Σε εντατική εφαρμογή του νέου θεσμικού πλαισίου για την προστασία των αιγιαλών και των παραλιών προχωρούν οι Κτηματικές Υπηρεσίες του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με στόχο τη διασφάλιση της ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών και την αποτροπή αυθαίρετων καταλήψεων. Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί περισσότεροι από 1.500 έλεγχοι σε πάνω από 300 παραλίες και 450 επιχειρήσεις σε ολόκληρη τη χώρα.
Οι έλεγχοι γίνονται με εντατικούς ρυθμούς, δίνοντας προτεραιότητα σε περιοχές όπου καταγράφεται αυξημένος αριθμός καταγγελιών. Παράλληλα, η τεχνολογία ενισχύει αποφασιστικά το έργο των ελεγκτικών μηχανισμών: αξιοποιούνται drones και σύγχρονα τεχνολογικά μέσα που υποστηρίζουν τις επιτόπιες αυτοψίες και επιτρέπουν τον άμεσο εντοπισμό παραβάσεων.
Στο πλαίσιο της συνεργασίας της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Περιουσίας με το Πανεπιστήμιο Αιγαίου πραγματοποιούνται και εξ αποστάσεως έλεγχοι, διευρύνοντας τις δυνατότητες εποπτείας όπου η πρόσβαση είναι δυσχερής ή η συνεχής παρουσία στο πεδίο προβληματική. Η τεχνολογία λειτουργεί συμπληρωματικά και καθιστά τους ελέγχους πιο στοχευμένους και αποτελεσματικούς.
Σημαντικό ρόλο στη ροή των καταγγελιών παίζει και η εφαρμογή MyCoast, μέσω της οποίας υποβάλλεται το μεγαλύτερο μέρος των αναφορών που εξετάζονται, μαζί με τις τηλεφωνικές επικοινωνίες πολιτών προς τις κατά τόπους Κτηματικές Υπηρεσίες.
Φέτος καταγράφεται ο χαμηλότερος αριθμός καταγγελιών σε σύγκριση με τις προηγούμενες χρονιές, ένδειξη αυξημένου βαθμού συμμόρφωσης των επιχειρήσεων με τους κανόνες χρήσης του αιγιαλού και της παραλίας. Η συντριπτική πλειονότητα τηρεί τις υποχρεώσεις που προβλέπει ο ν. 5092/2024, καταδεικνύοντας την εμπέδωση ενός νέου πλαισίου νομιμότητας.
Οι περιοχές που συγκεντρώνουν μέχρι σήμερα τον μεγαλύτερο αριθμό καταγγελιών είναι η Χαλκιδική, η Ανατολική Αττική, οι Κυκλάδες, τα Δωδεκάνησα και η Καβάλα, όπου βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη στοχευμένες ελεγκτικές δράσεις.
Όπου διαπιστώνονται παραβάσεις, οι προβλεπόμενες κυρώσεις εφαρμόζονται άμεσα. Οι κυριότερες παραβάσεις περιλαμβάνουν αυθαίρετη κατάληψη αιγιαλού ή παραλίας χωρίς σύμβαση παραχώρησης, υπέρβαση του παραχωρημένου χώρου με επιπλέον ομπρελοκαθίσματα ή άλλες εγκαταστάσεις, παρεμπόδιση της ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών και μη ανάρτηση της προβλεπόμενης πινακίδας.
Χαρακτηριστικά περιστατικά και επιβληθείσες κυρώσεις καταγράφονται σε διάφορα σημεία της χώρας: στη Ρόδο σε επιχείρηση επιβλήθηκαν πράξη άμεσης απομάκρυνσης, διαταγή σφράγισης και πρόστιμα συνολικού ύψους 73.000 ευρώ, εκ των οποίων 60.000 ευρώ για παρεμπόδιση της πρόσβασης στον αιγιαλό και 13.000 ευρώ για καταπάτηση δημόσιου κτήματος, ενώ εκδόθηκε πρωτόκολλο διοικητικής αποβολής.
Στη Χαλκιδική, σε πέντε επιχειρήσεις επιβλήθηκαν πράξεις άμεσης απομάκρυνσης και διαταγές σφράγισης και ακολουθεί η επιβολή των υπόλοιπων προβλεπόμενων μέτρων προστασίας. Στην Ηλεία σε επιχείρηση επιβλήθηκαν πράξη άμεσης απομάκρυνσης, διαταγή σφράγισης και πρόστιμο 5.667,66 ευρώ για παρεμπόδιση της πρόσβασης στον αιγιαλό.
Στην Καβάλα, σε επιχείρηση χωρίς μισθωτική σύμβαση επιβλήθηκαν πράξη άμεσης απομάκρυνσης και πρόστιμο 15.912 ευρώ. Στη Ζάκυνθο, κατά τους επιτόπιους ελέγχους διαπιστώθηκαν σε τέσσερις επιχειρήσεις παραβάσεις για παρεμπόδιση της πρόσβασης στον αιγιαλό και επιβλήθηκε πρόστιμο 2.000 ευρώ σε καθεμία. Σε άλλη επιχείρηση, για καταπάτηση παλαιού αιγιαλού, επιβλήθηκαν πρόστιμο 72.490,60 ευρώ και πράξη διοικητικής αποβολής.
Παράλληλα με τους ελέγχους, οι Κτηματικές Υπηρεσίες διαχειρίστηκαν και τον αυξημένο όγκο αιτήσεων για την παραχώρηση της απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας, αναλαμβάνοντας για πρώτη φορά τη σχετική διαδικασία σε εθνικό επίπεδο. Μέχρι σήμερα έχουν υπογραφεί περισσότερες από 8.000 συμβάσεις παραχώρησης για τη θερινή περίοδο: 4.870 συμβάσεις υπογράφηκαν απευθείας με όμορες επιχειρήσεις και περίπου 3.130 προέκυψαν έπειτα από ηλεκτρονική πλειοδοτική δημοπρασία.
Καθοριστική για την επιτάχυνση ήταν η πλήρης ψηφιοποίηση του συστήματος παραχωρήσεων και η λειτουργία δύο εξειδικευμένων ψηφιακών πλατφορμών —η μία για την ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων από τις όμορες επιχειρήσεις και η άλλη για τη διενέργεια των ηλεκτρονικών δημοπρασιών— που μείωσαν τη γραφειοκρατία, επιτάχυναν την ολοκλήρωση των παραχωρήσεων και ενίσχυσαν τη διαφάνεια.
Οι έλεγχοι θα συνεχιστούν καθ’ όλη τη διάρκεια της θερινής περιόδου. Στόχος του Υπουργείου είναι η ορθολογική αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας, η στήριξη της νόμιμης επιχειρηματικής δραστηριότητας και του ελληνικού τουρισμού και, πάνω απ’ όλα, η προστασία του δημόσιου και κοινόχρηστου χαρακτήρα του αιγιαλού και της παραλίας.
