Η γέφυρα που είχε χτίσει ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ τίθεται εκ νέου σε δοκιμασία, μετά από δηλώσεις του που εξόργισαν τον Λευκό Οίκο και προκάλεσαν την απειλή αποχώρησης αμερικανικών στρατευμάτων από τη Γερμανία.
Το επεισόδιο ξεκίνησε όταν, κατά την επίσκεψή του σε σχολείο, ο Μερτς είπε ότι οι ΗΠΑ «ταπεινώνονται» από το ιρανικό καθεστώς —φράση που προκάλεσε άμεση αντίδραση του προέδρου Τραμπ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και την προειδοποίηση για αποχώρηση δυνάμεων.
Ο ίδιος ο καγκελάριος επιχειρεί να περιορίσει τη ζημιά: επισκέφθηκε γερμανική στρατιωτική άσκηση και τόνισε ότι οι διμερείς σχέσεις παραμένουν ακέραιες. «Εργαζόμαστε εδώ, όπως και σε άλλες στρατηγικά σημαντικές τοποθεσίες στη Γερμανία, δίπλα στις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους μας στο ΝΑΤΟ», δήλωσε, προσθέτοντας ότι η Γερμανία ενισχύει τις ένοπλες δυνάμεις της «προς αμοιβαίο όφελος και για την εμβάθυνση του διατλαντικού δεσμού».
Σύμφωνα με το θέμα που παρουσιάζει το Politico, ο Μερτς είχε επενδύσει πολλή πολιτική ενέργεια στη διατήρηση καλής σχέσης με την Ουάσιγκτον, θεωρώντας τη στενή συνεργασία στρατηγική αναγκαιότητα. Η εσωτερική πίεση, όμως, τον ώθησε να λάβει πιο δημόσια αντιρρητική στάση όσον αφορά τον Τραμπ και τον πόλεμο στο Ιράν —θέματα που είναι ιδιαίτερα αντιδημοφιλή στη γερμανική κοινή γνώμη.
Στο επιτελείο του Μερτς υπήρχε η προσδοκία ότι το επεισόδιο θα ξεπεραστεί, βασισμένη στην αρχή που στη Wall Street αποκαλούν «TACO» – Trump Always Chickens Out (Ο Τραμπ πάντα το βάζει στα πόδια). Ο Τραμπ στο παρελθόν είχε απειλήσει με ακύρωση εμπορικών συμφωνιών ή με αποσύρσεις δυνάμεων χωρίς, ωστόσο, να προχωρήσει στις πραγματικές κινήσεις.
Αυτή τη φορά, όμως, ο Αμερικανός πρόεδρος επέμεινε στην κριτική του κατά του Μερτς, δείχνοντας ότι το πολιτικό κεφάλαιο του Γερμανού καγκελάριου έναντι της Ουάσιγκτον ενδεχομένως μειώνεται. Παρά τις εντάσεις, ο Μερτς διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με την Ουάσιγκτον για κρίσιμα ζητήματα όπως η Ουκρανία και το εμπόριο.
Η κατάσταση αντανακλά τον μόνιμο διπλό υπολογισμό του Βερολίνου: από τη μία η επιθυμία για μεγαλύτερη αυτονομία, από την άλλη η εξάρτηση από την αμερικανική στρατιωτική ισχύ, την πυρηνική αποτροπή και τη διαμοίραση πληροφοριών. Ο Μερτς προσπαθεί να κρατήσει λειτουργικές σχέσεις, ακόμη και όταν οι διαφωνίες είναι βαθιές.
Στο πολιτικό σκηνικό του Βερολίνου επικρατεί ψυχραιμία. Όπως υπογράμμισε ο βουλευτής του SPD και κορυφαίος αξιωματούχος σε θέματα άμυνας, Κρίστοφ Σμιντ, «μια απόσυρση στρατευμάτων δεν είναι άμεσα εφικτή και μακροπρόθεσμα θα αποδυνάμωνε τις επιχειρησιακές δυνατότητες των ΗΠΑ παγκοσμίως».
Υπενθυμίζεται ότι ο Τραμπ είχε ανακοινώσει κατά την πρώτη του θητεία σχέδιο απόσυρσης 9.500 στρατιωτών από τη Γερμανία, το οποίο τελικά δεν υλοποιήθηκε. Τώρα διαθέτει ξανά χρόνο για να αποφασίσει —και για τον Μερτς το μεγαλύτερο ρίσκο είναι η πιθανή απώλεια της προσωπικής του επιρροής στον πρόεδρο, ειδικά σε θέματα που αφορούν την Ουκρανία.
Παρά τα σύννεφα, ο καγκελάριος επιμένει ότι η προσωπική του σχέση με τον Αμερικανό πρόεδρο παραμένει: «Η προσωπική σχέση μεταξύ του Αμερικανού προέδρου και εμού παραμένει, κατά την άποψή μου, εξίσου καλή όπως πάντα».
