Η Τεχεράνη θέτει στο τραπέζι την επιβολή διοδίων στα πλοία που διαπλέουν τα στενά του Ορμούζ, επικαλούμενη σοβαρές περιβαλλοντικές ζημιές στον Περσικό Κόλπο και τον Κόλπο του Ομάν. Η κίνηση, που σύμφωνα με το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών αποσκοπεί στη χρηματοδότηση αποκατάστασης, έχει αναζωπυρώσει διεθνή διαμάχη για τον έλεγχο και τη διαχείριση ενός από τους πιο στρατηγικούς ναυτιλιακούς δρόμους του κόσμου.
Ο εκπρόσωπος του υπουργείου, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, επισήμανε ότι «δεκαετίες ρύπανσης στον Κόλπο και τον κόλπο του Ομάν έχουν προκαλέσει ζημιές τρισεκατομμυρίων δολαρίων» και τόνισε ότι οι χώρες και οι εταιρείες που επωφελούνται από τη διέλευση πλοίων έχουν «νομική και ηθική υποχρέωση» να συνεισφέρουν στην αντιμετώπιση της περιβαλλοντικής υποβάθμισης. Σύμφωνα με τον ίδιο, η προστασία του περιβάλλοντος πρέπει να γίνει κεντρικό στοιχείο στη μελλοντική διαχείριση των στενών.
Η Τεχεράνη ανακοίνωσε ότι επιδιώκει να εφαρμόσει τα διόδια σε συντονισμό με το Ομάν, αλλά οι Ηνωμένες Πολιτείες απέρριψαν κατηγορηματικά μια τέτοια πρωτοβουλία. Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε ότι θα υπάρξουν «σοβαρές συνέπειες» εάν τα στενά —που αποτελούν ζωτικής σημασίας δίοδο για το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου, υγροποιημένου φυσικού αερίου και λιπασμάτων— δεν ανοίξουν σύντομα.
Δεν έχουν γίνει γνωστές λεπτομέρειες για τα συγκεκριμένα περιβαλλοντικά μέτρα που προτείνει το Ιράν. Σημειώνεται ωστόσο ότι ο Μπαγαΐ ανέφερε πρόσφατη διαρροή πετρελαίου στην ακτή του ιρανικού νησιού Κεσμ, αποδίδοντας την ευθύνη σε ξένο φορτηγό πλοίο, βάσει των πρώτων στοιχείων που επικαλούνται οι ιρανικές αρχές.
Περιβαλλοντικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η κλιμάκωση της σύγκρουσης αυξάνει τον κίνδυνο επιθέσεων σε εμπορικά και δεξαμενόπλοια, με καταστροφικές συνέπειες για τα θαλάσσια οικοσυστήματα. Σύμφωνα με πληροφορίες, πετρέλαιο από δεξαμενόπλοιο που προσάραξε στα ανοικτά του Ομάν και συνδέεται με τον αποκαλούμενο «σκιώδη στόλο της Ρωσίας», έφτασε στις ακτές της χώρας.
Η Greenpeace επισημαίνει την ευαισθησία των θαλάσσιων περιοχών γύρω από τα στενά του Ορμούζ —κοραλλιογενείς υφάλους, μανγκρόβια δάση και λειβάδια ποσειδωνίας— και προειδοποιεί ότι μια μεγάλη πετρελαιοκηλίδα θα μπορούσε να απειλήσει την υδροδότηση εκατομμυρίων ανθρώπων, καθώς πολλά κράτη του Κόλπου εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από σταθμούς αφαλάτωσης.
Η ανοικτή ή περιορισμένη διέλευση από τα στενά του Ορμούζ μετατρέπει την περιβαλλοντική διαχείριση σε γεωπολιτικό ζήτημα. Πριν από τον πόλεμο που ξεκίνησαν τέλος Φεβρουαρίου οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εναντίον του Ιράν, η ναυσιπλοΐα στα στενά διεξαγόταν ομαλά, ωστόσο η παρούσα αντιπαράθεση δείχνει πόσο γρήγορα οι περιβαλλοντικές ανησυχίες μπορούν να μετατραπούν σε ιχθυοτροφοδυναμικά και οικονομικά ζητήματα διεθνούς εμβέλειας.
