Η κρίση στο Στενό του Ορμούζ – απ’ όπου διέρχεται σχεδόν το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου – καθιστά κάθε απόφαση για αύξηση παραγωγής επισφαλή. Η εντεινόμενη ένταση μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών περιορίζει τη ναυσιπλοΐα και φράζει την ομαλή ροή εξαγωγών, καθιστώντας την προσφορά στην πραγματική αγορά σαφώς μικρότερη από ό,τι εμφανίζεται στα χαρτιά.
Μέσα σε αυτό το θαυμάσιο γεωπολιτικό πλαίσιο, ο ΟΠΕΚ+ ανακοίνωσε ότι θα αυξήσει την παραγωγή κατά 188.000 βαρέλια ημερησίως από τον Ιούνιο, μια κίνηση που αποσκοπεί στο να στείλει μήνυμα σταθερότητας. Ωστόσο, οι αγορές ερμηνεύουν διαφορετικά την κίνηση: οι τιμές συνεχίζουν την ανοδική πορεία τους, υπογραμμίζοντας πόσο εύθραυστο είναι το ισοζύγιο προσφοράς-ζήτησης.
Η απόφαση αυτή έρχεται ως συνέχεια προηγούμενων αυξήσεων κατά 206.000 βαρέλια ημερησίως τον Απρίλιο και νωρίτερα μέσα στο έτος, αλλά η αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων από τη συμμαχία αλλάζει τις ισορροπίες. Η απουσία τους αφαιρεί ένα κρίσιμο κομμάτι παραγωγικής δυναμικότητας από το κοινό πλαίσιο συντονισμού, περιορίζοντας την ικανότητα του ΟΠΕΚ+ να ανταποκριθεί σε σοκ.
Η πραγματικότητα είναι ότι η όποια αύξηση παραγωγής παραμένει σε μεγάλο βαθμό «θεωρητική» όσο τα πλοία δεν μπορούν να φτάσουν στις αγορές με ασφάλεια και κανονικότητα. Στον OPEC, μόνο λίγες χώρες —πρωτίστως η Σαουδική Αραβία— διαθέτουν ουσιαστική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα. Οι υπόλοιποι παραγωγοί πασχίζουν με περιορισμούς υποδομών και γεωπολιτικές πιέσεις.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα επιμένουν στο σχέδιό τους να αυξήσουν την παραγωγή από 3,4 σε 5 εκατ. βαρέλια ημερησίως, αλλά η υλοποίηση αυτής της στόχευσης εξαρτάται άμεσα από μια πιθανή αποκλιμάκωση της έντασης στον Περσικό Κόλπο. Χωρίς εκείνη τη σταθεροποίηση, τα νούμερα μένουν στο χαρτί.
Οι τιμές του πετρελαίου έχουν ήδη εκτοξευθεί —το Brent προσεγγίζει τα 120 δολάρια το βαρέλι— φτάνοντας στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων τεσσάρων ετών. Η άνοδος αυτή αναζωπυρώνει ανησυχίες για νέο κύμα πληθωριστικής πίεσης, ιδιαίτερα στις βιομηχανικές οικονομίες που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενη ενέργεια.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι, αν οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα επιμείνουν —ειδικά σε προϊόντα όπως η κηροζίνη και τα διυλισμένα καύσιμα— η παγκόσμια οικονομία ενδέχεται να υποστεί νέο ισχυρό πλήγμα. Η επιβάρυνση των μεταφορικών και βιομηχανικών κόστους θα μπορούσε να μεταφραστεί γρήγορα σε ευρύτερες οικονομικές αναταράξεις.
Συνολικά, ο ΟΠΕΚ+ προσπαθεί να διαχειριστεί την αγορά και να παρέχει ένα πλαίσιο ελέγχου, αλλά οι γεωπολιτικές εξελίξεις υπερτερούν. Όσο το Στενό του Ορμούζ παραμένει πεδίο έντασης, η ενέργεια θα συνεχίσει να είναι ο πιο ασταθής παράγοντας για την παγκόσμια οικονομία.
