαγωγές στις ΗΠΑ αυξάνονται, με την Κίνα να οδεύει προς εμπορικό πλεόνασμα 1 τρισεκατομμυρίου δολαρίων για δεύτερη συνεχή χρονιά.
Πηγή: Guardian
