Την πρόθεση της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Υγείας να τερματιστεί το πρόγραμμα των δωρεάν απογευματινών χειρουργείων ανακοίνωσαν χθες οι αρμόδιες υπηρεσίες, επιβεβαιώνοντας ότι το μέτρο ολοκληρώνεται με τη λήξη των πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το πρόγραμμα, που χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο και περιελάμβανε την έκδοση vouchers για άμεση και δωρεάν επιλογή παρόχου, χαρακτηρίστηκε από την ηγεσία του υπουργείου «άκρως επιτυχημένο» για την αποσυμφόρηση των λιστών αναμονής. Όπως υπογράμμισε ο υπουργός Αδωνη Γεωργιάδη,
«Στη λήξη του προγράμματος η λίστα θα έπρεπε να έχει μειωθεί κατά 90%. Πιστοποιημένα, πλέον, από τις ευρωπαϊκές Αρχές, ο στόχος επιτεύχθηκε και η λίστα μειώθηκε κατά 98%. Σήμερα, έχουμε μόλις 7.000 περιστατικά – κυρίως εκτός Αττικής – με αναμονή μεταξύ 4-6 μηνών».
Ωστόσο, τα νούμερα δείχνουν ότι η υλοποίηση απέχει από τις αρχικές προβλέψεις: έναν χρόνο πριν από το 2025 το υπουργείο εκτιμούσε ότι θα γίνονταν 50.000 προγραμματισμένα απογευματινά χειρουργεία. Παρ’ όλα αυτά, παρότι εκδόθηκαν 66.570 vouchers προς πολίτες, τελικά πραγματοποιήθηκαν 26.845 χειρουργικές επεμβάσεις, εκ των οποίων οι 10.790 αφορούσαν περιστατικά με αναμονή άνω των τεσσάρων μηνών και οι 16.055 περιστατικά με αναμονή άνω των οκτώ μηνών. Το 78% αυτών των χειρουργείων έγινε σε δημόσιες δομές.
Κατά την εξήγηση της απόκλισης, το υπουργείο ανέφερε ότι πολλοί ασθενείς είτε είχαν λύσει το πρόβλημά τους στο μεταξύ είτε τα περιστατικά διοχετεύτηκαν στα πρωινά τακτικά χειρουργεία, μειώνοντας έτσι το τελικό αποτύπωμα των απογευματινών επεμβάσεων.
Σε συνολικό επίπεδο, το 2025 καταγράφηκαν πάνω από 522.000 χειρουργικές επεμβάσεις, με τον μέσο χρόνο αναμονής να διαμορφώνεται στις πέντε εβδομάδες. Σύμφωνα με τον υφυπουργό Υγείας Μάριο Θεμιστοκλέους, πρόκειται για αύξηση περίπου 50.000 επεμβάσεων σε σχέση με το 2024. Επισημάνθηκε δε σύγκριση με χώρες του ΟΟΣΑ: για παράδειγμα, η αναμονή για επέμβαση καταρράκτη στην Ελλάδα είναι έξι εβδομάδες, όταν στην Πολωνία και τη Σλοβενία οι λίστες ξεπερνούν τους 6‑7 μήνες. Αντίστοιχα, η αναμονή για αρθροπλαστική φτάνει στις 11 εβδομάδες στη χώρα μας, ενώ σε άλλες χώρες του ΟΟΣΑ μπορεί να υπερβαίνει ακόμη και τους 10 ή 20 μήνες.
Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2024 η αναμονή για «ψυχρό» (προγραμματισμένο) χειρουργείο άνω των τεσσάρων μηνών ξεπερνούσε τις 90.000, με περιπτώσεις αναμονής που, όπως τόνισε ο υπουργός, υπήρχαν από το 2017.
Εναλλακτικές
Με τη λήξη του προγράμματος, επανέρχεται το σύστημα των απογευματινών χειρουργείων επί πληρωμή. Η ηγεσία του υπουργείου, ωστόσο, δεν αποκλείει την επανεκκίνηση ενός κρατικού προγράμματος δωρεάν απογευματινών χειρουργείων στην περίπτωση που οι λίστες αναμονής αρχίσουν ξανά να μεγαλώνουν. Όπως αναφέρθηκε, «Θα δούμε τους επόμενους 2-3 μήνες πώς πάνε οι αναμονές και θα αποφασίσουμε. Η εκτίμησή μας, όμως, είναι πως δεν θα χρειαστεί ένα τέτοιο πρόγραμμα».
Παράλληλα, στο τραπέζι των επιλογών βρίσκονται και άλλες παρεμβάσεις, όπως η μεταφορά περιστατικών από ένα νοσοκομείο σε άλλο, προκειμένου να αντιμετωπιστούν τυχόν τοπικές συμφόρησεις και να διατηρηθούν σύντομοι χρόνοι αναμονής για τους ασθενείς.
