Ριζικές αλλαγές στις σχέσεις ιδιοκτητών και στη διαχείριση των πολυκατοικιών φέρνει ο νέος Κώδικας Ιδιοκτησίας, που σχεδιάζεται ως το πιο σημαντικό νομοθετικό βήμα εκσυγχρονισμού του θεσμικού πλαισίου, το οποίο παρέμενε σχεδόν αμετάβλητο για σχεδόν έναν αιώνα.
Στο επίκεντρο του νέου πλαισίου τίθεται η ταχύτερη και πιο διαφανής λήψη αποφάσεων για τη λειτουργία, τη συντήρηση και τις επεμβάσεις στα κτίρια, με έμφαση στην ηλεκτρονική αποτύπωση των δικαιωμάτων και στη σύνδεση με το Κτηματολόγιο και την Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου. Οι τίτλοι ιδιοκτησίας και οι πίνακες χιλιοστών αναμένεται να αποκτήσουν πλέον κεντρικό ρόλο στην ακριβέστερη καταγραφή των ιδιοκτησιακών σχέσεων.
Μία από τις βασικές παρεμβάσεις αφορά την απλούστευση των διαδικασιών συνένωσης και κατάτμησης διαμερισμάτων, ακόμα και όταν οι ισχύοντες κανονισμοί των πολυκατοικιών θέτουν περιορισμούς. Στόχος είναι να εξαλειφθούν γραφειοκρατικά εμπόδια που καθυστερούν νομικές και τεχνικές διαδικασίες και να δοθεί σαφές νομικό πλαίσιο για μεταβολές της ιδιοκτησίας.
Παράλληλα, προβλέπονται ρυθμίσεις για την επιτάχυνση της είσπραξης ληξιπρόθεσμων κοινοχρήστων, με διαδικασίες που στοχεύουν στη μείωση των εκκρεμοτήτων και στην προστασία της εύρυθμης λειτουργίας της κοινής ιδιοκτησίας. Η ενίσχυση των αρμοδιοτήτων των διαχειριστών και η θέσπιση κανόνων για τη δημιουργία αποθεματικού και την ασφάλιση των πολυκατοικιών αποτελούν κρίσιμα εργαλεία για την αντιμετώπιση χρόνιων προβλημάτων.
Ο νέος Κώδικας διευκολύνει επίσης τη λήψη αποφάσεων για αναγκαίες επισκευές, εργασίες συντήρησης και παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης, δίνοντας βαρύτητα στην ταχύτητα αλλά και στην ορθολογική κατανομή κόστους μεταξύ ιδιοκτητών. Η πρόβλεψη για σαφέστερη ρύθμιση των ενεργειακών παρεμβάσεων αναμένεται να υποστηρίξει και την προσπάθεια μείωσης του ενεργειακού κόστους των κτιρίων.
Κεντρικό στοιχείο της μεταρρύθμισης είναι η αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων: το Κτηματολόγιο και η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου θα συνδεθούν στενότερα με τους τίτλους ιδιοκτησίας, προσφέροντας ακριβέστερη εικόνα για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις κάθε ιδιοκτησίας. Αυτό θα διευκολύνει νομικές πράξεις, πιστοποιήσεις και τον προγραμματισμό παρεμβάσεων.
Σκοπός των αλλαγών είναι η απλοποίηση των διαδικασιών, η βελτίωση της διαφάνειας και η αποτελεσματικότερη διαχείριση των κτιριακών συγκροτημάτων, με στόχο να εκσυγχρονιστεί ένα πλαίσιο που δεν ανταποκρινόταν στις σύγχρονες ανάγκες ιδιοκτητών και διαχειριστών.
