Με σχεδόν 9.000 τυποποιημένα προϊόντα διαθέσιμα για άμεση σύγκριση τιμών άνοιξε η νέα πλατφόρμα PosoKanei (posokanei.gov.gr), η μετεξέλιξη της εφαρμογής e-katanalotis. Η κυβέρνηση την παρουσιάζει ως ένα ενημερωτικό και ταυτόχρονα ελεγκτικό εργαλείο προς όφελος των καταναλωτών, ένα «όπλο» στη μάχη κατά των ανατιμήσεων και υπέρ της διαφάνειας στην αγορά.
Η λειτουργία της πλατφόρμας έρχεται σε μια περίοδο που η ακρίβεια συνεχίζει να πιέζει τα νοικοκυριά και να πυροδοτεί πολιτική αντιπαράθεση. Το νέο app, σύμφωνα με τις αρμόδιες πηγές, θα επιτρέπει στον καταναλωτή να συγκρίνει σε πραγματικό χρόνο τιμές, αλλά και θα τροφοδοτεί τους ελεγκτικούς μηχανισμούς για εντοπισμό πιθανών παραβάσεων.
Επισήμως στην πλατφόρμα αναφέρεται ότι οι διακυμάνσεις τιμών συνδέονται κατά κύριο λόγο με την εμπορική πολιτική προωθήσεων και προσφορών των προμηθευτών στα σούπερ μάρκετ. Ωστόσο, μια σύντομη επισκόπηση βασικών προϊόντων δείχνει διαφορές που δύσκολα εξηγούνται μόνο με προσφορές, με διακυμάνσεις που φτάνουν από 3,5 έως και 6 ή 9 ευρώ — και σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη περισσότερο — για το ίδιο ακριβώς προϊόν.
Παραδείγματα που καταγράφει η νέα εφαρμογή αποτυπώνουν το εύρος του φαινομένου: στο ελαιόλαδο εντοπίζονται διαφορές πάνω από δύο ευρώ. Ενδεικτικά, το παρθένο ελαιόλαδο σε δοχείο των δύο λίτρων πωλείται σήμερα 16,45 ευρώ αλλά και 19,20 ευρώ, ενώ ελαιόλαδο του ενός λίτρου κυμαίνεται από 7,92 ευρώ έως και 10,05 ευρώ.
Αντίστοιχα, στα τρόφιμα οι αποκλίσεις είναι εμφανείς: μια συσκευασία δημητριακών 625 γραμμαρίων εμφανίζεται σε μια αλυσίδα στα 2,91 ευρώ και σε άλλη στα 6,25 ευρώ. Σημαντικές είναι και οι διαφορές στα απορρυπαντικά: 38 κάψουλες γνωστής φίρμας για το πλυντήριο ρούχων πωλούνται σε μια αλυσίδα 6,27 ευρώ και σε άλλη 12,50 ευρώ, ενώ υγρό απορρυπαντικό (70 μεζούρες) κυμαίνεται από 15,95 ευρώ έως 19,45 ευρώ.
Πέραν της δυνατότητας σύγκρισης για τον καταναλωτή, το σύστημα θα αξιοποιεί εργαλεία ανάλυσης δεδομένων για τον εντοπισμό παραβατικών συμπεριφορών, την κατηγοριοποίηση καταγγελιών, τη διενέργεια ελέγχων και — όπου χρειάζεται — την επιβολή προστίμων, όπως αναφέρουν οι αρμόδιες πηγές.
Στη σύσκεψη για την παρουσίαση της εφαρμογής στο Μαξίμου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι «αδικαιολόγητες τιμές, υψηλές τιμές στην Ελλάδα σε σχέση με αγορές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν μπορούν να γίνουν εύκολα ανεκτές» εάν δεν εξηγούνται με σαφήνεια. Κατά τον Πρωθυπουργό, «η μάχη κατά της ακρίβειας συνεχίζεται και θα κερδηθεί μόνο με ρεαλιστικές πράξεις, με πραγματικές λύσεις και όχι με εύκολα λόγια και με ακοστολόγητες υποσχέσεις».
Η πλατφόρμα συγκεντρώνει καθημερινά τιμές από τις αλυσίδες Γαλαξίας, Σκλαβενίτης, Χαλκιαδάκης, ΣΥΝΚΑ, Μασούτης, My Market, ΑΒ Βασιλόπουλος, Κρητικός, Market in και Lidl, δίνοντας έτσι μία ευρεία εικόνα της αγοράς σε πραγματικό χρόνο.
Ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος δήλωσε: «Σας παρουσιάζουμε ένα πραγματικό “όπλο” που αποσκοπεί στη διαφάνεια στην αγορά, ενισχύει τον υγιή ανταγωνισμό προς όφελος των νοικοκυριών και προστατεύει στην πράξη όσο γίνεται το εισόδημα κάθε οικογένειας και ιδιαίτερα των πιο ευάλωτων οικονομικά οικογενειών και ασφαλώς της μεσαίας τάξης, που πιστεύω ότι θα το χρησιμοποιήσει πάρα πολύ. Κάθε πολίτης θα μπορεί να αναζητά το προϊόν που τον ενδιαφέρει, να βλέπει online πόσο κοστίζει, πού θα το βρει φθηνότερο, προτού φτάσει, βεβαίως, στο ταμείο».
Από την πλευρά του, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου εξέφρασε αισιοδοξία πως «αυτή η δουλειά θα έρθει πραγματικά να αλλάξει την εικόνα των τιμών στο σουπερμάρκετ. Σημασία έχει η τεχνολογία να δίνει πραγματικές λύσεις σε πραγματικά προβλήματα».
Η επικεφαλής της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, Δέσποινα Τσαγγάρη, σημείωσε: «Το νέο app «δεν λέει στον καταναλωτή τι να αγοράσει. Δεν είναι e-shop. Δεν λύνει τα προβλήματα της αγοράς. Δεν υποκαθιστά την κρίση του καταναλωτή. Του δίνει, όμως, κάτι άλλο πολύ πιο ουσιαστικό: τη δυνατότητα να αποφασίζει εκείνος με τα στοιχεία που διαβάζει. Δεν έχουμε γενικές διαπιστώσεις, αλλά καθαρή, συγκρίσιμη και άμεση, χρήσιμη πληροφορία. Αυτό που κάνει είναι να δίνει εμπιστοσύνη, διαφάνεια και να “καθαρίζει” το τοπίο στον Έλληνα καταναλωτή και σιγά-σιγά να του ξαναφέρνει την εμπιστοσύνη που χρειάζεται».
