Μια νέα ιρανική πρόταση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, με στόχο την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και τον τερματισμό των εχθροπραξιών, φέρεται να έχει τεθεί στο τραπέζι, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο και δύο πηγές με γνώση του θέματος — όπως μεταδίδει ο ιστότοπος Axios. Η πρόταση περιλαμβάνει την αναβολή των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας για μεταγενέστερο στάδιο, ως μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας αποκλιμάκωσης.
Σύμφωνα με όσα έχουν διαρρεύσει, η πρωτοβουλία αποσκοπεί στην άμεση αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στον Περσικό Κόλπο και στην άρση του ναυτικού αποκλεισμού που έχει πλήξει τις ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου. Η πρόταση, διαβιBayσμένη μέσω μεσολαβητών στο Πακιστάν, προβλέπει είτε παράταση της εκεχειρίας είτε μόνιμη συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου, με τις συνομιλίες για το πυρηνικό να μετατίθενται σε επόμενο στάδιο.
Ο ναυτικός αποκλεισμός έχει λειτουργήσει ως ισχυρός μοχλός πίεσης, περιορίζοντας δραματικά τις εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν και ασκώντας πίεση για μείωση των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου και για αναστολή του εμπλουτισμού. Η άρση του αποκλεισμού και η παύση των εχθροπραξιών θα μπορούσαν να αδυνατίσουν ένα από τα βασικά διαπραγματευτικά όπλα του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Πρόεδρος Τραμπ αναμένεται να συγκαλέσει σύσκεψη στο Situation Room για να αξιολογηθούν οι επόμενες κινήσεις, με τη συμμετοχή κορυφαίων αξιωματούχων εθνικής ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής. Σε συνέντευξή του στο Fox News, ο ίδιος φάνηκε να προκρίνει τη συνέχιση του αποκλεισμού, υποστηρίζοντας ότι η πίεση θα ωθήσει την Τεχεράνη σε υποχώρηση και σημειώνοντας ότι η αδυναμία εξαγωγής πετρελαίου μπορεί να οδηγήσει σε εσωτερική «έκρηξη» του συστήματος.
Οι απευθείας συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν παραμένουν αβέβαιες. Η κρίση στις διαπραγματεύσεις οξύνθηκε αφότου ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, επισκέφθηκε το Πακιστάν χωρίς να επιτευχθεί πρόοδος. Ο Λευκός Οίκος είχε ανακοινώσει συνάντηση με τους απεσταλμένους των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, αλλά η ιρανική πλευρά δεν επιβεβαίωσε τη συμμετοχή της, με αποτέλεσμα ο Τραμπ να ακυρώσει το ταξίδι, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχει λόγος για «χρονοβόρες μετακινήσεις» υπό τις παρούσες συνθήκες και ότι οι συνομιλίες μπορούν να γίνουν εξ αποστάσεως.
Πριν από την επιστροφή του στο Ισλαμαμπάντ για νέο γύρο διαβουλεύσεων, ο Αραγτσί είχε επαφές στη Μουσκάτ με αξιωματούχους του Ομάν, εστιάζοντας στα Στενά του Ορμούζ. Για σήμερα Δευτέρα έχει προγραμματιστεί επίσκεψή του στη Μόσχα, όπου αναμένεται συνάντηση με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν.
Στο πλαίσιο των διπλωματικών διαπραγματεύσεων, αξίζει να σημειωθεί ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ζητούν την αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου για τουλάχιστον δέκα χρόνια και την απομάκρυνση των αποθεμάτων από τη χώρα — όροι που προκαλούν ισχυρές αντιδράσεις στην Τεχεράνη. Οι ιρανοί αξιωματούχοι φέρονται να μην έχουν ενιαία θέση για το πώς θα αντιμετωπιστούν αυτές οι απαιτήσεις, γεγονός που καθιστά δύσκολη την ταχεία συμφωνία.
Ο Λευκός Οίκος έχει παραλάβει την πρόταση, ωστόσο παραμένει ασαφές αν σκοπεύει να την εξετάσει διεξοδικά. Εκπρόσωπος της αμερικανικής προεδρίας τόνισε ότι πρόκειται για ευαίσθητες διπλωματικές διεργασίες και ότι οι ΗΠΑ δεν διαπραγματεύονται μέσω των μέσων ενημέρωσης, επισημαίνοντας: «Οι Ηνωμένες Πολιτείες κρατούν τα χαρτιά και θα προχωρήσουν μόνο σε συμφωνία που εξυπηρετεί τα συμφέροντα του αμερικανικού λαού, χωρίς ποτέ να επιτρέψουν στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο».
Πακιστανικές στρατιωτικές και διπλωματικές πηγές απέφυγαν μέχρι στιγμής να σχολιάσουν τον ρόλο τους στις παρασκηνιακές διαβουλεύσεις, διατηρώντας σιγή για την ακριβή φύση της μεσολάβησης.
