Σήμερα, Κυριακή, 16 Αυγούστου, η Εκκλησία τιμά τη μνήμη σειράς Αγίων και Μαρτύρων. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν ο Άγιος Αλκιβιάδης, ο Οσιος Γεράσιμος ο Νέος ασκητής, ο Άγιος Διομήδης ο μάρτυρας, η Εύρεση των Τιμίων Λειψάνων των Αγίων Σεραφείμ και Σαράντη, ο Άγιος Απόστολος ο Νέος και ο Άγιος Σταμάτιος από τον Βόλο.
Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:
- Αλκιβιάδης, Άλκης, Άλτσος
- Γεράσιμος, Μάκης, Μικές, Μίκης, Γερασιμούλα*
- Διομήδης
- Σεραφείμ, Σεραφειμία, Σεραφείμα, Σεραφίνα, Σεραφειμή, Σεραφειμούλα, Σεραφειμίτσα*
- Σαράντης, Σαράντος, Σαράντω, Σαραντούλα*
- Απόστολος, Τόλης, Αποστόλης, Λάκης, Αποστολία, Λία, Αποστολίνα, Πολίνα, Λίνα*
- Σταμάτης, Σταμάτιος, Στάμος, Σταμούλης, Σταμέλος, Σταμέλης, Σταμελάς, Σταματία, Μάτα, Ματούλα, Ματίνα, Σταματίνα, Σταμάτα, Σταμέλα, Σταμούλα, Σταματή, Μάτω, Σταματέλλα*
*Υπάρχουν και άλλες ημερομηνίες που γιορτάζει αυτό το όνομα.
Παρακάτω παρουσιάζονται περιλήψεις από το βίο και το μαρτύριο ορισμένων εκ των εορταζομένων προσώπων, όπως καταγράφονται στην παράδοση και τις εκκλησιαστικές πηγές.
Άγιος Σταμάτιος από τον Βόλο
Ο νεομάρτυρας Σταμάτιος καταγόταν από το χωριό Άγιος Γεώργιος της επαρχίας Δημητριάδος, στον Βόλο. Σε περίοδο έντονης καταπίεσης από τον αγά, που συγκέντρωνε φόρους και επιβάλλονταν βαρύτητες στην τοπική κοινωνία, οι κάτοικοι αποφάσισαν να σταλούν εκπρόσωποι στην Υψηλή Πύλη για να διατυπώσουν παραπόνων. Ο Σταμάτιος ήταν μέλος της αντιπροσωπείας που παρουσιάστηκε στον Βεζύρη και κατήγγειλε τις αδικίες.
Η αντίδραση των αξιωματούχων ήταν σφοδρή: οι άνδρες της αυλής επιχείρησαν να τους διώξουν βίαια και, σε συνέχεια, κάποιοι Τούρκοι αξιωματούχοι εφεύραν ψευδείς κατηγορίες ότι ο Σταμάτιος είχε αλλαξοπιστήσει. Αυτός κατήγγειλε τη συκοφαντία και αρνήθηκε επανειλημμένα να αποκηρύξει την πίστη του. Παρά τις πιέσεις, τις υποσχέσεις και την προσπάθεια μεταπείθυσής του από τον Βεζύρη, παρέμεινε ακλόνητος στην ομολογία του.
Μετά από βασανιστήρια και φυλάκιση ο Σταμάτιος παραδόθηκε στον έπαρχο και εκτελέστηκε με αποκεφαλισμό στις 16 Αυγούστου 1680, μπροστά στο παλάτι και στην Αγία Σοφία. Το μαρτύριό του καταγράφεται από τον μοναχό Ιάκωβο τον Αγιορείτη στον Κώδικα της Μονής Βατοπεδίου το 1680.
Άγιος Διομήδης
Ο Άγιος Διομήδης, γέννημα της Ταρσού της Κιλικίας, διακρίθηκε πρώτα ως ιατρός: σπούδασε ιατρική και άσκησε το λειτούργημα με αφιλοκερδή αγάπη προς τους ασθενείς. Παρά την επιστημονική του κατάρτιση, διατήρησε ταπεινό και ευσεβές ήθος, όπως τον διαπαιδαγώγησαν οι γονείς του.
Παράλληλα με την ιατρική, αφιερώθηκε και στο ιεραποστολικό έργο, κηρύσσοντας το Ευαγγέλιο και οδηγώντας πολλούς στο Χριστό. Ο ζήλος του τον έφερε έως τη Νίκαια της Βιθυνίας, όπου συνέχισε τη φιλανθρωπική του δράση. Κατά τους διωγμούς της εποχής του Διοκλητιανού, η δράση του υπέστη διώξεις· καταγγέλθηκε στον αυτοκράτορα και ενώ οι στρατιώτες τον βρήκαν νεκρό πριν από την επίσημη σύλληψή του, τελικά τον αποκεφάλισαν ως μάρτυρα της πίστεως.
Άγιος Γεράσιμος
Ο Όσιος Γεράσιμος, γεννημένος το 1506 στα Τρίκαλα Κορινθίας, προερχόταν από την επιφανή οικογένεια των Νοταράδων. Γονείς του ήταν ο Δημήτριος και η Καλή· το βαπτιστικό του όνομα δεν έχει διασωθεί. Η τιμητική καταγωγή του τεκμηριώνεται από τη συγγένεια με τον Λουκά Νοταρά, τελευταίο πρωθυπουργό του Βυζαντίου, και τη συγγένεια με τον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Παλαιολόγο.
Μετά από σπουδές στη Ζάκυνθο, επισκέφθηκε θρησκευτικά κέντρα της χώρας και προσκύνησε τους προγονικούς τάφους στην Κωνσταντινούπολη. Εκάρη μοναχός στο Άγιον Όρος, ακολούθησε ασκητικό βίο στην έρημο της Καψάλας και υπηρέτησε ως Αρχιμανδρίτης στους Αγίους Τόπους, για δώδεκα χρόνια, στον Ναό της Αναστάσεως.
Αναζητώντας απομόνωση, πέρασε από την Κρήτη και έζησε στη Ζάκυνθο, σε σπήλαιο στο Γερακάρι, όπου επηρέασε και τον νεότερο τότε Άγιο Διονύσιο —σύμφωνα με την παράδοση, τον βάφτισε— σε μια εποχή έντονων θρησκευτικών τριβών λόγω της Ενετοκρατίας. Το 1555 εγκαταστάθηκε στην Κεφαλονιά, ασκήτευσε σε σπήλαιο στη Λάσση Αργοστολίου και το 1560 μετακινήθηκε στα Ομαλά, όπου του παραχωρήθηκε το ξωκλήσι της Κοιμήσεως της Θεοτόκου και οι γύρω εκτάσεις από τον ιερέα Γεώργιο Βάλσαμο.
Με την ευλογία του Επισκόπου Παχωμίου Μακρή ίδρυσε τη γυναικεία μονή «Νέα Ιερουσαλήμ», η οποία τέθηκε υπό την προστασία του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Ο Άγιος Γεράσιμος άφησε ως πνευματική παρακαταθήκη τη γνωστή ρήση του για ειρήνη και ταπεινοφροσύνη. Κοιμήθηκε στις 20 Οκτωβρίου 1581 και ανακηρύχθηκε πολιούχος της Κεφαλονιάς.
Ανατολή ήλιου: 06:40 – Δύση ήλιου: 20:19
Σελήνη 2 ημερών
Επόμενη Πανσέληνος: Παρασκευή, 28 Αυγούστου 2026
