«Heat Dome» πάνω από την Ευρώπη: Ο καύσωνας μετακινείται ανατολικά, ποιες χώρες είναι οι επόμενες

Share

Ένα νέο, εκτεταμένο κύμα καύσωνα σαρώνει την Ευρώπη καθώς το φαινόμενο του «heat dome» που προκάλεσε πρόσφατα ρεκόρ στη δυτική Ευρώπη μετακινείται ανατολικά, δημιουργώντας επικίνδυνες καιρικές συνθήκες σε κεντρικές, ανατολικές και νότιες χώρες. Οι αρχές προειδοποιούν για παρατεταμένες υψηλές θερμοκρασίες και αυξημένους κινδύνους για τη δημόσια υγεία, ενώ σε πολλές περιοχές ισχύουν κόκκινες προειδοποιήσεις.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μεσοπρόθεσμων Προγνώσεων Καιρού, η Βουδαπέστη αναμένεται να ξεπεράσει τους 40°C την Τρίτη. Ήδη, το Βελιγράδι και το Βουκουρέστι κατέγραψαν 38°C και 37°C αντίστοιχα, καθώς το κύμα καύσωνα — το οποίο έχει συνδεθεί με εκατοντάδες θανάτους στη δυτική Ευρώπη — κινείται προς ανατολάς.

«Οι δύο πιο δύσκολες μέρες του καύσωνα έρχονται. Ας δείξουμε ότι είμαστε ικανοί για πλήρη εθνική ενότητα. Ας προσέχουμε ο ένας τον άλλον», έγραψε ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Péter Magyar, σε ανάρτησή του στο X τη Δευτέρα.

Οι ουγγρικές αρχές δημοσίευσαν κατάλογο με περισσότερα από 2.000 κλιματιζόμενα κέντρα ψύξης για όσους δεν μπορούν να βρουν ανακούφιση στα σπίτια τους. Παράλληλα, ο υπουργός Ενέργειας χορήγησε προσωρινή εξαίρεση στον πυρηνικό σταθμό Paks από τους κανονισμούς θερμοκρασίας νερών ψύξης, ώστε να αποφευχθεί νέα μείωση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Κόκκινες προειδοποιήσεις για ακραία ζέστη έχουν εκδοθεί σε Ουγγαρία, Πολωνία, Ρουμανία, Σερβία, Κροατία, Σλοβακία και Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Οι αρχές καλούν τους πολίτες να παραμένουν σε εσωτερικούς χώρους κατά τις πιο θερμές ώρες της ημέρας και να αποφεύγουν τις περιττές μετακινήσεις.

Η Σλοβακία βίωσε τη Δευτέρα την πιο ζεστή ημέρα στην ιστορία της, με τη θερμοκρασία να φτάνει τους 40,5 βαθμούς Κελσίου στη Μούζλα, στο νότιο τμήμα της χώρας, κοντά στα σύνορα με την Ουγγαρία, σύμφωνα με το σλοβακικό Υδρομετεωρολογικό Ινστιτούτο (SHMU). Το προηγούμενο ρεκόρ του 2007 ήταν 40,3°C.

Εντείνονται τα φαινόμενα στη Γερμανία και τα Βαλκάνια

Η Γερμανία κατέγραψε την Κυριακή τη μεγαλύτερη θερμοκρασία της για τρίτη συνεχόμενη ημέρα, με 41,7°C στο Κόσχεν του Βρανδεμβούργου, σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία της μετεωρολογικής υπηρεσίας DWD. Οι υψηλές θερμοκρασίες προκάλεσαν προβλήματα στις μεταφορές — ράγες τραμ παραμορφώθηκαν — ενώ η Αστυνομία του Βερολίνου χρησιμοποίησε υδροφόρες για να δροσίσει τα πλήθη σε δημόσιους χώρους.

Στην Κροατία εκδόθηκε κόκκινος συναγερμός για περιοχές όπως το Ζάγκρεμπ, το Σπλιτ και το Ντουμπρόβνικ. Δεκάδες πυροσβέστες, με τη βοήθεια τεσσάρων αεροσκαφών, έδωσαν μάχη με πυρκαγιά σε πευκοδάσος στο νησί Βις, περίπου 55 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Σπλιτ.

Ανθρώπινες απώλειες και περιβαλλοντικές επιπτώσεις

Στη δυτική Ευρώπη, όπου τα ρεκόρ θερμοκρασίας έχουν ήδη σπάσει, η κατάσταση δείχνει σημάδια αποκλιμάκωσης σε ορισμένες περιοχές, αλλά το ανθρώπινο κόστος είναι βαρύ. Στη Γαλλία οι αρχές ανέφεραν πάνω από 1.000 επιπλέον θανάτους που σχετίζονται με τη ζέστη, ενώ στην Ισπανία καταγράφηκαν περισσότεροι από 800 θάνατοι.

Στην Ιταλία, ισχυρές καταιγίδες έπληξαν την περιοχή Άλτο Άντιτζε, προκαλώντας πλημμύρες και κατολισθήσεις. Σε ορισμένα σημεία έπεσαν έως και 50 χιλιοστά βροχής μέσα σε μία ώρα, με αποτέλεσμα να χρειαστούν εκκενώσεις κατοικιών και διασώσεις πολιτών.

Η Σουζάνε, κάτοικος της Βιέννης, δήλωσε στο AFP: «Κάνω ό,τι όλοι οι άλλοι – προσπαθώ να μένω στη σκιά και να πίνω πολύ νερό. Ελπίζω μόνο ότι οι πολιτικοί θα κατανοήσουν την κατάσταση και θα κινηθούν προς τη σωστή κατεύθυνση».

Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι ο καύσωνας που πλήττει την Ευρώπη είναι ο πιο εκτεταμένος και έντονος που έχει καταγραφεί ποτέ και θα ήταν «αδύνατος χωρίς την κλιματική κρίση» που προκαλείται από την καύση ορυκτών καυσίμων.

Επιστημονική προειδοποίηση και ευρωπαϊκές ανισότητες

Περισσότεροι από 1.300 θάνατοι έχουν καταγραφεί από τις 21 Ιουνίου, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), ο οποίος προειδοποιεί ότι οι ακραίες θερμοκρασίες εξελίσσονται σε μία από τις σοβαρότερες απειλές για τη δημόσια υγεία. Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, χαρακτήρισε τη θερμική καταπόνηση «σιωπηλό δολοφόνο», επισημαίνοντας ότι τα ευρωπαϊκά σπίτια, οι χώροι εργασίας και τα σχολεία δεν έχουν σχεδιαστεί για τόσο ακραίες θερμοκρασίες.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η κεντρική και ανατολική Ευρώπη είναι ιδιαίτερα ευάλωτες λόγω των παλαιών πολεοδομικών δομών: πολυκατοικίες από προκατασκευασμένο σκυρόδεμα σχεδιασμένες για ψύχος, χωρίς επαρκή αερισμό για το καλοκαίρι. Η χρήση κλιματιστικών παραμένει περιορισμένη, μόλις στο 5-10%, έναντι μέσου ευρωπαϊκού όρου 19%, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κάλεσε τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να εφαρμόσουν ολοκληρωμένα σχέδια προστασίας της δημόσιας υγείας από τα ακραία κύματα ζέστης, προειδοποιώντας ότι οι καύσωνες που άλλοτε εμφανίζονταν μία φορά ανά γενιά εξελίσσονται πλέον σε σχεδόν ετήσιο φαινόμενο, με την Ευρώπη να αποτελεί την ήπειρο που θερμαίνεται ταχύτερα στον πλανήτη.

Μέχρι να ληφθούν τέτοια μέτρα, οι πολίτες αναγκάζονται να αυτοσχεδιάζουν. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η χρήση drone ως ανεμιστήρα σε χώρους εργασίας αλλά και στο σπίτι, ενώ πολλοί Παριζιάνοι, ελλείψει κλιματιστικού, καλύπτουν τα παράθυρά τους με αλουμινόχαρτο για να ανακλούν την ηλιακή ακτινοβολία.

Στο Παρίσι, αρκετοί τόλμησαν να βουτήξουν στον Σηκουάνα ως ύστατη προσπάθεια να αντέξουν τις ώρες όπου οι θερμοκρασίες έφτασαν «κόκκινο». Η Δημόσια Υπηρεσία Νοσοκομείων του Παρισιού ενεργοποίησε το σχέδιο έκτακτης ανάγκης και στα 38 νοσοκομεία της, καθώς μόνο το τελευταίο 24ωρο τα τμήματα επειγόντων περιστατικών υποδέχθηκαν σχεδόν 3.000 ασθενείς, αριθμό αυξημένο κατά περισσότερο από 30% σε σχέση με το φυσιολογικό.

Ιστορικά ρεκόρ θερμοκρασίας

Το κύμα καύσωνα, που ξεκίνησε από τη Δυτική Ευρώπη, μετακινείται πλέον προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Εκτιμήσεις του AFP αναφέρουν ότι τουλάχιστον 191 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ευρώπη αναμένεται να βιώσουν θερμοκρασίες άνω των 35°C, κυρίως σε Γερμανία, Τσεχία, Ουγγαρία και Πολωνία, ενώ συνολικά περίπου 381 εκατομμύρια πολίτες θα βρεθούν αντιμέτωποι με θερμοκρασίες πάνω από 30°C.

Το Σάββατο καταγράφηκαν νέα ιστορικά ρεκόρ σε πολλές χώρες: στη Δανία 37°C στην περιοχή Όντουμ — η υψηλότερη θερμοκρασία από το 1874 —, στη Βασιλεία της Ελβετίας 38,8°C, ενώ στη Γερμανία σημειώθηκε 41,5°C στην περιοχή Μέκερν-Ντρεβιτς της Σαξονίας-Άνχαλτ, που κατέρριψε το εθνικό ρεκόρ που είχε σημειωθεί μόλις μία ημέρα νωρίτερα. Νέο ιστορικό υψηλό καταγράφηκε και στην Τσεχία, με 40,6°C στην πόλη Ντοκσάνι.

Οι ακραίες θερμοκρασίες έχουν προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στις υποδομές: στη Γερμανία τμήματα αυτοκινητοδρόμου υπέστησαν ρήγματα λόγω της θερμότητας, με συνέπεια διακοπές κυκλοφορίας, ενώ η Deutsche Bahn προειδοποίησε ότι οι μεταφορικές υποδομές επηρεάζονται σοβαρά και ζήτησε από το κοινό να αποφεύγει μη αναγκαίες μετακινήσεις με τρένο.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο η Παρασκευή καταγράφηκε ως η θερμότερη ημέρα Ιουνίου στην ιστορία της χώρας, με 37,3°C στην ανατολική Αγγλία, ξεπερνώντας το προηγούμενο ρεκόρ του 1976. Τα νοσοκομεία σε ορισμένες περιοχές, και κυρίως στη Γαλλία, λειτουργούν υπό ασφυκτική πίεση και οι κλήσεις στα κέντρα επείγουσας ιατρικής έχουν αυξηθεί σημαντικά.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

ΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ - ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ
ΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ