Η επίσημη αίτηση για την αρχική δημόσια προσφορά (ΙΡΟ) της SpaceX, που κατατέθηκε χθες, προβλέπεται να είναι η μεγαλύτερη στην ιστορία και, σύμφωνα με εκτιμήσεις, μπορεί να καταστήσει τον ιδρυτή της, Ιλον Μασκ, πρώτο τρισεκατομμυριούχο του κόσμου.
Η εταιρεία στοχεύει να συγκεντρώσει έως 80 δισ. δολάρια από την ΙΡΟ της και, εάν η χρηματιστηριακή της αξία με την εισαγωγή φτάσει τα 1,75 τρισεκατομμύρια δολάρια —όπως εκτιμούν παράγοντες της αγοράς— θα υπερκεράσει το προηγούμενο ρεκόρ αποτίμησης νεοεισερχόμενης εταιρείας που είχε καταγράψει το 2019 η Saudi Arabian Oil Co (Aramco).
Η SpaceX σχεδιάζει την εισαγωγή της τον Ιούνιο στο Nasdaq με το σύμβολο (ticker) «SPCX». Στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν χτες δεν αποκάλυψαν την προτεινόμενη τιμή της μετοχής ή την αρχική αποτίμηση, έδωσαν όμως νέες λεπτομέρειες για τη δομή ελέγχου που διασφαλίζει την κυριαρχία του Μασκ και για την οικονομική εικόνα της εταιρείας.
Ο Ιλον Μασκ, που ίδρυσε τη SpaceX το 2002 με το όραμα του αποικισμού του Άρη, διατηρεί την εκτελεστική ηγεσία ως διευθύνων σύμβουλος και είναι ο μεγαλύτερος μέτοχος της εταιρείας. Βάσει στοιχείων στις αρχές Μαΐου, ελέγχει το 85% των ψήφων χάρη στις μετοχές κατηγορίας Β, που αποδίδουν 10 ψήφους για κάθε μία ψήφο των μετοχών κατηγορίας Α, οι οποίες είναι διαθέσιμες στο κοινό.
Συγκεκριμένα, ο Μασκ κατέχει 849 εκατομμύρια μετοχές κατηγορίας Α και 5,6 δισεκατομμύρια μετοχές κατηγορίας Β. Μαζί με άλλα μέλη του διοικητικού συμβουλίου και ανώτερα στελέχη, οι βασικοί μέτοχοι ελέγχουν περίπου το 20% των μετοχών κατηγορίας Α και το 94% των μετοχών κατηγορίας Β, δίνοντάς τους το 86% των συνολικών ψήφων —μια δομή που, όπως σχολίαζε η «Wall Street Journal», καθιστά σχεδόν αδύνατη την απομάκρυνση του Μασκ από τη θέση του διευθύνοντος συμβούλου.
Από την πλευρά των οικονομικών μεγεθών, η SpaceX, παρά τις υψηλές εκτιμήσεις αποτίμησης, εμφανίζει σημαντικά χειρότερη εικόνα από άλλες αμερικανικές εταιρείες μεγάλης κεφαλαιοποίησης. Πέρυσι σημείωσε ζημίες 4,9 δισεκατομμυρίων δολαρίων, παρότι είχε έσοδα 18,7 δισεκατομμυρίων. Οι ζημιές διευρύνθηκαν φέτος: στο πρώτο τρίμηνο η SpaceX κατέγραψε ζημία 4,3 δισεκατομμυρίων με έσοδα 4,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Τα οικονομικά στοιχεία αφηγούνται «δύο ιστορίες», σχολιάζει η «WSJ». Η πρώτη αφορά την παραδοσιακή δραστηριότητα του ομίλου: εκτοξεύσεις δορυφόρων και αστροναυτών με τον πύραυλο Falcon και την ανάπτυξη του δορυφορικού δικτύου Starlink. Η δραστηριότητα του Διαστήματος απέφερε 4,1 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι, αν και χαρακτηρίζεται ασύμφορη, ενώ η Starlink είχε έσοδα 11,4 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η δεύτερη ιστορία συνδέεται με τις μεγάλες ζημιές που προέκυψαν μετά τη συγχώνευση του Φεβρουαρίου με την startup τεχνητής νοημοσύνης xAI. Η xAI έχει ξοδέψει τεράστια ποσά μετρητών για την κατασκευή μεγάλων κέντρων δεδομένων στην προσπάθειά της να προλάβει τον ανταγωνισμό· πέρυσι, η xAI είχε έσοδα 3,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Παράλληλα, η εταιρεία υπέγραψε πρόσφατα συμφωνία με την Anthropic, της οποίας το εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης Claude ανταγωνίζεται το Grok της SpaceX. Η SpaceX θα ενοικιάσει υπολογιστική ισχύ στα δύο μεγάλα κέντρα δεδομένων της για 1,25 δισεκατομμύρια δολάρια τον μήνα, σε συμφωνία που εκτείνεται έως τον Μάιο του 2029.
Οι συνολικές κεφαλαιουχικές δαπάνες της SpaceX ανήλθαν σε 20,7 δισεκατομμύρια δολάρια, μεγάλο μέρος των οποίων προήλθε από την xAI, η οποία δαπάνησε 12,7 δισεκατομμύρια δολάρια.
