Σουβλάκι: Από λαϊκό φαγητό σε πολυτελή γαστρονομική εμπειρία

Share

Ανεξαρτήτως του αν βρίσκεστε στα βόρεια ή στα νότια της περιοχής των Τεμπών, είναι σαφές ότι οι τιμές του αγαπημένου εδεσματος έχουν εκτοξευθεί. Οι επαγγελματίες στον κλάδο αναμένουν μάλιστα περαιτέρω αυξήσεις μετά την εορταστική περίοδο του Πάσχα.

Ο Ανδρέας Ανδριανάκης, αντιπρόεδρος του Σωματείου Ψητοπωλών Αττικής, εξηγεί στα «ΝΕΑ» ότι η άνοδος τιμών ξεκίνησε το 2022 λόγω του πολέμου στην Ουκρανία και παρατηρείται σταθερά έκτοτε. «Ο,τι ανεβαίνει δεν κατεβαίνει», σημειώνει, αναφερόμενος στο γεγονός ότι πριν από έξι ή επτά χρόνια οι τιμές κυμαίνονταν γύρω από τα δύο ευρώ. «Τότε έβγαζα περισσότερο κέρδος», προσθέτει.

Συγκεκριμένα, το 2022, μετά την αρχή των εχθροπραξιών, η τιμή του τυλιχτού σουβλακιού βρισκόταν ελαφρώς πάνω από τα τρία ευρώ. Σήμερα, η μέση τιμή ανέρχεται περίπου στα τέσσερα ευρώ, ενώ το «καλαμάκι» (ή τεμάχιο σουβλάκι) κοστίζει γύρω στα δυόμισι ευρώ. Σε ορισμένα καταστήματα, οι τιμές για το σουβλάκι φτάνουν και τα πέντε ευρώ, κυρίως σε περιοχές του Πειραιά και της Γλυφάδας, ανάλογα με τα πάγια έξοδα κάθε επιχείρησης – μια τάση που δεν αποκλείεται να γίνει κανόνας.

Κατά την ΕΛΣΤΑΤ, τον Φεβρουάριο του 2026, η τιμή του χοιρινού κρέατος παρουσίασε αύξηση 2,2% σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα της προηγούμενης χρονιάς. Επίσης, καταγράφηκε αύξηση 6,5% στην τιμή των πουλερικών και 2% στο ψωμί και άλλα αρτοποιήματα. Τα λαχανικά εμφάνισαν επίσης αύξηση 7,2% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα πέρυσι. Πέρυσι, οι αυξήσεις είχαν καταγραφεί στο χοιρινό κρέας κατά 2,8% και στο ψωμί κατά 1,5%.

Ο Ανδριανάκης επισημαίνει και τις ανατιμήσεις 10-20% στα χαρτικά και στα είδη πρώτης ανάγκης για τα ψητοπωλεία, όπως και στην ενέργεια, το ρεύμα, φυσικό αέριο, λάδι και κάρβουνο. «Μέχρι τώρα παλεύαμε με νύχια και με δόντια να μην ανεβάσουμε και άλλο τις τιμές, μετά το Πάσχα όμως αναμένονται νέες ανατιμήσεις στις πρώτες ύλες και δεν ξέρουμε εάν θα μπορέσουμε να το απορροφήσουμε», δήλωσε.

Η εκτίμηση είναι ότι οι αυξήσεις των τελευταίων ετών είναι μια σταθερή τάση. «Κάθε χρόνο το τυλιχτό ανεβαίνει περίπου είκοσι λεπτά, ενώ το καλαμάκι δέκα», σημειώνει ο Ανδριανάκης.

Μια έρευνα της πλατφόρμας Pricefox υποδεικνύει διαφοροποιήσεις στους τιμές ανάλογα με την πόλη. Στη Θεσσαλονίκη, οι τιμές ξεπερνούσαν τα πέντε ευρώ (μεγαλύτερο μέγεθος πιτόγυρου σε σύγκριση με την Αθήνα), ενώ σε Πάτρα και Βόλο ήταν κοντά στην Αθήνα. Το πιο ακριβό σουβλάκι ανιχνεύθηκε στην Κρήτη, όπου οι τιμές μπορούσαν να φτάσουν και τα εξίμισι ευρώ σε ορισμένες περιοχές. Παντού σημειώθηκαν ήπιες αυξήσεις σε σύγκριση με το 2024.

Το ερώτημα είναι αν οι Έλληνες μπορούν να αγοράσουν το σουβλάκι. Ο Ανδριανάκης αναφέρει ότι υπήρξε μείωση στην κατανάλωση του «λαϊκού φαγητού» τον χειμώνα, κάτι αναμενόμενο. Ωστόσο, το πραγματικό δείγμα θα φανεί κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, από τον Μάιο ως τον Ιούλιο. «Εκεί θα φανεί εάν υπάρχει αύξηση ή μείωση στην κατανάλωση», λέει.

Οι ειδικοί παρατηρούν επίσης μια στασιμότητα και ένα γενικότερο κλίμα ανασφάλειας στον καταναλωτή λόγω της γενικότερης ακρίβειας και των διεθνών εξελίξεων. Παρ’ όλα αυτά, το σουβλάκι φαίνεται να παραμένει μία από τις πιο οικονομικές επιλογές στο junk food – αφού ένα μπέργκερ κυμαίνεται από έξι έως εννέα ή και δέκα ευρώ. «Εάν συνεχίσουμε έτσι, μη σας κάνει εντύπωση εάν κλείσουν μαγαζιά τον επόμενο χειμώνα», τονίζει ο Ανδριανάκης.

Οι ρίζες του σουβλίου συνδέονται με την αρχαία Ελλάδα, όπου ονομάζονταν οβελίσκος (από το οβελός, που σημαίνει σούβλα). Καταγράφεται σε έργα του Αριστοφάνη, του Ξενοφώντα και του Αριστοτέλη. Οι αναφορές στα οβελίσκο υπάρχουν και στην «Ιλιάδα», όπου ο Αχιλλέας φανερώνεται να ψήνει κρέας.

Στη σύγχρονη εποχή, το σουβλάκι αναγνωρίζεται από το 1924, όταν ο Ισαάκ Μερακλίδης άνοιξε το πρώτο σουβλατζίδικο με την ονομασία «Αιγυπτιακόν». Ο Ισαάκ εγκαταστάθηκε στη Νίκαια ύστερα από την Καταστροφή, φημισμένος για το κεμπάπ από πρόβειο κρέας και παρέμεινε γνωστός στην περιοχή.

Στο μαγαζί του Μοναστηρακίου εργάστηκε ο Σπύρος Μπαϊρακτάρης και αργότερα έγινε συνέταιρος. Σημαντικές φυσιογνωμίες που δούλεψαν δίπλα στον Ισαάκ, όπως οι Θανάσης και Σάββας, συνέβαλαν στη διαμόρφωση του γαστρονομικού τοπίου.

Το σουβλάκι προχώρησε στις προσφυγικές γειτονιές τη δεκαετία του 1940 και 1950 και στη Λιβαδειά καθιερώθηκε το καλαμάκι με ψωμάκι τη δεκαετία του 1950, όσο και το ντονέρ το 1962 στην Αθήνα. Ήδη, εξαιτίας της χούντας, επιβλήθηκε ρύθμιση για το χοιρινό σε σουβλάκι και γύρο. Το παραδοσιακό αυτό street food παραμένει δημοφιλές, με συνδέσεις μοναδικών στιγμών από τη ζωή των Ελλήνων.

ΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ - ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ
ΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ