Ο ενθουσιασμός για την εκτόξευση τεσσάρων νανοδορυφόρων από ελληνικά πανεπιστήμια είναι μεγάλος, καθώς αυτή πραγματοποιήθηκε με επιτυχία την Τρίτη. Στους νανοδορυφόρους περιλαμβάνονται οι τρεις ERMIS που κατασκευάστηκαν από το Τμήμα Αεροδιαστημικής του ΕΚΠΑ, και ο Νανοδορυφόρος Οπτικών Επικοινωνιών PeakSat, ο οποίος σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε αποκλειστικά από προπτυχιακούς φοιτητές του ΑΠΘ.
Οι ERMIS 1, 2 και 3 έχουν βάρος περίπου 10 κιλών και εκτοξεύτηκαν σε τροχιά 500 χλμ. από τη βάση Βάντενμπεργκ στην Καλιφόρνια, χρησιμοποιώντας τον πύραυλο Falcon-9 της SpaceX. Η διαδικασία κατασκευής τους διήρκεσε περίπου 18 μήνες, κατά τη διάρκεια των οποίων εργάστηκαν 47 ειδικοί, καθηγητές και ερευνητές από το ΕΚΠΑ, το Πανεπιστήμιο Πατρών, το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και την εταιρεία OQ Technology.
Το πρόγραμμα ΕΡΜΗΣ (ERMIS – Hellenic Cubesat Demonstration Mission) με προϋπολογισμό 200 εκατ. ευρώ ανήκει στο Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης (RRF – EU Next Generation EU). Συντονίζεται από το Τμήμα Αεροδιαστημικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του ΕΚΠΑ, υπό την καθοδήγηση του καθηγητή Βάιου Λάππα.
Αυτό το πρόγραμμα στοχεύει στην πιστοποίηση καινοτόμων τεχνολογιών για το διάστημα, περιλαμβάνοντας τις επικοινωνίες 5G για το Διαδίκτυο των Πραγμάτων (IoT), δορυφορικές τηλεπικοινωνίες και την παρατήρηση της Γης μέσω υπερφασματικών καμερών. Η εκτόξευση των νανοδορυφόρων επιβλέπεται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ΕΟΔ) με την ευγενική υποστήριξη του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Δημιουργία από φοιτητές
Στην ίδια εκτόξευση, εύκολα προσδιορίστηκε και ο πρώτος νανοδορυφόρος του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, ο PeakSat, ο οποίος υπήρξε μέρος της αποστολής Transporter-16.
Ο στόχος της αποστολής είναι η επίδειξη νέων τεχνολογιών οπτικών επικοινωνιών με laser σε χαμηλή γήινη τροχιά (LEO). Ο PeakSat σχεδιάστηκε από τη φοιτητική ομάδα SpaceDot και υλοποιήθηκε υπό την επιστημονική καθοδήγηση των αντίστοιχων Εργαστηρίων του ΑΠΘ.
Η διαδικασία σχεδίασης και συναρμολόγησής του πραγματοποιήθηκε σε εγκαταστάσεις του Αριστοτελείου, με τη συμμετοχή τόσο εργαστηρίων της σχολής όσο και του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης.
Σκέψεις για το μέλλον
Ο εκπρόσωπος της φοιτητικής ομάδας SpaceDot, Παναγιώτης Βαμβακάς, περιέγραψε την εμπειρία της εκτόξευσης του PeakSat: «Ηταν μια μεγάλη στιγμή για την ομάδα», δήλωσε στα «ΝΕΑ».
«Αυτό ουσιαστικά περιμέναμε. Για εμάς σηματοδοτεί ένα νέο ξεκίνημα και νέες προκλήσεις. Η χαρά και η αγωνία είναι πάνω από κάθε περιγραφή». Η ομάδα αποτελείται από 40 φοιτητές, εκ των οποίων 20 συμμετείχαν άμεσα στο έργο σχεδιασμού και ανάπτυξης του δορυφόρου. Η διαδικασία αυτή απαιτεί πάνω από δύο χρόνια και άρχισε τον Απρίλιο του 2023.
Ο PeakSat έχει διαστάσεις 30x10x10 cm και μπορεί να παρομοιαστεί με ένα κουτί παπουτσιών. Ο κύριος στόχος του είναι η επίτευξη οπτικής επικοινωνίας με σταθμούς στην Ελλάδα, με έμφαση στον σταθμό στη Χολομώντα Χαλκιδικής. Η τεχνολογία αυτή αναμένεται να επιτύχει ταχύτητες μεταφοράς δεδομένων έως 100 Mbps.
Οι υπεύθυνοι του έργου είναι ο καθηγητής Αλκιβιάδης Χατζόπουλος και ο καθηγητής Κλεομένης Τσιγάνης. Το έργο ανήκει στο εθνικό πρόγραμμα «Greek CubeSats In-Orbit Validation Projects» και χρηματοδοτείται μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, με την υποστήριξη του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και τον συντονισμό του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ΕΟΔ).
