Η εμπορική διαμάχη για τις εισαγωγές αγροτικών προϊόντων από το Μαρόκο εξελίσσεται σε σοβαρό πολιτικό και οικονομικό πρόβλημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση, με τους Ισπανούς παραγωγούς να προειδοποιούν ότι η κατάσταση απειλεί πλέον την ίδια την επιβίωση του κλάδου. Στο επίκεντρο βρίσκεται η Αλμερία, η περιοχή που για χρόνια θεωρούνταν ο «λαχανόκηπος της Ευρώπης» και σήμερα βλέπει τη θέση της στην αγορά να υπονομεύεται.
Οι αγρότες καταγγέλλουν την απουσία ουσιαστικών τελωνειακών ελέγχων στα ευρωπαϊκά σύνορα, υποστηρίζοντας πως δεν υπάρχει σαφής εικόνα για τις ποσότητες τομάτας που φτάνουν στην κοινοτική αγορά. Όπως επισημαίνουν, η έλλειψη διαφάνειας έχει ως αποτέλεσμα να μην εισπράττονται ούτε τα προβλεπόμενα έσοδα από τους εισαγωγικούς δασμούς όταν οι συμφωνημένες ποσοστώσεις ξεπερνιούνται.
Το βασικό πλεονέκτημα των Μαροκινών παραγωγών εντοπίζεται στο κόστος εργασίας, το οποίο είναι τουλάχιστον πενταπλάσια χαμηλότερο σε σχέση με την Ισπανία. Έτσι, μπορούν να διαθέτουν τις ντομάτες τους έως και 50 λεπτά φθηνότερα ανά κιλό, πιέζοντας τις τιμές στα ευρωπαϊκά σούπερ μάρκετ και αφήνοντας τους Ευρωπαίους αγρότες χωρίς περιθώρια ανταγωνισμού. Παράλληλα, οι Ισπανοί καλλιεργητές κάνουν λόγο για σοβαρές παραβάσεις στους υγειονομικούς ελέγχους, καθώς σε εισαγόμενα φορτία εντοπίζονται συχνά υπολείμματα φυτοφαρμάκων πάνω από τα επιτρεπόμενα όρια, ακόμη και ουσίες που έχουν απαγορευτεί εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Μέσα σε λίγα μόλις χρόνια, το Μαρόκο κατάφερε να εκτοπίσει την Αλμερία από την κορυφή της ευρωπαϊκής αγοράς ντομάτας, αξιοποιώντας το ευνοϊκό πλαίσιο των διμερών συμφωνιών. Ωστόσο, η υπόθεση προκαλεί αντιδράσεις και στον επιχειρηματικό κόσμο. Ισπανοί επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται στο βορειοαφρικανικό κράτος προειδοποιούν ότι μια διακοπή των εμπορικών σχέσεων θα μπορούσε να πλήξει τις εξαγωγές ευρωπαϊκών βιομηχανικών προϊόντων.
Οι Βρυξέλλες καλούνται πλέον να ισορροπήσουν ανάμεσα στην προστασία της πρωτογενούς παραγωγής των κρατών-μελών και στη διατήρηση των στρατηγικών και εμπορικών σχέσεων με τη Βόρεια Αφρική. Πρόκειται για ένα δίλημμα με σημαντικές οικονομικές και πολιτικές προεκτάσεις, το οποίο αναμένεται να παραμείνει ψηλά στην ευρωπαϊκή ατζέντα.
