Αποκεφαλισμένοι σκελετοί που ανασύρθηκαν από τάφρο στο προϊστορικό οικισμό Vráble, στη νοτιοδυτική Σλοβακία, φέρνουν στο φως μία από τις πιο εντυπωσιακές ταφικές πρακτικές της Νεολιθικής εποχής στην περιοχή. Ο οικισμός κατοικήθηκε μεταξύ 5250 και 4940 π.Χ. και η ανακάλυψη προκάλεσε ανανεωμένο επιστημονικό ενδιαφέρον.
Στο Vráble εντοπίστηκαν ίχνη περισσοτέρων από 300 κατοικιών, κατανεμημένων σε τρεις γειτονιές. Η τάφρος στην οποία βρέθηκαν οι σκελετοί περιέβαλλε τη μία από αυτές τις γειτονιές και περιείχε τέσσερα ζεύγη ανθρώπων, καθώς και μια ομαδική ταφή τουλάχιστον 77 ατόμων. Μόνο ο σκελετός ενός παιδιού διατηρούσε το κεφάλι του.
Η Καταρίνα Φουξ από το Πανεπιστήμιο του Κιέλου επισημαίνει ότι τα σημάδια κοπής στα οστά υποδεικνύουν αποκεφαλισμό με αιχμηρά εργαλεία, πιθανότατα μετά θάνατον. Σύμφωνα με την ίδια, η εικόνα παραπέμπει “στο πλαίσιο κάποιας τελετουργίας και όχι βίαιης πράξης”. Κανένα κάτω σαγόνι δεν βρέθηκε, γεγονός που υποδηλώνει ότι τα κεφάλια αφαιρέθηκαν ανέπαφα.
Κατά μήκος των τοιχωμάτων της τάφρου εντοπίστηκαν σπόνδυλοι του αυχένα, οι οποίοι ενδέχεται να είχαν τοποθετηθεί εκεί μετά την απομάκρυνση των κεφαλιών. Επειδή όμως δεν έχουν βρεθεί κρανία, οι ερευνητές δεν μπορούν να προσδιορίσουν με βεβαιότητα τη φύση των μεταθανάτιων τελετουργιών που πραγματοποιούνταν.
Η ομάδα της Φουξ εκτιμά ότι η ενταφιαστική χρήση της τάφρου που περιέβαλλε τη γειτονιά ίσως αποτελούσε έναν τρόπο συμβολικής διεκδίκησης του χώρου από τους κατοίκους και τους προγόνους τους. Τα πλήρη αποτελέσματα της έρευνας δημοσιεύθηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση Proceedings of the Prehistoric Society.
